I PZ 2/11

Sygn. akt I PZ 2/11 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 24 marca 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Zbigniew Hajn (przewodniczący) 
SSN Romualda Spyt 
SSA K. Staryk (sprawozdawca) 
 
w sprawie z powództwa G. M. i  R. K. 
przeciwko N. L. spółce z o. o. w G. 
o wynagrodzenie za pracę, ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy, odprawę 
pieniężną, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń 
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 24 marca 2011 r., 
zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych w C. 
z dnia 7 kwietnia 2010 r.,  
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
 
Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2010 r. Sąd Rejonowy - Sąd Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych w C. zasądził od pozwanej „N. L." spółki z ograniczoną 
odpowiedzialnością w G. na rzecz powoda G. M. kwotę 691,52 zł z ustawowymi 
odsetkami od dnia 11 lipca 2008 r. do dnia zapłaty - tytułem wynagrodzenia za 
pracę; kwotę 2.820,00 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 11 sierpnia 2008 r. do 
dnia zapłaty - tytułem wynagrodzenia za pracę; kwotę 940,00 zł z ustawowymi 
odsetkami od dnia 11 sierpnia 2008 r. do dnia zapłaty - tytułem ekwiwalentu 

 
 
2 
pieniężnego za urlop wypoczynkowy; kwotę 8.460,00 zł z ustawowymi odsetkami 
od dnia 11 sierpnia 2008 r. do dnia zapłaty - tytułem odprawy pieniężnej (pkt 1 
wyroku); w pozostałej części Sąd oddalił powództwo G. M. (pkt 2 wyroku). Sąd 
zasądził również od pozwanej na rzecz powoda R. K. kwotę 2.208,21 zł z 
ustawowymi odsetkami od dnia 11 lipca 2008 r. do dnia zapłaty - tytułem 
wynagrodzenia za pracę; kwotę 2.208,21 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 11 
sierpnia 2008 r. do dnia zapłaty tytułem wynagrodzenia za pracę; kwotę 1.472,10 
zł z ustawowymi odsetkami od dnia 11 sierpnia 2008 r. do dnia zapłaty - tytułem 
ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy (pkt 3 wyroku). Wyrokowi w pkt 1 
- do kwoty 2.820,00 zł oraz w punkcie 3 do kwoty 2.208,21 zł Sąd nadał rygor 
natychmiastowej wykonalności (pkt 4 wyroku), a także zasądził od pozwanej na 
rzecz powoda G. M. kwotę 1.800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa 
procesowego (pkt 5 wyroku); zasądził od pozwanej na rzecz powoda R. K. kwotę 
900 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt 6 wyroku); nakazał 
pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 1.002 zł tytułem opłaty, której 
powodowie nie mieli obowiązku uiścić (pkt 7 wyroku).  
Powyższy wyrok w punktach 1, 3, 5, 6 i 7 zaskarżył apelacją pełnomocnik 
pozwanej. Wnosząc apelację pełnomocnik uiścił  opłatę w wysokości 30 zł, a w 
piśmie procesowym z dnia 30 marca 2010 r., wskazał - na żądanie Sądu, iż kwota 
30 zł opłaty podstawowej od apelacji dotyczy roszczeń R. K. Jednocześnie wniósł 
o rozpoznanie apelacji w sprawie G. M. w związku z postanowieniem Sądu 
Rejonowego w C. z dnia 10 lutego 2010 r., wydanym w sprawie …921/08 o 
zwrocie opłaty sądowej w kwocie 30 zł, która to kwota na dzień wniesienia apelacji 
od wyroku z dnia 28 stycznia 2010 r. nie została zwrócona pozwanej i w ocenie 
pełnomocnika winna zostać zarachowana na rzecz apelacji wniesionej od tego 
wyroku. 
 Sąd Okręgowy w C.  postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2010 r., sygn. akt 
…45/10, 
 
odrzucił 
apelację 
pozwanej 
„N. 
L." 
spółki 
z 
ograniczoną 
odpowiedzialnością w G. od wyroku Sądu Rejonowego - Sądu Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt …922/08, w części 
dotyczącej powoda M.  

 
 
3 
      Sąd Okręgowy – wskazując na art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o 
kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.) – 
stwierdził, że  wprawdzie w niniejszej sprawie po stronie pozwanej występuje jeden 
podmiot, który wnosi apelację, jednak apelacja ta, jako jedno pismo, dotyczy w 
istocie dwóch różnych przedmiotów rozpoznania, które są połączone w jednej 
sprawie tylko w sposób formalny. Zaskarżenie orzeczenia wobec kilku 
współuczestników formalnych, choćby było dokonane w jednym piśmie 
procesowym, jest w istocie wniesieniem kilku środków zaskarżenia wobec 
odrębnych rozstrzygnięć, formalnie tylko zamieszczonych w jednym orzeczeniu. 
Stąd też każdy z tak wniesionych środków zaskarżenia podlega odrębnej opłacie.  
       Skoro zatem pozwana zaskarżyła wyrok Sądu Rejonowego w stosunku do 
dwóch powodów, to należy uznać, że formalnie wniosła dwie odrębne apelacje – 
choćby umieszczone w jednym dokumencie, a zatem winna była uiścić dwie opłaty 
od apelacji. 
Stosownie do  art. 1302 § 3 k.p.c. Sąd odrzucił apelację, gdyż  opłata 
podstawowa wymieniona w art. 11 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach 
sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. nr 167, poz. 1398) jest opłatą w 
wysokości stałej, a w sprawie strona była reprezentowana przez profesjonalnego 
pełnomocnika. 
 Zdaniem Sądu Okręgowego - przepis art. 1302 § 3 k.p.c. znajduje przy tym 
zastosowanie w niniejszej sprawie, mimo jego uchylenia z dniem 1 lipca 2009 r. 
Wskazany przepis został uchylony przez art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 5 grudnia 
2008r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych 
ustaw (Dz. U. z 2008 r. Nr 234, poz. 1571). Zgodnie jednak z art. 8 ust. 1 tego aktu 
- przepisy ustawy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w 
życie. Wskazana ustawa weszła w życie z dniem 1 lipca 2009 r., natomiast 
postępowanie w sprawie wszczęte zostało w dniu 2 października 2008 r. poprzez 
wniesienie pozwu.  
              W ocenie Sądu Okręgowego nie zasługuje przy tym na uwzględnienie pogląd 
pozwanej, iż na poczet opłaty stosunkowej od apelacji w sprawie G. M. winna być 
zarachowana opłata uiszczona przez nią w sprawie …921/08, o której zwrocie 
orzeczono postanowieniem sądu z dnia 10 lutego 2010 r., a która nie została jej 

 
 
4 
fizycznie zwrócona przed wniesieniem apelacji od wyroku z dnia 28 stycznia 2010 r. 
Sposoby uiszczania opłat sądowych zostały bowiem enumeratywnie wyliczone w § 2 
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006 r. w sprawie sposobu 
uiszczania opłat sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 27, poz. 199) i 
nie znajduje się wśród nich sposób wskazany przez pozwaną. 
W imieniu pozwanej spółki postanowienie to zaskarżył zażaleniem jej 
pełnomocnik, wnosząc o uchylenie postanowienia o odrzuceniu apelacji od wyroku 
Sądu Rejonowego w C. z dnia 28 stycznia 2010 roku, sygn. akt …922/08 i zasądzenie 
na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego.               W uzasadnieniu 
zażalenia wskazał, że pozwana spółka wniosła apelację od wyroku Sądu 
Rejonowego w C. z dnia 28 stycznia 2010 roku zasądzającego na rzecz powodów 
G. M. i R. K. dochodzone roszczenia wraz kosztami zastępstwa procesowego. 
Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w 
sprawach cywilnych strona pozwana uiściła opłatę podstawową od apelacji w 
wysokości 30 złotych. W przedmiotowej sprawie występuje tylko jeden skarżący, 
który wniósł jedną apelację od jednego wyroku, w związku z czym nie można 
zgodzić się z poglądem Sądu Okręgowego, który uznał, że wniesiono dwie 
apelacje, od których powinny być wniesione dwie opłaty podstawowe, zdaniem 
strony skarżącej z treści przepisów o kosztach sądowych nie można 
wywnioskować, że w takiej sytuacji powinny być wniesione dwie opłaty 
podstawowe.  
 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
 
 
   Zażalenie jest niezasadne. 
        Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w 
sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz.1398 ze zm.) - pismo wnoszone przez kilka 
osób podlega jednej opłacie. Jeżeli jednak przedmiotem sprawy są roszczenia lub 
zobowiązania jednego rodzaju i oparte na jednakowej podstawie faktycznej i 
prawnej (współuczestnictwo formalne), każdy współuczestnik uiszcza opłatę 
oddzielnie, stosownie do swojego roszczenia lub zobowiązania. 

 
 
5 
         Przepis ten przyjmuje jako zasadę, iż opłatę liczy się od pisma, a nie od 
liczby osób je wnoszących. Jako wyjątek traktuje sytuację współuczestnictwa 
formalnego, które zachodzi wówczas, kiedy roszczenia lub zobowiązania kilku 
osób są jednego rodzaju, oparte na jednakowej podstawie faktycznej i prawnej (art. 
72 § 1 pkt 2 k.p.c.) - wtedy każdy współuczestnik uiszcza opłatę oddzielnie, 
stosownie do swojego roszczenia lub zobowiązania. Sąd Najwyższy  w 
postanowieniu z dnia 26 maja 1998 r., III CZP 69/98 (Wokanda 1998, nr 9, poz. 7), 
wyraził pogląd, że w takim przypadku jest tyle wartości przedmiotu sporu 
(zaskarżenia), ilu jest współuczestników wnoszących jedno pismo.  
       Stosownie do art. 35 ust. 1 omawianej ustawy - w sprawach z zakresu prawa 
pracy pobiera się opłatę podstawową w kwocie 30 złotych wyłącznie od apelacji, 
zażalenia, skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem 
prawomocnego orzeczenia. Jednakże w sprawach, w których wartość przedmiotu 
sporu przewyższa kwotę 50.000 złotych, pobiera się od wszystkich podlegających 
opłacie pism procesowych opłatę stosunkową. 
        W postanowieniu z dnia 15 stycznia 2007 r., sygn. akt I PZ 22/06 (OSNP 
2008/5-6/71) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że skarga kasacyjna pozwanego 
pracodawcy od wyroku sądu drugiej instancji przywracającego do pracy dwóch 
powodów będących współuczestnikami formalnymi w sprawie, w której wartość 
przedmiotu sporu nie przewyższa kwoty 50.000 zł, podlega dwóm opłatom 
podstawowym. 
W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd wskazał, że jeżeli  po stronie pozwanej 
występuje tylko jeden podmiot, a współuczestnictwo formalne (art. 72 § 1 pkt 2 
k.p.c.) występuje po stronie powodowej – to ma ono charakter stricte procesowy. 
Współuczestnictwo 
formalne 
może 
być 
następstwem 
odpowiedniego 
sformułowania żądań pozwu (wniesienia go przez kilka lub przeciwko kilku 
podmiotom). Może także wynikać z postanowienia sądu, który kierując się 
względami ekonomiki procesowej, jest uprawniony połączyć do wspólnego 
rozpoznania kilka spraw, w których występują po stronie pozwanej lub powodowej 
te same podmioty (art. 219 k.p.c.). W takiej sytuacji mamy do czynienia z jedną 
sprawą wyłącznie w znaczeniu formalnym (technicznym). Natomiast, przy 
współuczestnictwie formalnym występuje tyle różnych przedmiotów sporu 

 
 
6 
(zaskarżenia), ilu jest współuczestników formalnych, bowiem każdy z nich mógłby 
występować w procesie samodzielnie, tok postępowania w stosunku do każdego z 
nich jest niezależny (można wydać wyrok częściowy lub rozłączyć sprawy do 
oddzielnego rozpoznania), wreszcie różne mogą być rozstrzygnięcia w stosunku do 
każdego ze współuczestników (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 
kwietnia 1997 r., I CKN 154/97, LEX nr 153214 oraz z dnia 26 maja 1998 r., III CZ 
69/98, Wokanda 1998 nr 9, s. 7).   
Sąd Najwyższy, w obecnym składzie, podzielił te konstatacje i uznał, że mają 
one analogiczne odniesienie do opłaty podstawowej od apelacji. W rozpoznawanej 
sprawie po stronie pozwanej występuje jeden podmiot, który wniósł apelację, a więc 
nie jest to pismo wniesione przez kilka osób, jednak  w rozpoznawanej sprawie 
apelacja, jako jedno pismo procesowe, dotyczy w istocie dwóch różnych 
przedmiotów rozpoznania, które są połączone w jednej sprawie tylko w sposób 
formalny. Zaskarżenie orzeczenia wobec kilku współuczestników formalnych 
(przeciwko nim), choćby było dokonane w jednym piśmie procesowym, jest w 
istocie wniesieniem kilku środków zaskarżenia wobec odrębnych rozstrzygnięć, 
formalnie tylko zamieszczonych w jednym orzeczeniu. Stąd też każdy z tak 
wniesionych (w jednym piśmie procesowym) środków zaskarżenia powinien 
podlegać odrębnej opłacie. Użyte w art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o kosztach sądowych 
pojęcie "pismo" należy interpretować w funkcjonalnym znaczeniu tego słowa, a 
więc jako czynność procesową (środek zaskarżenia) sporządzoną w formie pisma 
procesowego, nie zaś w znaczeniu technicznym (jednego dokumentu). Taka 
wykładnia prowadzi do wniosku, że jedno pismo w znaczeniu technicznym 
(dokument) może obejmować kilka czynności procesowych (środków zaskarżenia), 
dokonanych w formie pisemnej. Wnosząc apelację od orzeczenia Sądu I instancji w 
stosunku do kilku współuczestników formalnych (przeciwko nim), skarżący 
dokonuje więc kilku pisemnych czynności procesowych (wnosi kilka pism w 
rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych), chociażby sporządził tylko 
jeden dokument. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych, całą opłatę 
pobiera się od pozwu. Według tego przepisu w związku z art. 4 ust. 1 zdanie drugie 
ustawy, w przypadku wniesienia pozwu przez kilku współuczestników formalnych 
każdy nich jest zobowiązany uiścić całą opłatę oddzielnie, stosownie do swojego 

 
 
7 
roszczenia lub zobowiązania. Przepisy ustawy przewidujące pobranie opłaty od 
pozwu stosuje się również do opłaty od apelacji (art. 18 ust. 2 ustawy). Oznacza to, 
że do opłaty od apelacji skierowanej przeciwko kilku współuczestnikom formalnym 
należy stosować (art. 18 ust. 2 ustawy) przepisy o pozwie, a więc zgodnie z art. 18 
ust. 1 w związku z art. 4 ust. 1 zdanie drugie ustawy, pobrać od niej oddzielne 
opłaty, stosownie do roszczenia lub zobowiązania, przeciwko któremu skarga jest 
skierowana.   
  Strona pozwana wniosła apelację kwestionując w całości rozstrzygnięcie Sądu 
Rejonowego, na podstawie którego zasądzono od pozwanej na rzecz powodów 
wynagrodzenie za pracę, ekwiwalenty za urlopy i odprawy. Zatem, choć technicznie 
w ramach jednego dokumentu, to w znaczeniu materialnym (funkcjonalnym), 
skarżąca wniosła dwie apelacje: pierwszą - w stosunku do szeroko rozumianego 
wynagrodzenia za pracę R. K. i drugą - co do wynagrodzenia za pracę  G. M. 
Każda z tych apelacji podlegała odrębnej opłacie podstawowej (art. 35 ust. 1 zdanie 
pierwsze ustawy o kosztach sądowych). Ponieważ skarżąca jest reprezentowana 
przez profesjonalnego pełnomocnika, a w terminie uiściła tylko jedną opłatę 
podstawową, 
to 
apelacja 
w 
stosunku 
do 
jednego 
z 
dwóch 
powodów 
(współuczestników formalnych) podlegała odrzuceniu (art. 130 2 § 3 k.p.c.).  
Zaskarżone postanowienie odpowiada więc prawu, wobec czego Sąd 
Najwyższy, na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c., postanowił jak 
w sentencji.