Orzeczenie · 2000-08-02

I PKN 756/99

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2000-08-02
SAOSPracywypadki przy pracyWysokanajwyższy
wypadek przy pracyodpowiedzialność pracodawcyświadczenia wypadkoweKodeks pracyzadośćuczynienieodszkodowanierentazerwanie związku z pracązachowanie pracownikaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, który oddalił jego powództwo o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę z tytułu wypadku przy pracy. Powód uległ wypadkowi w czasie zatrudnienia, gdy inny pracownik rzucił szpachelką, trafiając go w oko i powodując całkowite upośledzenie wzroku. Sądy niższych instancji uznały, że zdarzenie nie było wypadkiem przy pracy, ponieważ nastąpiło zerwanie związku z pracą, wynikające z zabawy między pracownikami. Sąd Najwyższy stwierdził naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 233 § 1 KPC, przez niedostateczną analizę dowodów, w tym zeznań specjalisty ds. BHP oraz świadka, którego zeznania uległy zmianie. Sąd Najwyższy podkreślił, że dla oceny zerwania związku z pracą kluczowe jest zachowanie poszkodowanego pracownika, a nie sprawcy szkody. Pracodawca odpowiada na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych również za zachowania pracownika, które zerwały związek z pracą, jeśli związek ten został zachowany po stronie poszkodowanego. Sąd zwrócił uwagę na wiek poszkodowanego (poniżej 16 lat) oraz potencjalny brak odpowiedniej opieki nad małoletnimi pracownikami.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie kryteriów oceny zerwania związku zdarzenia z pracą w kontekście odpowiedzialności pracodawcy za wypadki przy pracy, ze szczególnym uwzględnieniem zachowania poszkodowanego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wypadku przy pracy spowodowanego przez innego pracownika, z elementami zabawy między pracownikami. Wiek poszkodowanego (poniżej 16 lat) może wpływać na ocenę jego zachowania.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pracodawca odpowiada za zachowanie pracownika, sprawcy szkody, który zerwał związek z pracą, jeżeli związek ten został zachowany po stronie poszkodowanego pracownika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pracodawca odpowiada na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych za zachowania pracownika, sprawcy szkody, który zerwał związek z pracą, jeżeli związek ten został zachowany po stronie poszkodowanego pracownika.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że kluczowe dla oceny zerwania związku z pracą jest zachowanie poszkodowanego pracownika, a nie sprawcy szkody. Nawet jeśli sprawca zerwał związek z pracą, pracodawca nadal odpowiada, jeśli poszkodowany zachował związek z pracą.

Czy zbędne rozważania dotyczące okoliczności pozbawionych doniosłości z punktu widzenia przedmiotu sprawy naruszają art. 233 § 1 KPC?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zbędne rozważania dotyczące okoliczności pozbawionych doniosłości z punktu widzenia przedmiotu sprawy naruszają art. 233 § 1 KPC, skoro przedmiotem dowodu są fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 KPC).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że rozważania dotyczące toru lotu szpachelki były zbędne i naruszały art. 233 § 1 KPC, ponieważ nie miały istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, która koncentrowała się na zachowaniu poszkodowanego i związku zdarzenia z pracą.

Czy protokół powypadkowy ma moc wiążącą dla sądu pracy w ocenie, czy zdarzenie było wypadkiem przy pracy?

Odpowiedź sądu

Nie, protokół powypadkowy nie ma mocy wiążącej dla sądu pracy, który może samodzielnie ocenić istnienie przesłanek wypadku przy pracy.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego, uznał, że protokół powypadkowy nie ma mocy wiążącej, a sąd pracy może samodzielnie ocenić istnienie przesłanek wypadku przy pracy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
Krzysztof S.osoba_fizycznapowód
Franciszek D.osoba_fizycznapozwany
Adrian K.osoba_fizycznasprawca szkody
Jerzy G.osoba_fizycznaczłonek komisji powypadkowej
Tomasz K.osoba_fizycznaczłonek komisji powypadkowej
Łukasz W.osoba_fizycznaświadek

Przepisy (6)

Główne

u.ś.w.p.i.ch.z. art. 6 § 1

Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

Pracodawca odpowiada za zachowania pracownika, sprawcy szkody, który zerwał związek z pracą, jeżeli związek ten został zachowany po stronie poszkodowanego pracownika.

Pomocnicze

KPC art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Naruszenie tego przepisu może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

KPC art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiotem dowodu są fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie.

KP art. 120 § 1

Kodeks pracy

Nie ma zastosowania, gdy szkoda wyrządzona przez innego pracownika nie została wyrządzona przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych.

KC art. 430

Kodeks cywilny

Reguluje odpowiedzialność zwierzchnika za szkodę wyrządzoną przez osobę, której powierzył wykonywanie czynności.

KP art. 192

Kodeks pracy

Dotyczy obowiązku zapewnienia opieki nad pracownikami, w tym małoletnimi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 233 § 1 KPC przez niedokonanie wszechstronnej oceny mocy dowodowej zeznań świadków i dokonanie ustaleń sprzecznych z materiałem dowodowym. • Kluczowe znaczenie dla oceny zerwania związku z pracą ma zachowanie poszkodowanego, a nie sprawcy szkody. • Niewłaściwa ocena zeznań świadka Jerzego G. (specjalisty ds. BHP) i świadka Łukasza W. (którego zeznania uległy zmianie).

Odrzucone argumenty

Zdarzenie nie było wypadkiem przy pracy z powodu zerwania związku z pracą, wynikającego z zabawy między pracownikami. • Zeznania świadka Łukasza W. jako jedynego naocznego świadka były wystarczające do ustalenia stanu faktycznego. • Zachowanie sprawcy szkody (Adriana K.) polegające na rzuceniu szpachelką było ekscesem pracowniczym, nie związanym z pracą.

Godne uwagi sformułowania

Pracodawca odpowiada na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy [...] za zachowania pracownika, sprawcy szkody, który zerwał związek z pracą, jeżeli związek ten został zachowany po stronie poszkodowanego pracownika. • Zbędne rozważania dotyczące okoliczności pozbawionych doniosłości z punktu widzenia przedmiotu sprawy naruszają art. 233 § 1 KPC, skoro przedmiotem dowodu są fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie. • O zerwaniu związku z pracą przesądza tylko świadome (zawinione) przeniesienie się poszkodowanego pracownika ze sfery spraw związanych z pracą do sfery spraw z nią nie związanych (prywatnych).

Skład orzekający

Teresa Flemming-Kulesza

przewodniczący

Katarzyna Gonera

sprawozdawca

Józef Iwulski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów oceny zerwania związku zdarzenia z pracą w kontekście odpowiedzialności pracodawcy za wypadki przy pracy, ze szczególnym uwzględnieniem zachowania poszkodowanego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wypadku przy pracy spowodowanego przez innego pracownika, z elementami zabawy między pracownikami. Wiek poszkodowanego (poniżej 16 lat) może wpływać na ocenę jego zachowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa porusza ważny aspekt odpowiedzialności pracodawcy za wypadki przy pracy, z nietypowym zwrotem akcji dotyczącym tego, czyje zachowanie jest kluczowe dla oceny zerwania związku z pracą.

Wypadek przy pracy: Czyje zachowanie decyduje o odpowiedzialności pracodawcy – poszkodowanego czy sprawcy?

Dane finansowe

WPS: 9080,79 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst