I PKN 698/99
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczeń Jerzego R. o wynagrodzenie za czas gotowości do pracy, wynikających z rzekomego nawiązania stosunku pracy na podstawie umów o pracę na czas określony z Wojewodą Ł., który powołał go na zarządcę komisarycznego przedsiębiorstwa państwowego. Powód kwestionował, że jego zatrudnienie miało charakter powołania, a tym samym, że pracodawcą był Wojewoda, a nie przedsiębiorstwo. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo, uznając, że stosunek pracy z zarządcą komisarycznym jest stosunkiem pracy z powołania, który nawiązuje się na podstawie art. 66 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych i dotyczy przedsiębiorstwa, a nie organu założycielskiego. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację powoda, potwierdził, że art. 66 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalającym na nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania. Podkreślił jednak, że nie oznacza to, iż stosunek pracy musi być nawiązany na podstawie powołania – zależy to od woli stron. Kluczowe było ustalenie, że nawet jeśli doszło do nawiązania stosunku pracy, to dotyczył on przedsiębiorstwa, a nie organu założycielskiego (Wojewody). Sąd Najwyższy stwierdził, że sądy obu instancji prawidłowo ustaliły, iż nie doszło do nawiązania trzeciej umowy o pracę między powodem a Wojewodą, co czyniło roszczenia powoda bezzasadnymi. Kasacja została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja stosunku prawnego zarządcy komisarycznego, rozróżnienie między powołaniem a umową o pracę, określenie pracodawcy w przypadku zarządu komisarycznego.
Dotyczy specyficznego stanu prawnego i sytuacji przedsiębiorstw państwowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepis art. 66 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalającym na nawiązanie stosunku pracy z zarządcą komisarycznym na podstawie powołania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 66 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalającym na nawiązanie stosunku pracy z zarządcą komisarycznym na podstawie powołania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził, że ustawa o przedsiębiorstwach państwowych zawiera podstawę do nawiązania stosunku pracy z zarządcą komisarycznym na podstawie powołania, co jest zgodne z art. 68 § 1 KP.
Kto jest pracodawcą zarządcy komisarycznego – przedsiębiorstwo państwowe czy organ założycielski?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zasadniczo pracodawcą zarządcy komisarycznego jest przedsiębiorstwo państwowe, a nie organ założycielski, chyba że strony jednoznacznie zawarły umowę o pracę z organem założycielskim działającym we własnym imieniu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że zarządca komisaryczny, wykonując czynności na rzecz przedsiębiorstwa, jest pracownikiem tego przedsiębiorstwa. Organ założycielski działa na rzecz przedsiębiorstwa i może w jego imieniu zawrzeć umowę o pracę, ale nie jest pracodawcą sam w sobie, chyba że dojdzie do zawarcia odrębnej umowy z organem działającym we własnym imieniu.
Czy w okolicznościach sprawy doszło do zawarcia trzeciej umowy o pracę między powodem a Wojewodą Ł.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sądy ustaliły, że nie doszło do zawarcia trzeciej umowy o pracę między powodem a Wojewodą.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł swoje rozstrzygnięcie na ustaleniach faktycznych sądów niższych instancji, które stwierdziły brak zgodnych oświadczeń woli stron w zakresie nawiązania trzeciego stosunku pracy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Jerzy R. | osoba_fizyczna | powód |
| Wojewoda Ł. | organ_państwowy | pozwany |
| Ł. Przedsiębiorstwo Handlu Artykułami Technicznymi "E." | spółka | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
u.p.p. art. 66 § 1
Ustawa o przedsiębiorstwach państwowych
Przepis ten jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalającym na nawiązanie stosunku pracy z zarządcą komisarycznym na podstawie powołania.
KP art. 68 § 1
Kodeks pracy
Określa przypadki, w których stosunek pracy może być nawiązany na podstawie powołania. Wymaga, aby taka podstawa wynikała z przepisów pozakodeksowych.
Pomocnicze
KP art. 25¹
Kodeks pracy
Dotyczy zawierania umów o pracę na czas określony.
KC art. 390 § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy skutków niedojścia do zawarcia umowy przyrzeczonej (umowy przedwstępnej).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stosunek pracy z zarządcą komisarycznym nawiązuje się na podstawie powołania i dotyczy przedsiębiorstwa, a nie organu założycielskiego. • Nie doszło do zawarcia trzeciej umowy o pracę między powodem a Wojewodą. • Wojewoda działał na rzecz przedsiębiorstwa, a nie we własnym imieniu.
Odrzucone argumenty
Stosunek pracy powoda z Wojewodą był nawiązany na podstawie umów o pracę, a nie powołania. • Wojewoda był pracodawcą powoda. • Doszło do zawarcia trzeciej umowy o pracę na czas określony między powodem a Wojewodą. • Niedotrzymanie przyrzeczenia nawiązania stosunku pracy na podstawie powołania daje podstawę do żądania nawiązania takiego stosunku lub odszkodowania.
Godne uwagi sformułowania
Przepis art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalającym na nawiązanie stosunku pracy z zarządcą komisarycznym na podstawie powołania. • Zależnie od woli stron zarządca komisaryczny może wykonywać swoje czynności także na podstawie umowy cywilnoprawnej lub umownego stosunku pracy. • Z reguły zarządca komisaryczny wyznaczony przez organ założycielski jest pracownikiem przedsiębiorstwa. • W aktualnym stanie prawnym należałoby stwierdzić, że art. 66 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalającym na nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania. • Należy się zgodzić z powodem, że jest to pogląd co najmniej uproszczony.
Skład orzekający
Barbara Wagner
przewodniczący
Józef Iwulski
sprawozdawca
Walerian Sanetra
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja stosunku prawnego zarządcy komisarycznego, rozróżnienie między powołaniem a umową o pracę, określenie pracodawcy w przypadku zarządu komisarycznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i sytuacji przedsiębiorstw państwowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii w prawie pracy: czy zarządca komisaryczny jest pracownikiem na podstawie powołania czy umowy o pracę, oraz kto jest jego pracodawcą. Jest to istotne dla zrozumienia statusu prawnego osób zarządzających przedsiębiorstwami w trudnej sytuacji.
“Zarządca komisaryczny: powołanie czy umowa o pracę? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe różnice.”
Dane finansowe
WPS: 32 400 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.