I PKN 72/96

Sąd Najwyższy1997-02-06
SAOSPracystosunki pracyŚrednianajwyższy
zwolnienie dyscyplinarneart. 52 KPobowiązki pracowniczedyspozytorsamowolne opuszczenie pracyusprawiedliwienie nieobecnościkasacjaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, uznając samowolne opuszczenie stanowiska pracy przez dyspozytora za ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, uzasadniające zwolnienie dyscyplinarne.

Pracownik, dyspozytor, został zwolniony dyscyplinarnie za samowolne opuszczenie stanowiska pracy. Twierdził, że usprawiedliwił nieobecność zwolnieniem lekarskim. Sądy niższych instancji oddaliły jego powództwo o przywrócenie do pracy, uznając jego zachowanie za ciężkie naruszenie obowiązków. Pracownik wniósł kasację, zarzucając naruszenie art. 52 § 1 KP. Sąd Najwyższy oddalił kasację, potwierdzając, że samowolne opuszczenie stanowiska przez dyspozytora dezorganizuje pracę i stanowi ciężkie naruszenie obowiązków, a późniejsze uzyskanie zwolnienia lekarskiego nie usprawiedliwia takiego postępowania.

Sprawa dotyczyła pracownika, dyspozytora w przedsiębiorstwie komunikacji samochodowej, który został zwolniony z pracy bez wypowiedzenia z jego winy na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy. Powodem zwolnienia było samowolne opuszczenie stanowiska pracy w dniu 4 stycznia 1996 r. Pracownik wniósł powództwo o przywrócenie do pracy, które zostało oddalone przez Sąd Rejonowy w Kielcach, a następnie przez Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach, który oddalił jego rewizję. Pracownik wniósł kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego, zarzucając naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 52 § 1 KP. Argumentował, że opuszczenie stanowiska pracy było usprawiedliwione sytuacją rodzinną lub zdrowotną, a późniejsze uzyskanie zwolnienia lekarskiego na ten dzień powinno go uwolnić od zarzutu ciężkiego naruszenia obowiązków. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w granicach kasacji i związany ustaleniami faktycznymi sądów niższych instancji, uznał kasację za nieuzasadnioną. Sąd I instancji ustalił, że powód samowolnie opuścił stanowisko pracy na kilka godzin, nie powiadamiając przełożonych, i nie dał wiary jego twierdzeniom o przymusie. Sąd Najwyższy potwierdził, że zachowanie powoda wypełnia dyspozycję art. 52 § 1 pkt 1 KP, ponieważ samowolne opuszczenie stanowiska przez dyspozytora dezorganizuje pracę przedsiębiorstwa. Dodatkowo, zawiadomienie pracodawcy o nieobecności po 7 godzinach i podanie fałszywej przyczyny stanowiło o znacznym stopniu winy powoda. W związku z tym, Sąd Najwyższy oddalił kasację na podstawie art. 39312 KPC.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, samowolne opuszczenie stanowiska pracy przez dyspozytora stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, dezorganizuje pracę u pracodawcy i może uzasadniać zwolnienie dyscyplinarne, nawet jeśli pracownik uzyskał później zwolnienie lekarskie na ten dzień.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że samowolne opuszczenie stanowiska pracy przez dyspozytora dezorganizuje pracę u pracodawcy i stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych. Późniejsze uzyskanie zwolnienia lekarskiego nie usprawiedliwia takiego postępowania, a udanie się do lekarza następnego dnia może być uznane za linię obrony mającą na celu usprawiedliwienie niewłaściwego postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono kasację

Strona wygrywająca

Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w K.

Strony

NazwaTypRola
Wiktor S.osoba_fizycznapowód
Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w K.spółkapozwany

Przepisy (3)

Główne

KP art. 52 § 1

Kodeks pracy

Samowolne opuszczenie stanowiska pracy przez dyspozytora stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, dezorganizuje pracę u pozwanego, a zawiadomienie pracodawcy dopiero po 7 godzinach nieobecności z podaniem fałszywej przyczyny rzekomo uniemożliwiającej pracę stanowi dodatkową okoliczność świadczącą o znacznym stopniu winy powoda.

Pomocnicze

KPC art. 393 § 11

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach kasacji, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

KPC art. 393 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia przez Sąd Najwyższy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Samowolne opuszczenie stanowiska pracy przez dyspozytora stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych. Dezorganizacja pracy u pracodawcy jako skutek samowolnego opuszczenia stanowiska. Późniejsze uzyskanie zwolnienia lekarskiego nie usprawiedliwia samowolnego opuszczenia stanowiska pracy. Zawiadomienie pracodawcy po 7 godzinach nieobecności i podanie fałszywej przyczyny świadczy o znacznym stopniu winy pracownika.

Odrzucone argumenty

Opuszczenie stanowiska pracy było usprawiedliwione stanem zdrowia powoda. Późniejsze uzyskanie zwolnienia lekarskiego na dzień nieobecności powinno uwolnić pracownika od zarzutu ciężkiego naruszenia obowiązków. Samowolne opuszczenie stanowiska pracy powinno być zakwalifikowane jedynie jako lekkie naruszenie obowiązków.

Godne uwagi sformułowania

samowolne opuszczenie stanowiska pracy ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych dezorganizowało pracę u pozwanego udanie się do lekarza następnego dnia należy uznać za przyjętą linię obrony w celu usprawiedliwienia niewłaściwego postępowania

Skład orzekający

Teresa Flemming-Kulesza

przewodniczący

Kazimierz Jaśkowski

sprawozdawca

Walerian Sanetra

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zwolnienia dyscyplinarnego za samowolne opuszczenie stanowiska pracy, zwłaszcza w sytuacjach, gdy pracownik próbuje usprawiedliwić swoje zachowanie po fakcie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej roli dyspozytora i kontekstu przedsiębiorstwa komunikacyjnego. Interpretacja art. 52 § 1 KP może być różna w zależności od okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje klasyczny problem dyscyplinarny w prawie pracy, pokazując, jak sąd interpretuje ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych i kiedy późniejsze usprawiedliwienia nie są skuteczne.

Czy zwolnienie dyscyplinarne za 'wagary' w pracy jest zawsze uzasadnione? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 6 lutego 1997 r. I PKN 72/96 Samowolne opuszczenie stanowiska pracy przez dyspozytora pracującego w przedsiębiorstwie komunikacji samochodowej może uzasadniać rozwiązanie stosunku pracy bez wypowiedzenia z jego winy (art. 52 § 1 pkt 1 KP). Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Walerian Sanetra. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 1997 r. sprawy z powództwa Wiktora S. przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowej Komunikacji Samochodowej w K. o przywrócenie do pracy, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach z dnia 25 września 1996 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Wiktor S. wniósł kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Kielcach z dnia 25 września 1996 r. [...], którym oddalono jego rewizję od wyroku Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 13 maja 1996 r. [...] w sprawie przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowej Komunikacji Samochodowej w K. o przywrócenie do pracy. W kasacji postawiono zarzut naruszenia art. 52 § 1 KP przez przyjęcie, że opuszczenie przez powoda stanowiska pracy w dniu 4 stycznia 1996 r. stanowiło ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych mimo, iż powód usprawiedliwił nieobecność zwolnieniem lekarskim. Wnoszący kasację domaga się uchylenia tych obu wyroków. W uzasadnieniu kasacji stwierdzono, iż samowolne opuszczenie stanowiska może być zakwalifikowane jedynie jako lekkie naruszenie obowiązków, gdyż było to uzasadnione stanem zdrowia powoda, który potem usprawiedliwił nieobecność zaświadczeniem lekarskim. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja nie jest uzasadniona. Jako podstawę kasacyjną wskazano naruszenie przepis prawa materialnego (art. 52 § 1 KP). Oznacza to, że Sąd Najwyższy, który rozpoznaje sprawę w granicach kasacji biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania (art. 39311 KPC), jest związany ustaleniami Sądów pierwszej i drugiej instancji dotyczącymi stanu faktycznego. Sąd I instancji ustalił, że powód samowolnie na okres kilku godzin opuścił stanowisko pracy nie powiadamiając o tym przełożonych. Sąd ten nie dał wiary powodowi, iż był do tego zmuszony sytuacją rodzinną lub zdrowotną, zaś późniejsze uzyskanie na ten dzień zwolnienia lekarskiego nie może uwolnić go od zarzutu samowolnego opuszczenia stanowiska pracy, albowiem udanie się do lekarza następnego dnia należy uznać za przyjętą linię obrony w celu usprawiedliwienia niewłaściwego postępowania. Stanowisko to podzielił Sąd II instancji. Zdaniem Sądu Najwyższego zachowanie powoda wypełnia dyspozycję art. 52 § 1 pkt 1 KP. Samowolne opuszczenie przez dyspozytora stanowiska pracy w pozwanym przedsiębiorstwie stanowiło ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, gdyż dezorganizowało pracę u pozwanego, a zawiadomienie pracodawcy dopiero po 7 godzinach nieobecności z podaniem fałszywej przyczyny rzekomo uniemożliwiającej pracę stanowi dodatkową okoliczność świadczącą o znacznym stopniu winy powoda. Z tych względów na podstawie art. 39312 KPC orzeczono jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI