I PRN 42/96

Sąd Najwyższy1996-06-27
SAOSPracyprawo pracyŚrednianajwyższy
wynagrodzenieczas pracykodeks pracyzwiązki zawodoweochrona pracowniczaprzeszkody w pracy

Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną, potwierdzając, że pracownikowi za czas niewykonywania pracy przysługuje wynagrodzenie jedynie w wysokości stawki osobistego zaszeregowania, zgodnie z art. 81 § 1 k.p.

Pracownik, będący przewodniczącym związku zawodowego, dochodził wyrównania wynagrodzenia za okres, gdy nie był dopuszczany do pracy. Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną, uznając, że pracownikowi za czas niewykonywania pracy przysługuje wynagrodzenie jedynie w wysokości stawki osobistego zaszeregowania (art. 81 § 1 k.p.), a nie pełne wynagrodzenie za pracę z dodatkami, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Sprawa dotyczyła roszczenia pracownika o wyrównanie wynagrodzenia za okres od grudnia 1994 r. do kwietnia 1995 r., kiedy to, jako przewodniczący zakładowej organizacji NSZZ "Solidarność", nie był dopuszczany do pracy. Pracownik otrzymywał wynagrodzenie wynikające ze stawki osobistego zaszeregowania, ale domagał się pełnego wynagrodzenia, jakie przysługuje za wykonywanie pracy, wraz z dodatkami. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo, opierając się na art. 81 § 1 Kodeksu pracy, który stanowi, że za czas niewykonywania pracy z przyczyn dotyczących pracodawcy pracownikowi przysługuje wynagrodzenie w wysokości stawki osobistego zaszeregowania. Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" wniosła rewizję nadzwyczajną, zarzucając naruszenie prawa materialnego. Sąd Najwyższy oddalił rewizję, podkreślając, że zgodnie z art. 80 k.p., wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną, a za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko w takim zakresie, w jakim przyznaje mu je Kodeks pracy lub przepis szczególny. Sąd uznał, że pracownikowi przysługuje jedynie wynagrodzenie wynikające z jego osobistego zaszeregowania, które zostało mu wypłacone, i nie ma podstaw do domagania się wyższego wynagrodzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Pracownikowi przysługuje wynagrodzenie w wysokości stawki osobistego zaszeregowania, chyba że Kodeks pracy lub przepis szczególny stanowi inaczej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na art. 80 i 81 § 1 k.p., stwierdzając, że za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko w takim zakresie, w jakim przyznaje mu je Kodeks pracy lub przepis szczególny. W tym przypadku było to wynagrodzenie wynikające ze stawki osobistego zaszeregowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie rewizji nadzwyczajnej

Strona wygrywająca

Pozwany (Rejonowa Kolumna Transportu Sanitarnego w R.)

Strony

NazwaTypRola
Edward P.osoba_fizycznapowód
Rejonowa Kolumna Transportu Sanitarnego w R.instytucjapozwany
Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność"instytucjawnioskodawca rewizji nadzwyczajnej

Przepisy (3)

Główne

k.p. art. 81 § § 1

Kodeks pracy

Za czas niewykonywania pracy, jeżeli pracownik był gotów do jej wykonywania, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących zakładu pracy, przysługuje wynagrodzenie wynikające z jego osobistego zaszeregowania określonego stawką godzinową lub miesięczną.

Pomocnicze

k.p. art. 80

Kodeks pracy

Wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy kodeks lub przepis szczególny tak stanowi.

u.z.z. art. 32

Ustawa o związkach zawodowych

Reguluje kwestię zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej na zwolnienie pracownika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracownikowi za czas niewykonywania pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy przysługuje wynagrodzenie w wysokości stawki osobistego zaszeregowania (art. 81 § 1 k.p.). Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko w takim zakresie, w jakim przyznaje mu je Kodeks pracy lub przepis szczególny (art. 80 k.p.).

Odrzucone argumenty

Pracownikowi za czas niewykonywania pracy przysługuje pełne wynagrodzenie za pracę z dodatkami.

Godne uwagi sformułowania

Za czas niewykonywania pracy pracownik ma prawo do wynagrodzenia tylko w takiej wysokości, w jakiej Kodeks pracy lub przepis szczególny mu je przyznaje. Wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy kodeks lub przepis szczególny tak stanowi.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Maria Mańkowska

sędzia

Walerian Sanetra

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 80 i 81 § 1 k.p. dotyczących wynagrodzenia za czas niewykonywania pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1996 r., choć podstawowe przepisy Kodeksu pracy pozostają niezmienione.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia fundamentalną zasadę prawa pracy dotyczącą wynagrodzenia za czas niewykonywania pracy, co jest istotne dla prawników i pracowników, choć nie zawiera nietypowych faktów.

Czy za przestój w pracy należy się pełne wynagrodzenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 27 czerwca 1996 r. I PRN 42/96 Za czas niewykonywania pracy pracownik ma prawo do wynagrodzenia tylko w takiej wysokości, w jakiej Kodeks pracy lub przepis szczególny mu je przyznaje. Przewodniczący SSN: Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Maria Mańkowska, Walerian Sanetra, Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 1996 r. sprawy z powództwa Edwarda P. przeciwko Rejonowej Kolumnie Transportu Sanitarnego w R. o świadczenie wyrównawcze, na skutek rewizji nadzwyczajnej Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność" [...] od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach, Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku z dnia 23 listopada 1995 r. [...] o d d a l i ł rewizję nadzwyczajną U z a s a d n i e n i e Powód Edward P. dochodził zasądzenia od Rejonowej Kolumny Transportu Sanitarnego w R. wyrównania wynagrodzenia za okres od dnia 1 grudnia 1994 r. do dnia 30 kwietnia 1995 r. W tym okresie powód - będący przewodniczącym Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność - nie był dopuszczany do pracy i otrzymywał wynagro- dzenie wynikające ze stawki osobistego zaszeregowania. Zdaniem powoda powinien on otrzymywać wynagrodzenie takie, jakie mu przysługuje za wykonywanie pracy, a więc z różnymi dodatkami. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Rybniku oddalił powództwo. Sąd ten ustalił, że w pozwanym zakładzie pracy istniał konflikt między powodem a jego przełożonymi i część załogi sprzeciwiała się wspólnej pracy z powodem. Powoda nie można było zwolnić z pracy ponieważ zarząd zakładowej organizacji związkowej nie wyraził na to zgody (art. 32 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych Dz. U. Nr 55, poz. 234 ze zm.). W okresie niewykonywania pracy z przyczyn dotyczących pracodawcy pracownik nabywa - na podstawie art. 81 § 1 k.p. - prawo do wynagrodzenia w wysokości stawki osobistego zaszeregowania, a zatem dalej idące żądania podlegają oddaleniu. Rewizja powoda została oddalona wyrokiem Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach, Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku z dnia 23 listopada 1995 r., [...]. Sąd rewizyjny podzielił pogląd Sądu I instancji, że zakres roszczeń płacowych powoda nie może wykraczać poza przepis art. 81 § 1 k.p. Wyrok ten zaskarżył rewizją nadzwyczajną NSZZ "Solidarność" stawiając zarzut naruszenia prawa materialnego i wnosząc o zmianę tego wyroku i wyroku Sądu I instancji przez zasądzenie dochodzonego wynagrodzenia wraz z odsetkami. W uza- sadnieniu tej rewizji przedstawiono przebieg konfliktu w pozwanym zakładzie pracy i wyrażono pogląd prawny, iż do powoda nie mogą mieć zastosowania przepisy doty- czące przestoju (art. 81 § 2 k.p.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Rewizja nadzwyczajna nie jest uzasadniona. Według art. 81§1 k.p. - w brzmieniu obowiązującym w spornym okresie - pra- cownikowi przysługuje wynagrodzenie, wynikające z jego osobistego zaszeregowania określonego stawką godzinową lub miesięczną, za czas niewykonywania pracy, jeżeli był gotów do jej wykonywania, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Powód spełnił obie przesłanki do nabycia prawa do tego wynagrodzenia w wysokości stawki osobistego zaszeregowania, albowiem był gotów do wykonywania pracy i doznał przeszkód ze strony zakładu pracy. To wynagrodzenie zostało mu wypłacone i nie jest ono przedmiotem sporu. Brak jest natomiast podstaw prawnych do domagania się przez niego wyższego wynagrodzenia. Zgodnie bowiem z art. 80 k.p.: "Wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy kodeks lub przepis szczególny tak stanowi." Zdanie drugie tego przepisu należy rozumieć w ten sposób, ze za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje (a w rzeczywistości nabywa) prawo do wynagrodzenia w takiej wysokości, w jakiej to prawo przyznaje mu kodeks pracy lub przepis szczególny. Nie jest trafne powoływanie się w rewizji na zarzut błędnego zastosowania przez oba Sądy przepisu regulującego prawo do wynagrodzenia w okresie przestoju (art. 81 § 2 k.p.), skoro przepis ten nie był zastosowany. Z tych względów orzeczono jak w sentencji. ========================================