Orzeczenie · 1998-05-13

I PKN 99/98

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1998-05-13
SAOSPracystosunki pracyŚrednianajwyższy
urlop wypoczynkowynieusprawiedliwiona nieobecnośćzwolnienie dyscyplinarneobowiązki pracowniczekodeks pracySąd Najwyższykasacja

Sprawa dotyczyła pracownika, który został zwolniony z pracy z jego winy z powodu ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych, tj. nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy. Pracownik złożył wnioski o udzielenie urlopu wypoczynkowego, które nie zostały zaakceptowane przez przełożonego. Mimo odmowy, pracownik nie stawił się do pracy, a dodatkowo nie wykonał polecenia przeprowadzenia badań lekarskich. Sąd Rejonowy i Sąd Wojewódzki uznały zwolnienie za prawidłowe. Pracownik wniósł kasację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 161 Kodeksu pracy oraz naruszenie przepisów dotyczących oceny dowodów. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że samo złożenie wniosku o urlop nie jest równoznaczne z jego udzieleniem, a pracownik musi uzyskać akceptację pracodawcy. Podkreślono, że urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów lub indywidualnie uzgadniane, a pracownik nie może sam sobie udzielić urlopu. Sąd Najwyższy uznał, że nieobecność pracownika była nieusprawiedliwiona, co stanowiło podstawę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z jego winy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy udzielenia urlopu wypoczynkowego, konsekwencje nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy, obowiązki pracownika związane z wnioskowaniem o urlop.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji przepisów dotyczących urlopów i planowania ich udzielania, choć podstawowe zasady pozostają aktualne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy samo złożenie wniosku o udzielenie urlopu wypoczynkowego, bez uzyskania akceptacji pracodawcy, usprawiedliwia nieobecność pracownika w pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo złożenie wniosku o urlop bez akceptacji pracodawcy nie usprawiedliwia nieobecności pracownika w pracy.

Uzasadnienie

Urlopy wypoczynkowe powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów lub indywidualnie uzgadniane. Pracownik nie może sam sobie udzielić urlopu, a złożenie wniosku nie jest równoznaczne z jego uzgodnieniem. Brak zgody pracodawcy na termin urlopu nie wymaga szczególnego uzasadnienia, chyba że termin był wcześniej ustalony.

Czy pracodawca ma obowiązek uzasadniać odmowę udzielenia urlopu wypoczynkowego, jeśli nie ustalono planu urlopów ani nie uzgodniono indywidualnie terminu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pracodawca nie musi uzasadniać odmowy udzielenia urlopu, jeśli nie było wcześniejszych uzgodnień co do terminu.

Uzasadnienie

Jeśli termin urlopu nie został ustalony w planie lub indywidualnie uzgodniony, pracodawca może odmówić udzielenia urlopu w zaproponowanym terminie bez konieczności podawania szczególnych powodów. Obowiązek uzasadnienia dotyczy sytuacji, gdy pracodawca chce przesunąć termin urlopu ustalonego wcześniej.

Czy pracownik, który nie uzyskał zgody na urlop i nie stawił się do pracy, dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli pracownik nie uzyskał zgody na urlop i mimo to nie stawił się do pracy, jego nieobecność jest nieusprawiedliwiona i może stanowić ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych.

Uzasadnienie

Nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy, wynikająca z samowolnego nieprzystąpienia do pracy mimo odmowy udzielenia urlopu, stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Pozwany pracodawca

Strony

NazwaTypRola
Marek A.osoba_fizycznapowód
[...] Przedsiębiorstwo Budownictwa Przemysłowego „P.” S.A. w B.spółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p. art. 52 § § 1 pkt 1

Kodeks pracy

Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych.

k.p. art. 161

Kodeks pracy

Pracodawca jest obowiązany udzielić pracownikowi urlopu w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo. Przepis ten nie oznacza bezwzględnego nakazu uwzględniania każdego wniosku pracownika o urlop w dowolnym czasie.

KPC art. 393 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddala kasację, jeśli zarzuty nie są uzasadnione.

Pomocnicze

k.p. art. 163

Kodeks pracy

Urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów, a ich terminy muszą być uzgadniane między pracodawcą a pracownikiem.

k.p. art. 164 § § 2

Kodeks pracy

Przesunięcie terminu urlopu przez pracodawcę może nastąpić tylko wówczas, gdy nieobecność pracownika spowoduje zakłócenia w pracy.

k.p. art. 168

Kodeks pracy

Urlop wypoczynkowy powinien być wykorzystany w roku kalendarzowym, w którym pracownik nabył do niego prawo, lub najpóźniej do końca pierwszego kwartału następnego roku.

KPC art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiotem dowodu są fakty mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

KPC art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak zgody pracodawcy na termin urlopu wypoczynkowego. • Nieusprawiedliwiona nieobecność pracownika w pracy stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych. • Samo złożenie wniosku o urlop nie jest równoznaczne z jego uzgodnieniem.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 161 KP poprzez błędną wykładnię i pominięcie obowiązku udzielenia urlopu. • Naruszenie art. 227 i 233 § 1 KPC poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. • Błędne uznanie, że powód naruszył obowiązki pracownicze. • Błędne uznanie, że potrzeby zakładu pracy uniemożliwiały udzielenie urlopu.

Godne uwagi sformułowania

Przy braku planu urlopów wypoczynkowych samo złożenie wniosku o udzielenie urlopu nie usprawiedliwia nieobecności pracownika. • Pracownik nie może sam sobie udzielić urlopu. • Brak zgody na udzielenie urlopu w określonym terminie nie wymaga szczególnego uzasadnienia.

Skład orzekający

Teresa Flemming-Kulesza

przewodniczący

Adam Józefowicz

sędzia

Alina Krusz-Stankiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy udzielenia urlopu wypoczynkowego, konsekwencje nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy, obowiązki pracownika związane z wnioskowaniem o urlop."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji przepisów dotyczących urlopów i planowania ich udzielania, choć podstawowe zasady pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia fundamentalną kwestię dotyczącą urlopów wypoczynkowych i obowiązków pracowniczych, która jest częstym źródłem sporów. Jest to praktyczny przykład konsekwencji samowolnego postępowania pracownika.

Czy wniosek o urlop wystarczy, by nie przyjść do pracy? Sąd Najwyższy wyjaśnia!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst