I PKN 675/98

Wyrok z dnia 5 maja 1999 r. I PKN 675/98 Przewidziana w art. 21 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. o zasadach two- rzenia zakładowych systemów wynagradzania (jednolity tekst: Dz.U. z 1990 r. Nr 69, poz. 407) zasada zastępowania z mocy prawa warunków umowy o pracę wynikających z dotychczasowych przepisów dotyczyła tylko warunków, które nie zostały odrębnie określone w umowie o pracę i nie stanowią jedynie przy- toczenia (powtórzenia) treści wcześniej obowiązujących przepisów prawa pracy. Przewodniczący: SSN Walerian Sanetra (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski, Barbara Wagner. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 5 maja 1999 r. sprawy z powództwa Jerzego S. przeciwko Powszechnej Kasie Oszczędności – Bankowi Państwowemu w W. o zapłatę dodatku stażowego i rewidenckiego, na skutek kasacji powoda od wy- roku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Szczecinie z dnia 23 września 1998 r. [...] o d d a l i ł kasację i nie obciążył powoda kosztami postępowania kasacyjne- go. U z a s a d n i e n i e W imieniu powoda Jerzego S. wniesiona została kasacja od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Szczecinie z dnia 23 września 1998 r. [...], którym Sąd ten oddalił jego apelację od wyroku Sądu Rejono- wego-Sądu Pracy w Świnoujściu z dnia 22 kwietnia 1998 r. [...]. Sąd Pracy oddalił powództwo Jerzego S., który wnosił o zasądzenie od poz- wanej Powszechnej Kasy Oszczędności – Banku Państwowego w W. kwoty 11.274 zł z ustawowymi odsetkami od 1992 r. tytułem niewypłaconego mu dodatku za wys- ługę lat w okresie od 1992 r. do 1997 r. oraz dochodzone osobnym pozwem żądanie 2 zasądzenia kwoty 4.020 zł z ustawowymi odsetkami (od dnia 1 stycznia 1997 r.), ty- tułem niewypłaconego mu dodatku rewidenckiego (za okres od 1992 r. do dnia 31 lipca 1997 r.). Powód był zatrudniony u strony pozwanej na stanowisku rewidenta. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 października 1983 r. w sprawie praw i obowiązków pracowników Narodowego Banku Polskiego (Dz.U. Nr 64, poz. 290) stanowiło, że pracownikom NBP przysługuje dodatek za wysługę lat (§ 28) i dodatek rewidencki. Wynagrodzenie pracowników pozwanego Banku regulowane było poro- zumieniami płacowymi; zgodnie z obowiązującym w 1990 r. porozumieniem z dnia 31 października 1990 r. pracownikom przysługiwał dodatek za wysługę lat (§ 28) i do- datek rewidencki. Przepisy ustawy z 26 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakła- dowych systemów wynagradzania (jednolity tekst: D z. U. z 1990 r. Nr 69, poz. 407) zostały rozporządzeniem Rady Ministrów z 29 lipca 1989 r. w sprawie rozciągnięcia przepisów ustawy o tworzeniu zakładowych systemów wynagrodzenia na niektóre zakłady pracy (Dz.U. Nr 47, poz. 259) rozciągnięte na prowadzące działalność gos- podarczą banki, z wyłączeniem NBP. Porozumieniem z 31 grudnia 1991 r., które za- częło obowiązywać u strony pozwanej z dniem 1 stycznia 1992 r., wprowadzone zos- tały nowe zasady wynagradzania pracowników pozwanego Banku; poza wynagro- dzeniem zasadniczym pracownikom wypłacano premię motywacyjną oraz dodatki: funkcyjny, kasjerski, za pracę w porze nocnej, za pracę w warunkach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia, za pracę w godzinach nadliczbowych. Z dniem 1 kwietnia 1994 r. porozumienie to przestało obowiązywać, bowiem w życie weszło nowe porozumienie z dnia 28 marca 1994 r. To ostatnie porozumienie oprócz wynagrodzenia zasadniczego przewidywało dodatek funkcyjny za pracę na stanowis- ku kierowniczym, dodatek za pracę w porze nocnej i w godzinach nadliczbowych oraz za pracę w warunkach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia. W grudniu 1991 r. wynagrodzenie zasadnicze powoda wynosiło 1.700.000 st. zł, doda- tek za wysługę lat 340.000 st. zł, a dodatek rewidencki 450.000 st. zł. Powód otrzy- mywał również 20% premię w wysokości 510.000 st. zł. Łącznie wynagrodzenie po- woda w grudniu 1991 r., po zsumowaniu wszystkich składników, wynosiło 3.000.000 st. zł. Po wejściu w życie porozumienia z 31 grudnia 1991 r., które nie przewidywało wypłaty dodatku rewidenckiego ani za wysługę lat, powód otrzymywał 4.560.000 st. zł wynagrodzenia zasadniczego oraz premię w kwocie 1.368.000 st. zł, czyli łącznie jego wynagrodzenie wynosiło 5.928.000 st. zł. Mając na uwadze tak ustalony stan faktyczny sprawy Sąd Pracy w pierwszym rzędzie, zgodnie z art. 291 § 1 KP, w myśl 3 którego roszczenia ze stosunku pracy przedawniają się z upływem 3 lat od dnia, w którym stały się wymagalne, uznał, że roszczenia z tytułu obu dodatków dochodzone za okres do 9 stycznia 1995 r. są przedawnione i w tym zakresie na tej podstawie powództwo oddalił. Ponadto uznał, że pozostała część roszczeń powoda jest bezza- sadna i wobec tego także w tej części powództwo oddalił. Wniosek o bezzasadności roszczeń dotyczących obu dodatków za okres do dnia 9 stycznia 1995 r. Sąd Pracy wyprowadził z art. 20 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakła- dowych systemów wynagradzania, który przewidywał, że porozumienie zastępuje odpowiednie przepisy o wynagrodzeniu, postanowienia dotychczasowych układów zbiorowych oraz przepisy o świadczeniach branżowych. Na tej podstawie Sąd ten uznał, że przewidziane w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 października 1983 r. w sprawie praw i obowiązków pracowników Narodowego Banku Polskiego regulacje dotyczące dodatku stażowego i rewidenckiego mogły być – i zostały – zmienione przez obowiązujące w owym czasie u strony pozwanej porozumienia pła- cowe. Sąd Pracy podkreślił przy tym, iż pominięcie w porozumieniu płacowym z 31 grudnia 1991 r. dodatku stażowego i rewidenckiego nie zmniejszyło wynagrodzenia powoda, ponieważ od dnia 1 stycznia 1992 r. wynagrodzenie to wzrosło z kwoty 3.000.000 st. zł do kwoty 5.928.000 st. zł. Ostatecznie Sąd Rejonowy zgłoszone po- wództwo w całości oddalił. Rozpoznając apelację powoda Sąd drugiej instancji między innymi stwierdził, że Sąd Pracy przeprowadził w sprawie staranne postępowanie dowodowe i zbadał wszystkie istotne okoliczności, niezbędne do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Poczynione przez ten Sąd ustalenia faktyczne znajdują oparcie w zebranym mate- riale dowodowym, a jego ocena nie przekracza granic zakreślonych art. 233 § 1 KPC. Sąd Pracy nie dopuścił się błędu uznając, iż roszczenia powoda o sporne do- datki (stażowy i rewidencki), dotyczące okresu sprzed dnia 9 stycznia 1995 r., uległy już 3-letniemu przedawnieniu, przewidzianemu art. 291 § 1 KP. Sąd drugiej instancji za chybiony uznał zarzut apelacji „wadliwej subsumcji art. 42 § 1 i 2 KP”. Rozstrzyg- nięcie kwestii, czy w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy pozwany praco- dawca powinien był wypowiedzieć powodowi warunki płacy dotyczące wypłacanych do dnia 31 grudnia 1991 r. dodatków za wysługę lat oraz rewidenckiego, wymagało w pierwszym rzędzie odniesienia się do przepisów obowiązującej w tym czasie ustawy z 26 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakładowych systemów wynagradzania. U strony pozwanej obowiązywały znajdujące oparcie w tej ustawie porozumienia: z 1 4 sierpnia 1989 r., 31 października 1990 r., 31 grudnia 1991 r. oraz z 28 marca 1994 r., które ostatecznie przekształciły się w zakładowy układ zbiorowy pracy [...]. Porozu- mienie płacowe z 31 grudnia 1991 r., obowiązujące od 1 stycznia 1992 r., wprowa- dziło nowe zasady wynagradzania pracowników pozwanego. Zmiana polegała na włączeniu do wynagrodzenia zasadniczego dodatku za wysługę lat oraz rewidenc- kiego. Jednakże mimo niewypłacenia powodowi powyższych dodatków, jego wyna- grodzenie (poczynając od 1 stycznia 1992 r.) wzrosło, co strona pozwana wykazała w toku procesu. Jednocześnie od 1 stycznia 1992 r. zmieniła się kategoria zaszere- gowania powoda z XV na IX. Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w pełni podzielił wyrażone przez Sąd pierwszej instancji zapatrywanie, że skoro stosownie do treści art. 20 ust. 1 ustawy z 26 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakładowych sys- temów wynagradzania przepisy porozumienia płacowego zastępowały – w zakresie określonym ustawą – odpowiednie przepisy o wynagrodzeniu, w tym także art. 84 § 2-4 i art. 134 § 1 KP oraz przepisy o świadczeniach branżowych, to tym samym po- rozumienie płacowe z 31 grudnia 1991 r. zastąpiło stosowne przepisy „branżowego” rozporządzenia Rady Ministrów z 24 października 1983 r. w sprawie praw i obowiąz- ków pracowników NBP w zakresie wynagradzania co do wypłaty dodatków za wysłu- gę lat oraz rewidenckiego. Trafne jest także stanowisko Sądu Pracy, iż w tej sytuacji pozwany pracodawca nie miał obowiązku złożenia powodowi wypowiedzenia zmie- niającego, albowiem stanowisko to zgodne jest z utrwalonym w tej mierze orzecz- nictwem Sądu Najwyższego. W tym kontekście Sąd drugiej instancji odwołał się do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 1978 r., I PRN 40/78 (nie publikowanego), w którym przyjęto, że zmiana warunków płacy w rozumieniu art. 42 § 1 KP wymaga uprzedniego wypowiedzenia tylko wtedy, gdy dotyczy uzgodnionych w umowie o pracę warunków istotnych oraz pogarsza sytuację pracownika. Powołał się także na uchwałę tego Sądu w składzie 7 sędziów z dnia 12 marca 1981 r., V PZP 1/80 (OSNCP 1981 z. 10, poz. 182), w myśl której obniżenie pracownikowi kategorii (grupy) osobistego zaszeregowania nie wymaga wypowiedzenia zmieniającego, je- żeli nie powoduje obniżki wynagrodzenia. W podobnym duchu sformułowany został również wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 kwietnia 1978 r., I PR 11/78 (nie publiko- wany), w którym stwierdzono, że zmiana (obniżenie) grupy (kategorii) zaszeregowa- nia lub szczebla wynagrodzenia związana ze zmianą struktury wynagrodzenia, a także zmiana proporcji poszczególnych składników wynagrodzenia – przy nieobniże- niu dotychczasowego wynagrodzenia netto – nie wymaga w zasadzie wypowiedzenia 5 dotychczasowych warunków płacy. Z prawidłowo poczynionych (i nie podważonych przez apelującego) ustaleń Sądu Pracy wynika, iż mimo zmiany dokonanej w poro- zumieniu płacowym z 31 grudnia 1991 r., polegającej na włączeniu dodatków do wy- nagrodzenia zasadniczego, wynagrodzenie powoda nie zmniejszyło się, a wręcz przeciwnie, po 1 stycznia 1992 r. wzrosło z kwoty 3.000.000 st. zł do 5.928.000 st. zł. Również hipotetyczne wyliczenia dotyczące tego, jak kształtowałaby się wysokość wynagrodzenia powoda, gdyby po dniu 1 stycznia 1992 r. nadal mu wypłacano sporne dodatki, nie wykazały, by wskutek ich zachowania powód osiągałby wynagro- dzenie wyższe od tego, które było następstwem zmian wprowadzonych porozumie- niem płacowym z 31 grudnia 1991 r. W kasacji wyrokowi Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postawiono za- rzut, iż narusza on art. 42 § 1 i 2 KP w związku z § 28 ust. 1 i 44 rozporządzenia Rady Ministrów z 24 października 1983 r. w sprawie praw i obowiązków pracowników Narodowego Banku Polskiego, „gdyż bez wypowiedzenia warunków płacy z umowy o pracę z dnia 29 grudnia 1989 r. zawartej z pozwanym zaniechano wypłacania powo- dowi dodatku za wysługę lat oraz dodatku rewidenckiego, by w ten sposób nienależ- nie się wzbogacić kosztem powoda (art. 405 KC w zw. z art. 300 KP)”. Ponadto pod- niesiony został zarzut naruszenia art. 191 KPC w związku z art. 17 pkt 4 KPC „gdyż Sąd I i II instancji odbierając uprawnienie powoda, łącząc dwa procesy w jeden prze- kroczył prawo cywilne materialne – kwota powyżej 15.000 zł i Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Świnoujściu nie był właściwy do rozpoznania niniejszej sprawy w pierwszej instancji, co zarzutowało na wynik sprawy”. Wreszcie według skargi kasacyjnej w sprawie doszło do naruszenia art. 102 KPC, „gdyż Sąd II instancji oddalając po- wództwo ze stosunku pracy powinien nie obciążać powoda w ogóle kosztami postę- powania”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego nie mogła zostać uwzględniona. Zarzut naruszenia art. 42 § 1 i 2 KP w związku z § 28 ust. 1 i 44 roz- porządzenia Rady Ministrów z 24 października 1983 r. jest nietrafny, gdyż abstrahuje od regulacji ustawy z 26 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakładowych syste- mów wynagradzania, które miały swego czasu zastosowanie [...] (czego kasacja nie kwestionuje). Zacząć jednakże należy od tego, że trzymając się tylko tego, co wynika 6 z brzmienia art. 42 § 1 KP (przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę stosuje się odpowiednio do wypowiedzenia wynikających z umowy warunków pracy i płacy) oraz art. 42 § 2 KP (wypowiedzenie warunków pracy lub płacy uważa się za dokonane, jeżeli pracownikowi zaproponowano na piśmie nowe warunki), na które to przepisy powołuje się kasacja, trudno uznać, by z uwagi na sam przedmiot i treść ich regulacji, mogły być one naruszone przez Sąd w zaskarżonym wyroku. Na podstawie analizy ich treści, nawet przy uwzględnieniu przepisów § 28 ust. 1 i 44 rozporządzenia z 24 października 1983 r., trudno wykazać, iż zawierają w sobie normę zobowiązującą stronę do dokonywania wypowiedzenia zmieniającego, a do tego w istocie zmierza rozumowanie przedstawione w kasacji. Skarżącemu idzie o to, iż powodowi przysłu- giwały dodatki stażowy i rewidencki, które przewidziane były w rozporządzeniu z 24 października 1983 r. i nie były mu wypłacone. W gruncie rzeczy zarzut kasacji spro- wadza się więc do tego, że Sąd drugiej instancji powinien zastosować § 28 i 44 roz- porządzenia z 24 października 1983 r., a tego nie uczynił i wobec tego naruszył te przepisy; wynikające z tych przepisów warunki nie uległy zmianie, bo nie zostały wy- powiedziane przez stronę pozwaną. Przepisy te jednakże od wejścia w życie poro- zumienia płacowego 31 grudnia 1991 r. nie miały zastosowania do powoda. W myśl bowiem art. 20 ustawy z 26 stycznia 1984 r. porozumienie zastępuje - w zakresie określonym w ustawie – odpowiednie przepisy o wynagrodzeniu, w tym także prze- pisy art. 81 § 2-4 i art. 134 § 1 Kodeksu pracy oraz postanowienia dotyczące układu zbiorowego pracy i przepisów o świadczeniach branżowych. Zgodnie zaś z art. 21 tej ustawy porozumienie zastępuje z dniem jego wejścia w życie wynikające z dotych- czasowych przepisów odpowiednie warunki umów o pracę i innych aktów stanowią- cych podstawę nawiązania stosunku pracy. Z przepisów tych w szczególności wyni- ka, że porozumienie wprowadzone u strony pozwanej od 1 stycznia 1992 r. mogło zastąpić i zastąpiło odpowiednie przepisy o świadczeniach branżowych, tj. przepisy rozporządzenia z 24 października 1983 r., a także z chwilą jego wejścia w życie wa- runki umów o pracę (i innych aktów stanowiących podstawę nawiązania stosunku pracy), które określone zostały w tych przepisach (z nich „wynikały”), zostały auto- matycznie zastąpione przez regulacje zawarte w porozumieniu i to niezależnie od tego, czy były one korzystniejsze, czy też mniej korzystne dla pracowników zatrud- nianych przez stronę pozwaną, w tym również i dla powoda. W art. 21 ustawy z 26 stycznia 1984 r. ustanowiona była inna zasada niż przewidziana w obowiązującym obecnie, a stanowiącym do pewnego stopnia odpowiednik dawnego art. 21 ustawy z 7 26 stycznia 1984 r., art. 24113 KP, który przewiduje (§ 1), że tylko korzystniejsze pos- tanowienia układu zbiorowego pracy, z dniem jego wejścia w życie, zastępują z mocy prawa wynikające z dotychczasowych przepisów pracy warunki umów o pracę lub innego aktu stanowiącego podstawę nawiązania stosunku pracy (w innym przypadku konieczne jest wypowiedzenie zmieniające). Zaznaczyć przy tym należy, że na nie- porozumieniu oparte jest odwoływanie się w kasacji w tym kontekście do art. 18 KP, który określa relację między przepisami prawa a umową o pracę, podczas gdy w art. 21 ustawy z 26 stycznia 1984 r., i odpowiednio także w art. 24113 KPC, idzie o okreś- lenie stosunku między przepisami prawa pracy a porozumieniem płacowym (jako aktem normatywnym, a więc zawierającym w swej treści przepisy prawne), czy też między przepisami prawa pracy a układami zbiorowymi pracy. Ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia w zaskarżonym wyroku w sposób pośredni prowadzą do wniosku, że Sąd drugiej instancji stanął na stanowisku, iż dodatek za staż pracy i dodatek rewidencki „wynikał” w przypadku powoda z przepisów rozpo- rządzenia z 24 października 1983 r. Co więcej, także w kasacji nie podnosi się, iż sporne dodatki zostały określone w umowie o pracę powoda w taki (odrębny) spo- sób, iż nie „wynikały” z § 28 ust. 1 i § 44 rozporządzenia z 24 października 1983 r. Zarzut kasacji związany jest bowiem z § 28 ust. 1 i § 44 rozporządzenia z 24 paź- dziernika 1983 r. w tym znaczeniu, iż z uwagi na ich treść strona pozwana powinna wypowiedzieć te dodatki powodowi, a tego nie uczyniła. Jest to o tyle istotne, że tylko odrębne postanowienia umów o pracę, o których nie da się powiedzieć, iż „wynikają” one z przepisów prawa pracy, nie są (nie były) objęte działaniem reguły z art. 21 ustawy z 21 stycznia 1984 r. i skutkiem tego ich zmiana wymagała dokonywania wypowiedzenia zmieniającego. Zgodnie z art. 39311 KPC Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach kasacji, a to oznacza, że przy braku postawienia w kasacji odpowiednich zarzutów natury procesowej, związany jest ustaloną w zaskarżonym wyroku faktyczną podstawą jego rozstrzygnięcia. Gra- nice kasacji są bowiem wyznaczone zasadniczo przez art. 3933 KPC, z którego w szczególności wynika, iż Sąd Najwyższy nie może się zajmować naruszeniami prze- pisów, które nie zostały wskazane w ramach podstaw kasacyjnych, a przy tym grani- ce te wyznaczone są także przez sposób uzasadnienia podstaw kasacyjnych. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, przy braku skutecznego zarzutu kasacji dotyczącego ustaleń o charakterze faktycznym, że istniały pełne podstawy do zastosowania w sprawie nie tylko art. 20 ustawy z 26 stycznia 1984 r., na który Sąd drugiej instancji 8 się powołał (akceptując w całej rozciągłości wnioski i osądy Sądu Pracy), ale także i art. 21 tej ustawy. Niezależnie od tego zarzut naruszenia § 28 ust. 1 i § 44 rozporządzenia z 24 października 1983 r. chybiony jest także z powodu wskazanego wyraźnie w uzasad- nieniu zaskarżonego wyroku, a mianowicie z uwagi na to, iż dokonana zmiana wyna- grodzenia powoda była dla niego korzystna. Wprawdzie zlikwidowany został dodatek za staż pracy i dodatek rewidencki, ale podwyższono mu wynagrodzenie zasadnicze a także grupę zaszeregowania, w następstwie czego jego ogólne wynagrodzenie za pracę wzrosło, a przy tym w całości jego sytuacja płacowa (struktura jego wynagro- dzenia oraz mechanizmy warunkujące korzystanie z poszczególnych składników pła- cowych) nie uległa pogorszeniu. Słusznie więc Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecz- nych uznał, że taka zmiana warunków płacy nie wymaga dokonywania przez praco- dawcę wypowiedzenia zmieniającego. W uzasadnieniu kasacji kwestionuje się twier- dzenie Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, z którego wynika, że także w ujęciu prospektywnym (według hipotetycznego wyliczenia) wynagrodzenie powoda było wyższe od tego, które otrzymywałby, gdyby nie nastąpiła jego zmiana w 1992 r. Jest to ustalenie dotyczące strony faktycznej sprawy, a wobec tego – z uwagi na sposób ujęcia zarzutów kasacji – jego kwestionowanie w jej uzasadnieniu nie może odnieść skutku i w tym znaczeniu jest bezprzedmiotowe. Ustalenia faktyczne mogą być bo- wiem w kasacji skutecznie podważone tylko w sposób pośredni, a mianowicie przez wykazanie, iż w wyniku naruszenia określonych przepisów postępowania doszło do uznania za odpowiadające prawdzie pewnych okoliczności i faktów, które są właśnie z uwagi na braki w prowadzonym postępowaniu wątpliwe. Kasacja jednakże zarzu- tów tego typu nie stawia, a to oznacza, iż Sąd Najwyższy za miarodajne musi uznać stwierdzenie, że wynagrodzenie powoda – także „hipotetycznie” – nie uległo pogor- szeniu w wyniku zmiany dokonanej w 1992 r., a wobec tego dokonując tej zmiany pracodawca nie naruszył obowiązującego prawa. Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia art. 191 KPC w związku z art. 17 pkt 4 KPC. W następstwie połączenia przez Sąd pierwszej instancji dwóch spraw wytoczonych przez powoda doszło do naruszenia art. 17 pkt 4 KPC. Słusznie jednakże w tej kwestii Sąd drugiej instancji (bo była ona podnoszona w apelacji) stwierdził, że rozstrzygnięcie przez Sąd Pracy „w sprawie, w której ze względu na wartość przedmiotu sporu byłby właściwy Sąd Wojewódzki (bowiem łączna wartość roszczeń powoda z tytułu obu dodatków wyraża się kwotą 15.294 zł) 9 nie rodzi nieważności postępowania (art. 379 pkt 6 KPC). Wykazane więc przez skarżącego procesowe uchybienie Sądu pierwszej instancji, nie może stanowić pods- tawy do zmiany wydanego przezeń orzeczenia”. W myśl art. 379 pkt 6 KPC nieważ- ność zachodzi jeżeli sąd rejonowy orzekł w sprawie, w której sąd wojewódzki jest właściwy bez względu na wartość przedmiotu sporu. Wynika stąd, iż uchybienie re- gule z art. 17 pkt 4 KPC - a więc naruszenie zasady, że sąd pracy nie jest właściwy w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu przewyższa pięt- naście tysięcy złotych – nie stanowi podstawy nieważności, ale nie uzasadnia też uchylenia wyroku tylko z tej przyczyny. Niezależnie od tego uchybienie takie nie daje podstaw do stwierdzenia, że stanowi ono naruszenie przepisu postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 3931 pkt 2 KPC). Również zarzut kasacji naruszenia art. 102 KPC nie jest trafny, gdyż jego sto- sowanie stanowi odstępstwo od ogólnej zasady z art. 98 KPC, a wobec tego jako taki nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. Według Sądu Najwyższego, w tym stanie rzeczy należy uznać, iż Sąd drugiej instancji miał podstawy, by przyjąć, że w sprawie nie zachodzi „szczególnie uzasadniony przypadek”, o którym mowa w art. 102 KPC. Z powyższych względów na podstawie art. 39312 KPC Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji wyroku. ========================================