I PKN 69/99
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez pracownika, Bogusława J., od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu, który oddalił jego apelację w sprawie o przywrócenie do pracy. Pracownik zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 52 § 1 pkt 1 w zw. z art. 30 § 4 oraz art. 52 § 3 Kodeksu pracy) oraz przepisów postępowania (art. 224 § 1 KPC i art. 233 § 1 KPC). Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, zważył, że stan faktyczny został wyjaśniony w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, a sąd drugiej instancji nie uzupełniał materiału dowodowego. Sąd Najwyższy podkreślił, że zarzut naruszenia art. 233 § 1 KPC, odnoszący się do oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji, nie mógł być skutecznie podniesiony w kasacji, ponieważ nie objęto tym zarzutem naruszenia art. 385 KPC, który stanowił podstawę oddalenia apelacji. Sąd Najwyższy zaznaczył, że związanie granicami kasacji (art. 39311 KPC) uniemożliwiło kontrolę ustaleń faktycznych sądu drugiej instancji. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 224 § 1 KPC, sąd uznał, że dowody, których pominięcie zarzucał powód, zostały pominięte na jego własny wniosek lub uznane za nieistotne przez sąd pierwszej instancji, a strona pozwana nie zgłaszała dalszych wniosków dowodowych. Sąd Najwyższy stwierdził również bezzasadność zarzutu naruszenia art. 52 § 1 pkt 1 KP w zw. z art. 30 § 4 KP, wskazując, że choć pismo o rozwiązaniu umowy o pracę było ogólnikowe, to przyczyna została skonkretyzowana w toku postępowania, a roszczenia pracownika uznano za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 8 KP), czego kasacja skutecznie nie zakwestionowała. Zarzut naruszenia art. 52 § 3 KP również uznano za niesłuszny, gdyż pracodawca dopełnił formalności związanych z konsultacją ze związkiem zawodowym. W konsekwencji, kasacja została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUgruntowana interpretacja granic kasacji w kontekście naruszenia przepisów proceduralnych, zwłaszcza art. 233 KPC, oraz stosowania art. 8 KP w sprawach o przywrócenie do pracy.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i możliwości kwestionowania ustaleń faktycznych.
Zagadnienia prawne (5)
Czy zarzut naruszenia art. 233 § 1 KPC, odnoszący się do postępowania przed sądem pierwszej instancji, może stanowić samodzielną podstawę kasacji, jeśli sąd drugiej instancji nie uwzględnił takiego zarzutu apelacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 233 § 1 KPC odnoszący się do postępowania przed sądem pierwszej instancji nie jest usprawiedliwioną podstawą kasacji, jeżeli sąd drugiej instancji na podstawie art. 385 KPC nie uwzględnił takiego zarzutu apelacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że związanie granicami kasacji (art. 39311 KPC) uniemożliwia badanie ustaleń faktycznych, które nie zostały skutecznie zakwestionowane. Jeśli sąd drugiej instancji oddalił apelację na podstawie art. 385 KPC, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych nie podważyły tej podstawy, nie mogą odnieść skutku.
Czy sąd drugiej instancji, oddalając apelację na podstawie art. 385 KPC, może zaakceptować ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, nawet jeśli powód zarzuca naruszenie art. 233 § 1 KPC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd drugiej instancji może podzielić ocenę materiału dowodowego i wynikające z niej ustalenia sądu pierwszej instancji, jeśli nie zostały one skutecznie podważone w apelacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że jeśli sąd drugiej instancji nie uzupełniał materiału dowodowego i oddalił apelację, podzielając ocenę dowodów sądu pierwszej instancji, to ustalenia te nie podlegają kontroli kasacyjnej, o ile nie zostały skutecznie zakwestionowane w ramach podstaw kasacji.
Czy pominięcie dowodu z przesłuchania świadka lub dowodu z dokumentu przez sąd pierwszej instancji, a następnie podzielenie tej oceny przez sąd drugiej instancji, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku w postępowaniu kasacyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli strona nie zgłosiła dalszych wniosków dowodowych w apelacji lub postępowaniu apelacyjnym, a sąd drugiej instancji podzielił ustalenia sądu pierwszej instancji, zarzut naruszenia art. 224 § 1 KPC nie może być skuteczny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że jeśli sąd pierwszej instancji pominął dowód, a strona nie zgłosiła dalszych wniosków dowodowych w apelacji ani w postępowaniu apelacyjnym, a sąd drugiej instancji podzielił ustalenia sądu pierwszej instancji, to zarzut naruszenia art. 224 § 1 KPC jest bezzasadny.
Czy ogólnikowe wskazanie przyczyny rozwiązania umowy o pracę jako "ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych i zasad etyki zawodowej lekarza" jest wystarczające, jeśli faktyczne okoliczności zostały skonkretyzowane w toku postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sądy obu instancji uznały, że brak wskazania konkretnej przyczyny w piśmie rozwiązującym umowę stanowi naruszenie art. 30 § 4 KP, ale roszczenia pracownika o przywrócenie do pracy zostały uznane za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 8 KP).
Uzasadnienie
Mimo że pismo o rozwiązaniu umowy było ogólnikowe, sądy ustaliły konkretne zdarzenie (zaniedbanie pacjentki przez dyżurującego lekarza), które stanowiło przyczynę rozwiązania stosunku pracy. Kasacja nie zakwestionowała skutecznie zastosowania art. 8 KP, co uniemożliwiło badanie tej podstawy przez Sąd Najwyższy.
Czy pracodawca narusza art. 52 § 3 KP, jeśli organizacja związkowa nie ustosunkuje się do zamiaru rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem, który nie jest jej członkiem i nie zwrócił się o obronę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracodawca nie narusza art. 52 § 3 KP w takiej sytuacji, jeśli uzyskał od organizacji związkowej oświadczenie o braku ustosunkowania się do sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia art. 52 § 3 KP za niesłuszny, ponieważ pracodawca zwrócił się do organizacji związkowej, która oświadczyła, że nie ustosunkuje się do sprawy, gdyż pracownik nie był jej członkiem i nie prosił o obronę.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Bogusław J. | osoba_fizyczna | powód |
| Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
KPC art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia apelacji przez sąd drugiej instancji.
KP art. 52 § 1
Kodeks pracy
Ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych jako podstawa rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.
KP art. 30 § 4
Kodeks pracy
Wymóg wskazania przyczyny rozwiązania umowy o pracę.
KP art. 52 § 3
Kodeks pracy
Wymóg konsultacji z organizacją związkową przy rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia.
KP art. 8
Kodeks pracy
Zasady współżycia społecznego jako podstawa odmowy ochrony prawnej.
Pomocnicze
KPC art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy swobodnej oceny dowodów. Zarzut naruszenia tego przepisu w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nie jest samodzielną podstawą kasacji, jeśli sąd drugiej instancji nie uwzględnił takiego zarzutu apelacji.
KPC art. 393 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa kasacji.
KPC art. 393 § 11
Kodeks postępowania cywilnego
Związanie Sądu Najwyższego granicami kasacji.
KPC art. 392 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakaz podnoszenia zarzutów dotyczących czynności sądu pierwszej instancji w kasacji, jeśli nie dotyczą one ustaleń sądu drugiej instancji.
KPC art. 224 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zamknięcia rozprawy. Zarzut naruszenia tego przepisu był bezzasadny, gdyż dowody, których pominięcie zarzucono, zostały pominięte na wniosek strony powodowej lub uznane za nieistotne, a strona nie zgłaszała dalszych wniosków dowodowych.
KP art. 56 § 1
Kodeks pracy
Roszczenie o przywrócenie do pracy w przypadku naruszenia przepisów o rozwiązaniu umowy o pracę.
u.z.z. art. 30 § 2
Ustawa o związkach zawodowych
Kwestia współdziałania pracodawcy ze związkami zawodowymi.
u.z.z. art. 30 § 3
Ustawa o związkach zawodowych
Przepis nie dotyczy kwestii współdziałania pracodawcy ze związkami zawodowymi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut naruszenia art. 233 § 1 KPC nie jest samodzielną podstawą kasacji, jeśli sąd drugiej instancji nie uwzględnił takiego zarzutu apelacji. • Związanie Sądu Najwyższego granicami kasacji (art. 39311 KPC) uniemożliwia badanie ustaleń faktycznych, które nie zostały skutecznie zakwestionowane. • Pominięcie dowodów, które nie zostały zgłoszone w apelacji lub postępowaniu apelacyjnym, nie stanowi naruszenia art. 224 § 1 KPC. • Roszczenia pracownika o przywrócenie do pracy, mimo formalnych uchybień pracodawcy, mogą być oddalone jako sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 8 KP). • Dopełnienie formalności związanych z konsultacją ze związkiem zawodowym przy rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 233 § 1 KPC przez błędną ocenę dowodów przez sąd pierwszej instancji. • Naruszenie art. 224 § 1 KPC przez zamknięcie rozprawy mimo nieprzesłuchania świadka i nieprzeprowadzenia dowodu z dokumentu. • Naruszenie art. 52 § 1 pkt 1 KP w zw. z art. 30 § 4 KP przez ogólnikowe wskazanie przyczyny rozwiązania umowy o pracę. • Naruszenie art. 52 § 3 KP przez brak właściwej konsultacji ze związkiem zawodowym.
Godne uwagi sformułowania
Zarzut naruszenia wyłącznie art. 233 § 1 KPC, odnoszący się do postępowania przed sądem pierwszej instancji, nie jest usprawiedliwioną podstawą kasacji, jeżeli sąd drugiej instancji na podstawie art. 385 KPC nie uwzględnił takiego zarzutu apelacji. • Według oceny Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu, w zakresie zdarzenia, którego dotyczy rozwiązanie z powodem umowy o pracę, zostały niewadliwie wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności. • Bez podważenia w tym zakresie proceduralnej podstawy wyroku Sądu drugiej instancji nie może odnieść skutku zarzut kasacji, jakoby Sąd ten, z obrazą art. 233 § 1 KPC, bezkrytycznie zaakceptował wadliwą ocenę dowodów dokonaną przez Sąd pierwszej instancji w zakresie zeznań świadków. • Pomimo to, uznano te roszczenia za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i ustalono, że z tego powodu nie korzystają z ochrony zgodnie z art. 8 KP. • Zachowanie się powoda było sprzeczne z jego podstawowym obowiązkiem ratowania zdrowia i życia ludzkiego i mogło doprowadzić do tragicznych następstw.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Józef Iwulski
sędzia
Jerzy Kwaśniewski
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja granic kasacji w kontekście naruszenia przepisów proceduralnych, zwłaszcza art. 233 KPC, oraz stosowania art. 8 KP w sprawach o przywrócenie do pracy."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i możliwości kwestionowania ustaleń faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące granic kasacji i możliwości kwestionowania oceny dowodów, co jest kluczowe dla praktyków prawa pracy.
“Kasacja oddalona: Jak nie podważyć ustaleń faktycznych w Sądzie Najwyższym?”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 100 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego za drugą instancję: 100 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.