I PSKP 11/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownicy E.C., która domagała się ustalenia, że jej zatrudnienie w Urzędzie Miasta M. na podstawie kolejnych umów na czas określony powinno zostać uznane za umowę na czas nieokreślony. Sąd Rejonowy w Ciechanowie przychylił się do tego stanowiska, uznając, że umowy o pracę zawarte w ramach prac interwencyjnych nie wyłączają stosowania art. 25¹ Kodeksu pracy, który przewiduje przekształcenie umowy terminowej w umowę na czas nieokreślony po spełnieniu określonych warunków. Sąd Okręgowy w Płocku zmienił ten wyrok, oddalając powództwo. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na orzecznictwie Sądu Najwyższego, zgodnie z którym art. 25¹ k.p. nie ma zastosowania do umów o pracę zawieranych w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 1 czerwca 2023 r. oddalił skargę kasacyjną powódki. Sąd Najwyższy podkreślił szczególną naturę zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych, które jest subsydiowane ze środków publicznych i podlega odrębnym regulacjom, w tym ograniczeniom wynikającym z umów zawieranych między starostą a pracodawcą. Sąd uznał, że te szczególne regulacje wyłączają stosowanie art. 25¹ k.p., a tym samym nie dochodzi do przekształcenia umów terminowych w umowy na czas nieokreślony, nawet jeśli sekwencja umów przekracza pewne okresy. Sąd Najwyższy odrzucił zarzuty skargi kasacyjnej, wskazując m.in. na związanie ustaleniami faktycznymi oraz na brak podstaw do uznania, że doszło do przekroczenia limitów czasowych dla umów o prace interwencyjne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących umów o pracę na czas określony w ramach prac interwencyjnych i ich wyłączenia spod stosowania art. 25¹ k.p.
Dotyczy specyficznej sytuacji zatrudnienia w ramach programów aktywizacji zawodowej finansowanych ze środków publicznych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowy o pracę zawierane w ramach prac interwencyjnych podlegają przepisom Kodeksu pracy dotyczącym przekształcania umów terminowych w umowy na czas nieokreślony (art. 25¹ k.p.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowy o pracę zawierane w ramach prac interwencyjnych są wyłączone spod stosowania art. 25¹ k.p. ze względu na ich szczególny charakter i odrębne regulacje prawne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zatrudnienie w ramach prac interwencyjnych ma charakter szczególny, jest subsydiowane ze środków publicznych i podlega odrębnym przepisom ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz umowom zawieranych między starostą a pracodawcą. Te szczególne regulacje wyłączają stosowanie ogólnych zasad dotyczących umów terminowych, w tym art. 25¹ k.p., który przewiduje przekształcenie umowy terminowej w umowę na czas nieokreślony.
Czy istnieje bezwzględne ograniczenie czasowe do 12 miesięcy dla umów o pracę zawieranych w ramach prac interwencyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie istnieje bezwzględne ograniczenie czasowe do 12 miesięcy dla umów o pracę w ramach prac interwencyjnych. Przepisy dotyczące robót publicznych mogą mieć inne ograniczenia, a art. 51 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie ustanawia takiego bezwzględnego limitu dla prac interwencyjnych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ograniczenie czasowe do 12 miesięcy dotyczy robót publicznych, a nie prac interwencyjnych. Art. 51 ustawy nie ustanawia bezwzględnego limitu 12 miesięcy dla umów o pracę w ramach prac interwencyjnych. Ponadto, zatrudnienie w ramach prac interwencyjnych może trwać dłużej, nawet do 24 miesięcy lub 4 lat, zgodnie z art. 59 ustawy. Okres 3 miesięcy po zakończeniu refundacji również nie stanowi odrębnej umowy, lecz jest częścią pierwotnej umowy o pracę w ramach prac interwencyjnych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E.C. | osoba_fizyczna | powódka |
| Urząd Miasta M. | instytucja | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.p. art. 25¹ § § 1
Kodeks pracy
Nie ma zastosowania do umów o pracę zawieranych z bezrobotnymi w ramach ich zatrudnienia przy robotach publicznych oraz prac interwencyjnych. Nie dochodzi do przekształcenia terminowej umowy o pracę w umowę na czas nieokreślony w takich przypadkach.
u.p.z.i.r.p. art. 51
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Reguluje okres zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych i obowiązek pracodawcy do utrzymania zatrudnienia przez 3 miesiące po zakończeniu refundacji. Nie ustanawia bezwzględnego limitu 12 miesięcy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
k.p. art. 8
Kodeks pracy
k.p. art. 11
Kodeks pracy
Zasada swobody nawiązania stosunku pracy, która jest ograniczona w przypadku prac interwencyjnych.
k.p. art. 22
Kodeks pracy
u.p.z.i.r.p. art. 2 § ust. 1 pkt 26
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Definicja prac interwencyjnych.
u.p.z.i.r.p. art. 2 § ust. 1 pkt 32
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Definicja robót publicznych.
u.p.z.i.r.p. art. 56
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
u.p.z.i.r.p. art. 59
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Możliwość zawierania umów o prace interwencyjne na okres do 24 miesięcy lub do 4 lat.
Konstytucja RP art. 65 § ust. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prace interwencyjne jako zadanie władzy publicznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowy o pracę w ramach prac interwencyjnych są wyłączone spod stosowania art. 25¹ k.p. • Nie istnieje bezwzględne ograniczenie czasowe do 12 miesięcy dla umów o pracę w ramach prac interwencyjnych. • Szczególny charakter zatrudnienia subsydiowanego ze środków publicznych uzasadnia odrębność regulacji. • Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi sądu niższej instancji w postępowaniu kasacyjnym.
Odrzucone argumenty
Kolejne umowy o pracę interwencyjną zawarte na okres przekraczający 12 miesięcy finansowania są nadal umowami o prace interwencyjne zawartymi w trybie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. • Pracodawca może skorzystać z zatrudnienia pracownika do prac interwencyjnych jedynie przez okres 12 miesięcy. • Umowy zawarte z przekroczeniem czasookresu wskazanego w art. 51 ustawy nie mogą być traktowane jako realizowane w ramach prac interwencyjnych. • Pracodawca nadużywający pozycji dominującej i zawierający umowy o prace interwencyjne na czas przekraczający 12 miesięcy z jednym pracownikiem zasługuje na ochronę prawa wynikającą z wyłączenia stosowania art. 25¹ k.p. • Umowa o pracę zawarta po przekroczeniu limitu czasowego umów na prace interwencyjne jest nadal umową o prace interwencyjne i nie jest zaliczana do umów okresowych zgodnie z dyspozycją art. 25¹ k.p.
Godne uwagi sformułowania
art. 25¹ k.p. nie ma zastosowania do umów o pracę zawieranych z bezrobotnymi w ramach ich zatrudnienia przy robotach publicznych oraz, że wynikające z art. 25¹ k.p. przekształcenie terminowej umowy o pracę w umowę zawartą na czas nieokreślony nie występuje, gdy jedna z trzech umów została zawarta na czas określony w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych. • Prace interwencyjne to zatrudnienie bezrobotnego, które nastąpiło w wyniku umowy zawartej ze starostą i ma na celu wsparcie bezrobotnych. • Szczególny charakter zatrudnienia i odrębność regulacji tego rodzaju zatrudnienia, a także ograniczenie swobody kontraktowania stron przemawiają za wyłączeniem stosowania przepisu art. 25¹ k.p. do umów o pracę zawieranych w ramach prac interwencyjnych. • Nie można mówić o nadużyciu wielokrotnego zawierania umów na czas określony w sytuacji, gdy wyraźny przepis prawa zobowiązuje do zawarcia terminowej umowy o pracę. • Zawieranie umów, w tym również umów o pracę, to domena prawa prywatnego. Zasadę swobody nawiązania stosunku pracy wyraża art. 11 k.p. • Państwa Członkowskie, po przeprowadzeniu konsultacji z partnerami społecznymi, i/lub partnerzy społecznymi, mogą przewidzieć, że porozumienie nie będzie miało zastosowania m.in. do umów lub stosunków pracy zawartych w ramach szczególnego publicznego programu szkolenia, integracji lub przekwalifikowania zawodowego, lub takiego programu wspieranego przez władze publiczne. […]
Skład orzekający
Robert Stefanicki
przewodniczący
Zbigniew Korzeniowski
sprawozdawca
Jarosław Sobutka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umów o pracę na czas określony w ramach prac interwencyjnych i ich wyłączenia spod stosowania art. 25¹ k.p."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zatrudnienia w ramach programów aktywizacji zawodowej finansowanych ze środków publicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu umów na czas określony i ich potencjalnego przekształcenia w umowy na czas nieokreślony, ale w specyficznym kontekście prac interwencyjnych, co czyni ją interesującą dla prawników pracy.
“Czy praca interwencyjna może prowadzić do etatu? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.