I PRN 19/94

Sąd Najwyższy1994-05-10
SAOSPracystosunki pracyŚrednianajwyższy
nauczycieleprzygotowanie przedszkolnezmiana pracodawcyprzejęcie mieniakodeks pracyustawa o systemie oświatywynagrodzenie

Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości, potwierdzając, że Zarząd Miasta R. stał się pracodawcą nauczycielek oddziałów zerowych od momentu przejęcia mienia szkoły.

Powódki, nauczycielki oddziałów zerowych, domagały się ustalenia pracodawcy i wynagrodzenia. Sąd Apelacyjny uznał Zarząd Miasta R. za pracodawcę od 1 listopada 1992 r., po przejęciu mienia szkoły. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając naruszenie prawa w ustaleniu daty przejęcia. Sąd Najwyższy oddalił rewizję, uznając, że oferta przejęcia mienia przez gminę była kluczowa dla zmiany pracodawcy.

Sprawa dotyczyła ustalenia pracodawcy nauczycielek oddziałów zerowych szkół podstawowych, Marty B. i Marii C., oraz zasądzenia zaległego wynagrodzenia. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie uznał, że Zarząd Miasta R. stał się pracodawcą powódek od 1 listopada 1992 r., po tym jak Szkoła Podstawowa nr 11 zaoferowała mu przekazanie mienia klas zerowych. Minister Sprawiedliwości złożył rewizję nadzwyczajną, kwestionując prawidłowość ustalenia tej daty i zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu pracy i ustawy o systemie oświaty. Sąd Najwyższy oddalił rewizję, stwierdzając, że propozycje Kuratora Oświaty nie stanowiły oferty przejęcia mienia, a kluczowe było faktyczne przejęcie lub oferta przejęcia mienia umożliwiającego prowadzenie działalności. Sąd uznał, że pismo dyrektora szkoły z 30 października 1992 r. było ofertą, a od następnego dnia Zarząd Miasta R. stał się pracodawcą na mocy art. 231 § 2 k.p. Dodatkowo, Sąd Najwyższy zauważył, że ewentualne naruszenie prawa nie było rażące ze względu na niewielkie skutki ekonomiczne i faktyczne wykonanie wyroku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Zmiana pracodawcy następuje z dniem zaoferowania gminie (zarządowi miasta) mienia szkoły potrzebnego dla prowadzenia oddziału zerowego, zgodnie z art. 231 § 2 k.p.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że kluczowe jest faktyczne przejęcie lub oferta przejęcia mienia umożliwiającego prowadzenie działalności. Propozycje kuratora nie były ofertą, ale pismo dyrektora szkoły z ofertą przekazania mienia było podstawą do uznania zmiany pracodawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie rewizji nadzwyczajnej

Strona wygrywająca

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie

Strony

NazwaTypRola
Marta B.osoba_fizycznapowódka
Maria C.osoba_fizycznapowódka
Szkoła Podstawowa Nr 11 w R.instytucjapozwana
Zarząd Miasta R. w R.organ_państwowypozwany
Minister Sprawiedliwościorgan_państwowyskarżący
Stefan Trautsoltosoba_fizycznaprokurator

Przepisy (4)

Główne

u.s.o. art. 14 § 3 i 4

Ustawa o systemie oświaty

Nałożenie na gminy obowiązku prowadzenia rocznego przygotowania przedszkolnego jako zadania własnego.

k.p. art. 231 § § 2

Kodeks pracy

Przejście zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę.

Pomocnicze

k.p.c. art. 421 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania w przedmiocie rewizji nadzwyczajnej.

Karta Nauczyciela art. 81 § § 1

Karta Nauczyciela

Wynagrodzenie za czas gotowości do wykonywania pracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pismo dyrektora szkoły z 30 października 1992 r. stanowiło ofertę przekazania mienia klas zerowych gminie. Zarząd Miasta R. stał się pracodawcą powódek od 1 listopada 1992 r. na podstawie art. 231 § 2 k.p.

Odrzucone argumenty

Propozycje Kuratora Oświaty z 27 listopada 1991 r. stanowiły ofertę przejęcia mienia. Wyrok Sądu Apelacyjnego naruszał rażąco prawo.

Godne uwagi sformułowania

Nałożenie na gminy na podstawie art. 14 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (...) prowadzenia rocznego przygotowania przedszkolnego, jako obowiązkowego zadania własnego, spowodowało, że nauczyciele oddziałów zerowych szkół podstawowych stali się pracownikami prowadzonego przez gminy przedszkola (...) z dniem zaoferowania gminie (...) mienia szkoły potrzebnego dla prowadzenia tego oddziału. Propozycje Kuratora Oświaty w R., zawarte w piśmie z dnia 27 listopada 1991 r. nie stanowią konkretnej oferty przejęcia przez gminy na własność części mienia szkół podstawowych w zakresie umożliwiającym prowadzenie klas zerowych, lecz są jedynie zaproszeniem do rokowań.

Skład orzekający

Teresa Flemming-Kulesza

przewodniczący

Antoni Filcek

członek

Kazimierz Jaśkowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 231 § 2 k.p. w kontekście przejmowania przez jednostki samorządu terytorialnego zadań oświatowych i związanej z tym zmiany pracodawcy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przejmowania oddziałów zerowych szkół podstawowych przez gminy na podstawie przepisów z początku lat 90. XX wieku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zmiany pracodawcy w kontekście restrukturyzacji systemu oświaty, co może być interesujące dla prawników pracy i specjalistów HR.

Kiedy nauczyciel zmienia pracodawcę? Kluczowa rola oferty przejęcia mienia.

Dane finansowe

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 10 maja 1994 r. I PRN 19/94 Nałożenie na gminy na podstawie art. 14 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. Nr 95, poz. 425 ze zm.) prowadze- nia rocznego przygotowania przedszkolnego jako obowiązkowego zadania własnego, spowodowało, że nauczyciele oddziałów zerowych szkół podsta- wowych stali się pracownikami prowadzonego przez gminy przedszkola (art. 231 § 2 k.p.) z dniem zaoferowania gminie (zarządowi miasta) mienia szkoły po- trzebnego dla prowadzenia tego oddziału. Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Antoni Filcek, SA: Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Stefana Trautsolta, po rozpoznaniu w dniu 10 maja 1994 r. sprawy z powództwa Marty B. i Marii C. przeciwko Szkole Pod- stawowej Nr 11 w R. i Zarządowi Miasta R. w R. o ustalenie pracodawcy i wynagrodzenie, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości [...] od wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie, z dnia 12 października 1993 r. [...], o d d a l i ł rewizję nadzwyczajną U z a s a d n i e n i e Powódki Marta B. i Marii C., nauczycielki oddziałów zerowych Szkoły Podsta- wowej nr 11 w R., wniosły o ustalenie, czy ich pracodawcą jest ta szkoła, czy Zarząd Miasta R., oraz o zasądzenie wynagrodzenia. Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa. Sąd Wojewódzki w Rzeszowie-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 27 listopada 1992 r. zasądził na rzecz powódek od pozwanej Szkoły wynagrodzenie za pracę za wrzesień, październik i listopad 1992 r., oddalił powództwo o ustalenie pracodawcy oraz oddalił powództwo w stosunku do Zarządu Miasta R. Zdaniem tego Sądu powódki w spornym okresie były nadal pracownicami pozwanej szkoły, a nie Zarządu Miasta R., gdyż mimo przejścia z dniem 1 stycznia 1992 r. na gminy obowiązku prowadzenia rocznego przygotowania przedszkolnego (art. 14 ust. 3 i 4 oraz art. 105 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. Nr 95, poz. 425 ze zm.). Zarząd Miasta R. nie stał się nowym pracodawcą 2 powódek, gdyż nie przejął mienia pozwanej Szkoły (art. 231 § 2 k.p.). Rozpoznając rewizję pozwanej Szkoły Sąd Apelacyjny w Rzeszowie przed- stawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie wykładni art. 14 ust. 3 i 4 cytowanej ustawy o systemie oświaty w związku z art. 231 § 2 k.p. W uchwale z dnia 16 czerwca 1993 r. I PZP 10/93 Sąd Najwyższy stwierdził, że "Nałożenie na gminę na podstawie art. 14 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. Nr 95, poz. 425 ze zm.) prowadzenia rocznego przygotowania przedszkolnego, jako obowiązkowego zadania własnego, spowodowało, że nauczyciele oddziałów zerowych szkół podstawowych stali się pracownikami prow- adzonego przez gminę przedszkola wówczas, gdy nastąpiło także przejęcie mienia dotychczasowego zakładu pracy w zakresie umożliwiającym prowadzenie tej działalności albo gdy gmina lub też prowadzone przez nią przedszkole, zrezyg- nowała z przejęcia zaoferowanego jej dla tego przedszkola mienia lub poszczegól- nych jego składników (art. 231 § 2 kodeksu pracy). W sytuacji, gdy przyjęcie mienia lub oferta jego przejęcia nie dotyczyły konkretnego przedszkola, nauczyciele oddziałów zerowych szkół podstawowych stali się pracownikami przedszkola wskazanego przez zarząd gminy, a w braku takiego wskazania - urzędu gminy". Zaskarżonym wyrokiem Sąd Apelacyjny w Rzeszowie oddalił powództwo w odniesieniu do pozwanej Szkoły o wynagrodzenie za listopad 1992 r., zasądził od Zarządu Miasta R. na rzecz powódek wynagrodzenia za okres od listopada 1992 r. do września 1993 r. wraz z odsetkami i oddalił powództwo w pozostałej części w stosunku do pozwanej Szkoły. Zasądzając na podstawie art. 81 § 1 k.p.. w zw. z art. 98 Karty Nauczyciela wynagrodzenie za czas gotowości do wykonywania pracy Sąd Apelacyjny uznał, że Zarząd Miasta R. stał się nowym pracodawcą powódek od dnia 1 listopada 1992 r., albowiem pozwana Szkoła złożyła ofertę przekazania mu wy- posażenia klas zerowych dnia 30 października 1992 r. Wyrok ten zaskarżył rewizją nadzwyczajną Minister Sprawiedliwości zarzu- cając mu rażące naruszenie art. 316 § 1 k.p.c., art. 231 § 2 k.p. i art. 14 ust. 3 i 4, art. 5 ust. 5 i art. 105 ustawy o systemie oświaty i wnosząc o jego zmianę poprzez odda- lenie powództwa w stosunku do pozwanej Szkoły w zakresie wynagrodzenia powódek za wrzesień i październik 1992 r. i zasądzenie za ten okres wynagrodzenia od Zarządu Miasta R. Zdaniem skarżącego Sąd Apelacyjny błędnie ustalił datę przejęcia klas zerowych pozwanej Szkoły przez Zarząd Miasta R., gdyż już w piśmie z dnia 27 listopada 1991 r. Kurator Oświaty w R. skierował do wszystkich gmin propozycje zawierające trzy warianty w zakresie prowadzenia klas zerowych i gmina R. przejęła wariant trzeci zobowiązując się do refundowania szkołom podstawowym kosztów prowadzenia klas zerowych. 3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Rewizja nadzwyczajna nie jest uzasadniona. Propozycje Kuratora Oświaty w R., zawarte w piśmie z dnia 27 listopada 1991 r. nie stanowią konkretnej oferty przejęcia przez gminy na własność części mienia szkół podstawowych w zakresie umożliwiającym prowadzenie klas zerowych, lecz są jedynie zaproszeniem do rokowań w przedmiocie wyboru odpowiednich rozwiązań organizacyjnych. Zauważyć należy, że Sąd Najwyższy w składzie podejmującym uchwałę w sprawie I PZP 10/93 także nie traktował tego pisma jako zawierającego analizowaną ofertę, gdyż nie nawiązywał do niego w uzasadnieniu uchwały. Porozumienie zawarte między Kuratorem Oświaty i Zarządem Miasta R. przewidywało prowadzenie klas zerowych przez Kuratora Oświaty przez okres pierwszych ośmiu miesięcy 1992 r., natomiast Zarząd zobowiązał się do refundo- wania kosztów ponoszonych przez szkoły w tym zakresie. Nie jest to podstawa do wyprowadzenia wniosku, iż po tym okresie powódki były pracownicami pozwanego Zarządu. Sąd Apelacyjny trafnie przyjął, że pismo dyrektora pozwanej Szkoły z dnia 30 października 1992 r. stanowi ofertę przekazania gminie R. mienia klas zerowych i że od dnia następnego Zarząd Miasta R. stał się pracodawcą powódek na podstawie art. 231 § 2 k.p. Ponadto należy zauważyć, że nawet gdyby przyjąć, że zaskarżony wyrok narusza prawo, to nie byłoby to naruszenie rażące, zwłaszcza ze względu na niewielkie skutki ekonomiczne tego wyroku i jego faktyczne wykonanie przez pozwaną Szkołę. Z powyższych względów na podstawie art. 421 § 1 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI