I PKN 611/98
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, uznając, że jego odejście na rentę inwalidzką i odbiór świadectwa pracy stanowiły porozumienie stron o rozwiązaniu stosunku pracy, a nie odwołanie z funkcji organu kontroli skarbowej.
Powód, mianowany urzędnik państwowy, domagał się odszkodowania za bezpodstawne rozwiązanie stosunku pracy, twierdząc, że jego odejście na rentę inwalidzką nie było porozumieniem stron. Sądy niższych instancji uznały, że czynności powoda, w tym odbiór świadectwa pracy i oświadczenie o zachowaniu tajemnicy, świadczyły o porozumieniu. Sąd Najwyższy oddalił kasację, podkreślając, że akt powołania na stanowisko inspektora kontroli skarbowej stanowił powierzenie funkcji, a odwołanie z niej nie rozwiązywało stosunku pracy, a wszelkie działania powoda wskazywały na zgodę na rozwiązanie umowy.
Sprawa dotyczyła roszczeń Stanisława K. przeciwko Urzędowi Kontroli Skarbowej w P. o ustalenie bezpodstawności rozwiązania stosunku pracy i zapłatę odszkodowania oraz wyrównania odprawy rentowej i ekwiwalentu za urlop. Powód, mianowany urzędnik państwowy, był zatrudniony na stanowisku inspektora kontroli III stopnia. Po długotrwałym zwolnieniu lekarskim i przyznaniu II grupy inwalidztwa, powód poinformował pracodawcę o przejściu na rentę i odebrał świadectwo pracy, podpisując oświadczenie o zachowaniu tajemnicy. Sądy niższych instancji uznały, że stosunek pracy rozwiązał się za porozumieniem stron, a sposób wyliczenia należnych świadczeń był prawidłowy. Powód wniósł kasację, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących pracowników urzędów państwowych. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że zarzuty są bezpodstawne. Podkreślono, że akt powołania na stanowisko inspektora kontroli skarbowej stanowił powierzenie funkcji, a odwołanie z niej nie powoduje rozwiązania stosunku pracy. Sąd Najwyższy uznał, że działania powoda, w tym rozmowa telefoniczna i odbiór dokumentów, jednoznacznie świadczyły o porozumieniu stron co do rozwiązania stosunku pracy, a nie o naruszeniu przepisów o szczególnej ochronie pracowników. Sąd Najwyższy zbadał również kwestię dopuszczalności drogi sądowej, uznając, że właściwy był sąd pracy, a nie administracyjny.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, akt powołania stanowi powierzenie pełnienia funkcji, a odwołanie z tego stanowiska nie powoduje rozwiązania stosunku pracy z mianowanym urzędnikiem państwowym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na art. 8 ust. 1 pkt 3 i ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej, wskazując, że powołanie jest jedynie powierzeniem funkcji, a odwołanie nie jest jednym z przypadków rozwiązania stosunku pracy wymienionych w ustawie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie_kasacji
Strona wygrywająca
Urząd Kontroli Skarbowej w P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Stanisław K. | osoba_fizyczna | powód |
| Urząd Kontroli Skarbowej w P. | instytucja | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
u.k.s. art. 8 § ust. 1 pkt 3 i ust. 3
Ustawa o kontroli skarbowej
Akt powołania na stanowisko inspektora kontroli skarbowej stanowi powierzenie pełnienia funkcji organu kontroli skarbowej.
k.p.c. art. 39312
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzeczenia w sentencji.
Pomocnicze
u.k.s. art. 39
Ustawa o kontroli skarbowej
Inspektor kontroli skarbowej musi być co do zasady zatrudniony w jednostkach organizacyjnych kontroli skarbowej.
u.k.s. art. 42
Ustawa o kontroli skarbowej
Wymienia przypadki, gdy odwołanie stanowi rozwiązanie stosunku pracy.
u.p.u.p. art. 15
Ustawa o pracownikach urzędów państwowych
Podstawa prawna rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron.
u.p.u.p. art. 16
Ustawa o pracownikach urzędów państwowych
Przepisy dotyczące szczególnej ochrony pracowników w zakresie wypowiedzenia i rozwiązania stosunku pracy.
u.p.u.p. art. 38
Ustawa o pracownikach urzędów państwowych
Dotyczy przypadków, w których właściwy jest sąd administracyjny.
u.p.u.p. art. 39
Ustawa o pracownikach urzędów państwowych
Dotyczy właściwości sądu pracy w sprawach roszczeń urzędników państwowych.
k.p.c. art. 39311
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do badania sprawy poza granicami kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Akt powołania na stanowisko inspektora kontroli skarbowej stanowi powierzenie funkcji, a odwołanie z niej nie rozwiązuje stosunku pracy. Działania powoda (rozmowa telefoniczna, odbiór świadectwa pracy, oświadczenie o tajemnicy) świadczą o porozumieniu stron co do rozwiązania stosunku pracy w związku z przejściem na rentę. Właściwość sądu pracy do rozpoznania roszczeń o charakterze cywilnoprawnym związanych z rozwiązaniem stosunku pracy urzędnika państwowego.
Odrzucone argumenty
Rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło bez podstaw prawnych, z naruszeniem przepisów o szczególnej ochronie pracowników. Niewłaściwe wyliczenie odprawy rentowej i ekwiwalentu za urlop.
Godne uwagi sformułowania
Akt powołania na stanowisko inspektora kontroli skarbowej określonego stopnia stanowi powierzenie pełnienia funkcji organu kontroli skarbowej odwołanie z tego stanowiska nie powoduje rozwiązania stosunku pracy z mianowanym urzędnikiem państwowym działania podjęte przez powoda (nie tylko rozmowa telefoniczna) świadczą o porozumieniu stron co do rozwiązania stosunku pracy nie było nieważności postępowania w związku z niedopuszczalnością drogi sądowej
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący-sprawozdawca
Walerian Sanetra
sędzia
Barbara Wagner
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stosunku pracy mianowanych urzędników państwowych, w szczególności w kontekście powołania na stanowisko i odwołania, a także ocena porozumienia stron jako sposobu rozwiązania stosunku pracy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji urzędnika państwowego zatrudnionego na podstawie mianowania w kontroli skarbowej. Orzeczenie z 1999 roku, prawo mogło ulec zmianie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii prawnych związanych ze stosunkiem pracy urzędników państwowych i interpretacją porozumienia stron, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i administracyjnym.
“Czy odwołanie z funkcji urzędnika państwowego zawsze oznacza zwolnienie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 9267,75 PLN
odszkodowanie: 5754 PLN
wyrównanie odprawy rentowej i ekwiwalentu za urlop: 3513,75 PLN
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWyrok z dnia 15 kwietnia 1999 r. I PKN 611/98 Akt powołania na stanowisko inspektora kontroli skarbowej określonego stopnia stanowi powierzenie pełnienia funkcji organu kontroli skarbowej (art. 8 ust. 1 pkt 3 i ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej, Dz.U. Nr 100, poz. 442 ze zm.) i odwołanie z tego stanowiska nie powoduje roz- wiązania stosunku pracy z mianowanym urzędnikiem państwowym. Przewodniczący: SSN Teresa Flemming-Kulesza (sprawozdawca), Sędziowie SN: Walerian Sanetra, Barbara Wagner. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 1999 r. sprawy z po- wództwa Stanisława K. przeciwko Urzędowi Kontroli Skarbowej w P. o zapłatę, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu z dnia 21 listopada 1996 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Stanisław K. wniósł „o ustalenie, że pozwany zakład pracy rozwiązał z nim stosunek pracy bez wypowiedzenia mimo braku podstaw ku temu” oraz kwoty łącznie 9.267,75 zł tytułem: odszkodowania (w kwocie 5.754 zł), wyrównania odprawy rento- wej i ekwiwalentu za urlop (w łącznej kwocie 3.513,72 zł). Pozwany Urząd Kontroli Skarbowej w P. wniósł o oddalenie powództwa. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Pile wyrokiem z dnia 5 lipca 1996 r. oddalił po- wództwo. Sąd ten ustalił, że powód był u pozwanego zatrudniony na stanowisku ins- pektora kontroli III stopnia. Od 21 października 1994 r. do 15 października 1995 r. powód nieprzerwanie przebywał na zwolnieniu lekarskim. „Decyzją z 26 września 1995 r. Komisja do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia przyznała powodowi II grupę inwalidztwa od 16 października 1995 r.” (w istocie rzeczy decyzją z 26 września 1995 r. zaliczono powoda do II grupy inwalidów, a rentę przyznano od 16 października 2 1995 r.) Zawiadomienie o przyznaniu powodowi renty inwalidzkiej pozwany otrzymał 13 października 1995 r. i w tym dniu pracownica kadr skontaktowała się z powodem, który oświadczył, że do pracy nie wróci, bo przechodzi na rentę. 16 października 1995 r. powód udał się do lekarza, nie otrzymał dalszego zwolnienia i nie starał się o orzeczenie o zdolności do pracy. 17 października 1995 r. powód w związku z uzgod- nieniem z 13 października przyszedł do zakładu pracy, odebrał świadectwo pracy i napisał własnoręcznie oświadczenie, że w związku z przejściem od 16 października 1995 r. na rentę inwalidzką zobowiązuje się do zachowania tajemnicy państwowej i służbowej. Wypełnił też kartę obiegową. Tego samego dnia poinformowano powoda w księgowości o wysokości należnej mu odprawy rentowej i ekwiwalentu za 39 dni urlopu wypoczynkowego, które to wyliczenie powód zakwestionował. Powód ma ponad 40-letni staż pracy. Świadectwo pracy wraz z pouczeniem powód odebrał 17 października 1995 r., zaś pozew złożył 7 lutego 1996 r. Sąd Rejo- nowy stwierdził, że pozwany prawidłowo uznał, iż „umowa o pracę rozwiązała się z dniem 15.10.95 r. na zasadzie porozumienia stron w związku z przejściem przez po- woda od dnia 16.10.95 r. na rentę inwalidzką”. Sąd uznał również za bezzasadne roszczenie o zapłatę kwoty 3.513,72 zł tytułem wyrównania odprawy i ekwiwalentu, uznawszy za prawidłowy sposób wyliczenia tych świadczeń przez pozwanego. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu wyrokiem z dnia 21 listopada 1996 r. oddalił apelację powoda od tego wyroku. Zdaniem tego Sądu rozwiązanie stosunku pracy z powodem nastąpiło w drodze porozumienia stron na podstawie art. 15 ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz.U. Nr 31, poz. 214 ze zm.). Na zamiar rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron i przejścia na rentę wskazują jednocześnie wszystkie czyn- ności poczynione przez powoda w celu załatwienia formalności związanych z za- kończeniem pracy. Powód nie wniósł odwołania w zakreślonym terminie zgodnie z pouczeniem zamieszczonym w świadectwie pracy. Wbrew twierdzeniom powoda art. 14 ust. 3 ustawy o pracownikach urzędów państwowych nie miał w sprawie zastoso- wania. Sąd drugiej instancji uznał, że rozwiązanie stosunku pracy z powodem nas- tąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i stąd nie należy mu się odszko- dowanie. Sąd Wojewódzki uznał też za prawidłowe wyliczenie odprawy rentowej i ekwiwalentu za urlop. Powód wniósł kasację od tego wyroku. Podniesiono w niej zarzut naruszenia art. 16 ustawy z dnia „16 września 1962 r.” o pracownikach urzędów państwowych 3 (Dz.U. Nr 31, poz. 214 ze zm.) przez uznanie rozmowy telefonicznej jako rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron. W konkluzji powód wniósł o uchylenie obu wydanych w sprawie wyroków i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzut kasacji jest bezpodstawny. Przepis art. 16 ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz.U. Nr 31, poz. 214 ze zm.) sta- nowi, że „przepisy niniejszego rozdziału nie naruszają przepisów dotyczących szcze- gólnej ochrony pracowników w zakresie wypowiedzenia i rozwiązania stosunku pracy”. Przepis ten nie został naruszony w zaskarżonym wyroku. Nie był on w ogóle stosowany. Ustalenie faktyczne stanowiące podstawę zaskarżonego orzeczenia, zgodnie z którym działania podjęte przez powoda (nie tylko rozmowa telefoniczna) świadczą o porozumieniu stron co do rozwiązania stosunku pracy nie mogłoby być w ogóle skutecznie zakwestionowane przez podniesienie jedynie zarzutu naruszenia prawa materialnego. Jest to bowiem problem ustalenia faktycznego a nie wykładni (stosowania) prawa materialnego. Zarzut uznania przez Sąd „rozmowy telefonicznej jako rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron”, odniesiony do art. 16 ustawy o pracownikach urzędów państwowych, jest niezrozumiały i nieadekwatny do ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. Natomiast badając sprawę poza granicami kasacji na podstawie art. 39311 KPC (i w związku z treścią pisma procesowego powoda) Sąd Najwyższy uznał, że nie było nieważności postępowania w związku z niedopuszalnością drogi sądowej. Okolicznością bezsporną jest, że powód był mianowanym urzędnikiem państwowym. Na podstawie art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. Nr 100, poz. 442 ze zm.), powód był powołany przez Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej kolejno na stanowiska inspektora kontroli skarbowej IV i III stop- nia. Otrzymane przez powoda „akty powołania” stanowiły jedynie powierzenie mu pełnienia funkcji organu kontroli skarbowej (art. 8 ust. 1 pkt 3 tej ustawy). Z art. 39 ustawy o kontroli skarbowej wyraźnie wynika, że inspektor kontroli skarbowej (co do zasady) musi już wcześniej być zatrudniony w jednostkach organizacyjnych kontroli skarbowej. W związku z tym odwołanie ze stanowiska przez głównego inspektora nie powoduje również rozwiązania stosunku pracy. Przypadki, kiedy odwołanie stanowi rozwiązanie stosunku pracy są wymienione w art. 42 ustawy. Nie ma wśród nich 4 rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron. Nie zachodziły zatem przesłan- ki z art. 38 ustawy urzędniczej do rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny. W rozpoznawanej sprawie nie zapadła wreszcie „decyzja w sprawie wypowie- dzenia lub rozwiązania stosunku pracy z urzędnikiem państwowym mianowanym w rozumieniu tego przepisu”. Powód odwołał się od rozwiązania stosunku pracy na podstawie porozumienia stron, żądając ustalenia i odszkodowania. Do rozpoznania takich roszczeń właściwy był sąd pracy (art. 39 ustawy urzędniczej). Z powyższych względów należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 39312 KPC. ========================================
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI