I PKN 582/98
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownicy spółdzielni, Jolanty M., która była prezesem zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej „O.P.” w C., zatrudniona na podstawie powołania. Rada Nadzorcza powołała ją na to stanowisko, wskazując jako podstawę prawną art. 52 § 1 Prawa spółdzielczego i art. 68 § 1 KP. Po pewnym czasie rada nadzorcza odwołała powódkę ze stanowiska prezesa zarządu i rozwiązała z nią stosunek pracy za wypowiedzeniem. Powódka wniosła o uznanie tych działań za bezskuteczne i przywrócenie do pracy, argumentując m.in. naruszenie przepisów dotyczących okresu wypowiedzenia i przekształcenia stosunku pracy. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że stosunek pracy powódki nie przekształcił się w stosunek pracy na podstawie umowy o pracę z dniem wejścia w życie nowelizacji Kodeksu pracy z 1996 r. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bielsku Białej oddalił apelację powódki, podtrzymując stanowisko sądu pierwszej instancji i dodając, że odwołanie członka zarządu jest skuteczne z chwilą zawiadomienia go o tym. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację powódki, oddalił ją. Sąd Najwyższy uznał, że art. 52 § 1 Prawa spółdzielczego jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, co pozwala na nawiązanie stosunku pracy z członkami zarządu spółdzielni na podstawie powołania, nawet po nowelizacji Kodeksu pracy. Podkreślono, że odwołanie członka zarządu jest jednostronną czynnością prawną skuteczną z chwilą zawiadomienia o niej zainteresowanego. Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do zakwestionowania poglądu, że powódka była zatrudniona na podstawie powołania i stosunek ten nie przekształcił się w umowny.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących stosunku pracy z członkami zarządu spółdzielni, w szczególności kwestii zatrudnienia na podstawie powołania i jego przekształcenia w umowę o pracę.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej członków zarządów spółdzielni w kontekście przepisów Prawa spółdzielczego i Kodeksu pracy obowiązujących w tamtym okresie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy przepis art. 52 § 1 ustawy Prawo spółdzielcze jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalającym na nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania z członkami zarządu spółdzielni?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 52 § 1 Prawa spółdzielczego jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, co pozwala na nawiązanie stosunku pracy z członkami zarządu spółdzielni na podstawie powołania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że art. 52 § 1 Prawa spółdzielczego jest przepisem odrębnym, który przewiduje możliwość zatrudniania członków zarządu na podstawie powołania, nawet po nowelizacji Kodeksu pracy. Nie ma potrzeby analizowania, czy jest to przepis szczególny (lex specialis), wystarczy, że jest odrębnym przepisem dopuszczającym taką formę zatrudnienia.
Czy stosunek pracy z członkiem zarządu spółdzielni, zatrudnionym na podstawie powołania, przekształca się z mocy prawa w stosunek pracy na podstawie umowy o pracę w związku z nowelizacją Kodeksu pracy z 1996 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, stosunek pracy z członkiem zarządu spółdzielni zatrudnionym na podstawie powołania nie przekształca się automatycznie w stosunek pracy na podstawie umowy o pracę, jeśli istnieje odrębny przepis (jak art. 52 § 1 Prawa spółdzielczego) dopuszczający zatrudnienie na podstawie powołania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził, że art. 52 § 1 Prawa spółdzielczego jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, co oznacza, że zatrudnienie na podstawie powołania jest nadal możliwe. W związku z tym, nie dochodzi do automatycznego przekształcenia stosunku pracy w umowę o pracę na podstawie art. 8 ustawy z dnia 2 lutego 1996 r.
Kiedy staje się skuteczne odwołanie członka zarządu spółdzielni?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odwołanie członka zarządu jest jednostronną czynnością prawną, która staje się skuteczna z chwilą zawiadomienia go o tej czynności.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podzielił pogląd, że czynność prawna odwołania członka zarządu jest dokonana z chwilą dojścia do niego oświadczenia woli organu, który go powołał. Przepisy prawa spółdzielczego mają charakter cywilnoprawny, dlatego stosuje się zasady dotyczące skuteczności oświadczeń woli.
Kto jest właściwy do rozwiązania stosunku pracy z członkiem zarządu spółdzielni, który został odwołany z funkcji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zarząd spółdzielni jest właściwy do rozwiązania stosunku pracy z byłymi członkami zarządu, po ich skutecznym odwołaniu z funkcji.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 52 § 3 Prawa spółdzielczego, kompetencja zarządu do rozwiązania stosunku pracy powstaje z chwilą skutecznego odwołania członka zarządu z funkcji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Jolanta M. | osoba_fizyczna | powódka |
| Spółdzielnia Mieszkaniowa „O.P.” w C. | spółka | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
p.spółdz. art. 52 § § 1
Prawo spółdzielcze
Jest to przepis odrębny w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalający na nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania z członkami zarządu spółdzielni.
Pomocnicze
k.p. art. 68 § § 1
Kodeks pracy
Odsyła do przepisów odrębnych określających przypadki nawiązania stosunku pracy na podstawie powołania.
k.p. art. 70 § § 2
Kodeks pracy
Organ powołujący może w każdym czasie odwołać członka zarządu.
k.p. art. 72 § § 1
Kodeks pracy
Dotyczy ochrony pracownika przebywającego na zwolnieniu chorobowym w dniu otrzymania uchwały o rozwiązaniu stosunku pracy.
Dz.U. Nr 24 poz. 110 art. 8 § ust. 1
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw
Przepis ten dotyczył przekształcania stosunków pracy z pracownikami zatrudnionymi na podstawie powołania w stosunki pracy na podstawie umowy o pracę, ale nie dotyczy sytuacji, gdy istnieje przepis odrębny (jak art. 52 § 1 Prawa spółdzielczego) dopuszczający zatrudnienie na podstawie powołania.
p.spółdz. art. 52 § § 3
Prawo spółdzielcze
Wskazuje, że zarząd spółdzielni jest właściwy do rozwiązania stosunku pracy z byłymi członkami zarządu.
p.spółdz. art. 46 § § 1 pkt 8
Prawo spółdzielcze
Dotyczy kompetencji organów spółdzielni.
k.c. art. 61
Kodeks cywilny
Dotyczy skuteczności oświadczenia woli złożonego innej osobie. Sąd uznał, że można się nim posłużyć w kontekście prawa spółdzielczego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 52 § 1 Prawa spółdzielczego jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, co pozwala na zatrudnienie na podstawie powołania. • Odwołanie członka zarządu jest skuteczne z chwilą zawiadomienia go o tym. • Zarząd spółdzielni jest właściwy do rozwiązania stosunku pracy z byłymi członkami zarządu.
Odrzucone argumenty
Stosunek pracy powódki przekształcił się w umowę o pracę na podstawie art. 8 ustawy z dnia 2 lutego 1996 r. • Odwołanie członka zarządu nie było skuteczne z chwilą zawiadomienia. • Rada nadzorcza nie była właściwa do rozwiązania stosunku pracy z powódką.
Godne uwagi sformułowania
Przepis art. 52 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (...) jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 68 § 1 KP, pozwalającym na nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania z członkami zarządu spółdzielni. • Odwołanie członka zarządu przez organ, który dokonał jego wyboru (...) jest jednostronną czynnością prawną. Staje się ono skuteczne z chwilą zawiadomienia o nim zainteresowanego w dowolny sposób i w dowolnej formie. • Przepisy prawa spółdzielczego są wyspecjalizowanym działem prawa cywilnego.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący-sprawozdawca
Jerzy Kwaśniewski
sędzia
Andrzej Wasilewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stosunku pracy z członkami zarządu spółdzielni, w szczególności kwestii zatrudnienia na podstawie powołania i jego przekształcenia w umowę o pracę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej członków zarządów spółdzielni w kontekście przepisów Prawa spółdzielczego i Kodeksu pracy obowiązujących w tamtym okresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię prawną dotyczącą statusu prawnego członków zarządów spółdzielni i ich stosunku pracy, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i spółdzielczym.
“Czy powołanie do zarządu spółdzielni to to samo co umowa o pracę? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.