I PKN 753/99
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownicy Kingi S., która po bezprawnym rozwiązaniu umowy o pracę została przywrócona do niej wyrokiem sądu. Następnie pracodawczyni rozwiązała z nią umowę bez wypowiedzenia, powołując się na art. 52 § 1 pkt 1 KP w związku z art. 48 § 1 KP, z powodu nie zgłoszenia gotowości do podjęcia pracy w terminie. Sąd Rejonowy przywrócił powódkę do pracy, uznając, że zgłosiła gotowość w terminie, a nawet gdyby nie zgłosiła, prawo do urlopu macierzyńskiego stanowiłoby przeszkodę do rozwiązania stosunku pracy. Sąd Okręgowy zmienił ten wyrok, oddalając powództwo, ponieważ uznał, że powódka nie zgłosiła osobiście i skutecznie gotowości do podjęcia pracy, a także że prawo do urlopu macierzyńskiego nie zwalniało jej z tego obowiązku. Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego, stwierdzając, że zastosowanie obu przepisów (art. 48 § 1 KP i art. 52 § 1 KP) było błędne. Podkreślił, że art. 48 § 1 KP dotyczy sytuacji, gdy pracodawca może odmówić ponownego zatrudnienia, podczas gdy art. 52 § 1 KP dotyczy rozwiązania istniejącego stosunku pracy. Sąd Najwyższy wskazał również, że zgłoszenie gotowości do pracy może być dokonane przez każde zachowanie ujawniające wolę pracownika, niekoniecznie osobiście i pisemnie, co było sprzeczne z interpretacją Sądu Okręgowego. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących przywrócenia do pracy, obowiązku zgłoszenia gotowości do podjęcia pracy oraz możliwości jednoczesnego stosowania art. 48 § 1 KP i art. 52 § 1 KP.
Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika przywróconego do pracy, który następnie został zwolniony dyscyplinarnie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracodawca może jednocześnie odmówić ponownego zatrudnienia pracownika z powodu niezgłoszenia gotowości do pracy i rozwiązać z nim umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika z tego samego powodu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracodawca nie może równocześnie odmówić ponownego zatrudnienia pracownika z powodu nie zgłoszenia gotowości do pracy i z tego samego powodu rozwiązać umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał na odrębność instytucji prawnych uregulowanych w art. 48 § 1 KP (odmowa ponownego zatrudnienia) i art. 52 § 1 pkt 1 KP (rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika). Zastosowanie obu przepisów jednocześnie do oceny tej samej sytuacji faktycznej jest błędne. Ponadto, zgłoszenie gotowości do pracy może być dokonane w sposób ujawniający wolę pracownika, niekoniecznie osobiście i pisemnie.
Jakie są warunki skutecznego zgłoszenia przez pracownika gotowości do podjęcia pracy po przywróceniu go do pracy orzeczeniem sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Skuteczne zgłoszenie gotowości do podjęcia pracy może być dokonane przez każde zachowanie pracownika, które w dostateczny sposób ujawnia jego wolę kontynuowania reaktywowanego stosunku pracy, niekoniecznie osobiście i pisemnie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odwołał się do art. 60 Kodeksu cywilnego (w związku z art. 300 KP), wskazując, że wola pracownika może być wyrażona przez każde zachowanie ujawniające ją w sposób dostateczny. Powołał się na wcześniejszy wyrok I PKN 161/98, który potwierdza, że zgłoszenie gotowości może nastąpić przez inne osoby lub w innej formie niż osobista.
Czy prawo pracownicy do urlopu macierzyńskiego może stanowić przeszkodę do rozwiązania z nią stosunku pracy, nawet jeśli nie zgłosiła gotowości do podjęcia pracy?
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy uznał, że prawo do urlopu macierzyńskiego nie zwalnia pracownicy z obowiązku zgłoszenia gotowości do pracy, chyba że pracodawca udzieli jej urlopu z własnej inicjatywy, co wymaga wniosku pracownicy i świadectwa lekarskiego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że urlop macierzyński może być udzielony tylko na wniosek pracownicy i po przedstawieniu świadectwa lekarskiego. Pracodawca nie może udzielić go z własnej inicjatywy. Ponieważ powódka nie złożyła wniosku ani zwolnienia lekarskiego, niezgłoszenie się do pracy nie było uzasadnione prawem do urlopu macierzyńskiego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Kinga S. | osoba_fizyczna | powódka |
| Małgorzata L. | osoba_fizyczna | pozwana |
| „D.N.” w B. | spółka | pracodawca |
Przepisy (7)
Główne
KP art. 48 § § 1
Kodeks pracy
Określa warunki, na jakich pracodawca może odmówić ponownego zatrudnienia pracownika przywróconego do pracy orzeczeniem sądu, w tym wymóg zgłoszenia przez pracownika gotowości niezwłocznego podjęcia pracy w ciągu 7 dni.
KP art. 52 § § 1 pkt 1
Kodeks pracy
Określa jedną z podstaw rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, tj. dopuszczenie się przez niego ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych.
Pomocnicze
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
Stanowi, że wola osoby prawnie działającej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny.
KPC art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
KPC art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
KP art. 100
Kodeks pracy
KP art. 300
Kodeks pracy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracodawca nie może jednocześnie odmówić ponownego zatrudnienia pracownika z powodu niezgłoszenia gotowości do pracy i rozwiązać z nim umowy bez wypowiedzenia z tego samego powodu. • Zgłoszenie gotowości do pracy może być dokonane przez każde zachowanie ujawniające wolę pracownika w sposób dostateczny, niekoniecznie osobiście i pisemnie. • Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował przepisy art. 48 § 1 KP i art. 52 § 1 KP. • Ustalenia Sądu Okręgowego dotyczące braku restytucji stosunku pracy były sprzeczne z faktami sprawy (rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia po przywróceniu do pracy).
Odrzucone argumenty
Powódka nie zgłosiła osobiście i skutecznie gotowości do podjęcia pracy w wymaganym terminie. • Prawo do urlopu macierzyńskiego nie zwalniało powódki z obowiązku zgłoszenia gotowości do pracy, gdyż nie złożyła wniosku o urlop ani zwolnienia lekarskiego.
Godne uwagi sformułowania
Pracodawca nie może równocześnie odmówić ponownego zatrudnienia pracownika z tego powodu, że nie zgłosił on gotowości niezwłocznego podjęcia pracy w określonym terminie od przywrócenia do pracy (art. 48 § 1 KP) oraz z tego samego powodu rozwiązać umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 § 1 pkt 1 KP). • Wola pracownika [...] może być wyrażona przez każde zachowanie się pracownika, które ujawnia jego wolę w sposób dostateczny. • Taka konstrukcja podstawy prawnej budzi poważne zastrzeżenia.
Skład orzekający
Jerzy Kwaśniewski
przewodniczący-sprawozdawca
Katarzyna Gonera
członek
Andrzej Wasilewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia do pracy, obowiązku zgłoszenia gotowości do podjęcia pracy oraz możliwości jednoczesnego stosowania art. 48 § 1 KP i art. 52 § 1 KP."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika przywróconego do pracy, który następnie został zwolniony dyscyplinarnie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa pracy i jak błędy interpretacyjne mogą prowadzić do wadliwych rozstrzygnięć. Pokazuje też, że nawet w sprawach o przywrócenie do pracy, kluczowe jest udowodnienie gotowości do jej podjęcia.
“Czy pracodawca może zwolnić pracownika, którego sam wcześniej przywrócił do pracy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.