I PKN 564/99
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa Henryka F. przeciwko Telekomunikacji Polskiej S.A. o uchylenie kary porządkowej w postaci upomnienia, nałożonej za nieusprawiedliwioną nieobecność w pracy. Sąd Rejonowy i Okręgowy oddaliły powództwo, uznając, że pracownik wniósł pozew po upływie 14-dniowego terminu z art. 112 § 2 Kodeksu pracy. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację powoda, uchylił zaskarżony wyrok. Kluczowym zarzutem kasacji było to, że sądy niższych instancji nie zbadały kwestii zgodności regulaminu pracy obowiązującego u pracodawcy z przepisami Kodeksu pracy. Regulamin przewidywał odrębny tryb odwoławczy od kary porządkowej, polegający na wniesieniu sprzeciwu do Dyrektora Okręgu, a dopiero potem do sądu. Sąd Najwyższy uznał, że sądy powinny zbadać, czy ten wewnętrzny tryb odwoławczy jest korzystniejszy dla pracownika niż tryb kodeksowy i czy termin do wniesienia pozwu do sądu powinien być liczony od daty decyzji Dyrektora Okręgu, a nie od daty odrzucenia sprzeciwu przez pracodawcę. Sąd Najwyższy podkreślił, że regulamin pracy nie może być mniej korzystny dla pracownika niż Kodeks pracy, a jego postanowienia mogą być korzystniejsze. Brak zbadania tej kwestii przez sądy niższych instancji stanowił podstawę do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Kodeksu pracy dotyczących kar porządkowych, terminów procesowych i materialnoprawnych, a także relacji między regulaminem pracy a przepisami kodeksowymi.
Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia kary porządkowej i procedury odwoławczej od niej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy termin do wniesienia pozwu o uchylenie kary porządkowej, określony w art. 112 § 2 Kodeksu pracy, jest terminem prawa materialnego, którego nie można przywrócić?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jest to termin prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził, że termin 14 dni do wystąpienia do sądu o uchylenie kary porządkowej jest terminem prawa materialnego, a jego przywrócenie na podstawie art. 168 § 1 KPC lub art. 265 KP nie jest możliwe, ponieważ nie ma ku temu podstaw prawnych.
Czy postanowienia regulaminu pracy dotyczące procedury odwoławczej od kar porządkowych mogą być korzystniejsze dla pracownika niż przepisy Kodeksu pracy, i jak wpływa to na bieg terminu do wniesienia pozwu do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, regulamin pracy może przewidywać korzystniejsze dla pracownika procedury odwoławcze, co może wpływać na sposób liczenia terminu do wniesienia pozwu do sądu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że sądy niższych instancji nie zbadały kwestii zgodności wewnętrznego regulaminu pracy z Kodeksem pracy w aspekcie korzystności dla pracownika. Regulamin przewidywał odrębny tryb odwoławczy (do Dyrektora Okręgu), który mógł wpływać na termin do wniesienia pozwu do sądu. Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 9 § 2 KP dopuszcza korzystniejsze dla pracownika rozwiązania w regulaminie pracy.
Czy pouczenie o prawie odwołania się do sądu jest obligatoryjnym elementem zawiadomienia o odrzuceniu sprzeciwu od kary porządkowej?
Odpowiedź sądu
Nie, pouczenie o prawie odwołania się do sądu nie jest obligatoryjnym elementem zawiadomienia o odrzuceniu sprzeciwu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że gdyby ustawodawca chciał nałożyć obowiązek takiego pouczenia, uczyniłby to wyraźnie, podobnie jak w innych przypadkach (np. art. 30 § 5 KP). Brak takiego pouczenia nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Henryk F. | osoba_fizyczna | powód |
| Telekomunikacja Polska S.A. w W. - Zakład Telekomunikacji w O. | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
KP art. 112 § § 1
Kodeks pracy
Przewidziany w art. 112 § 1 KP powszechny tryb odwoławczy od zastosowanej kary porządkowej może być ukształtowany korzystniej dla pracowników w pozakodeksowych źródłach prawa pracy.
KP art. 112 § § 2
Kodeks pracy
Termin do wystąpienia do sądu o uchylenie zastosowanej kary porządkowej jest terminem zawitym prawa materialnego i nie podlega przywróceniu.
KP art. 9 § § 2
Kodeks pracy
Regulamin pracy nie może być mniej korzystny dla pracownika od przepisów Kodeksu pracy, ale może być korzystniejszy.
Pomocnicze
KP art. 168
Kodeks pracy
KPC art. 168 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nie można przywrócić terminu do wniesienia pozwu o uchylenie kary porządkowej.
KP art. 265
Kodeks pracy
Przepis ten wymienia wyczerpująco czynności, do dokonania których przywrócenie uchybionego - bez winy pracownika – terminu jest dopuszczalne. Nie ma wśród nich żądania uchylenia zastosowanej wobec pracownika kary porządkowej.
KP art. 30 § § 5
Kodeks pracy
Przykład przepisu, który wyraźnie przewiduje obowiązek pracodawcy pouczenia pracownika o środkach odwoławczych.
KPC art. 393 § 13 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd Najwyższy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sądy niższych instancji nie zbadały kwestii zgodności regulaminu pracy z Kodeksem pracy w zakresie procedury odwoławczej od kary porządkowej. • Regulamin pracy przewidywał korzystniejszy dla pracownika tryb odwoławczy, co mogło wpływać na bieg terminu do wniesienia pozwu do sądu.
Odrzucone argumenty
Pozew został wniesiony po upływie 14-dniowego terminu z art. 112 § 2 KP. • Termin z art. 112 § 2 KP jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu.
Godne uwagi sformułowania
Przewidziany w art. 112 § 1 KP powszechny tryb odwoławczy od zastosowanej kary porządkowej może być ukształtowany korzystniej dla pracowników w pozakodeksowych źródłach prawa pracy. • Termin z art. 112 § 2 KP jest terminem zawitym prawa materialnego i nie podlega przywróceniu. • Regulamin pracy nie może być mniej korzystny od przepisów Kodeksu pracy, ale może być, a contrario, korzystniejszy.
Skład orzekający
Walerian Sanetra
przewodniczący
Katarzyna Gonera
sędzia
Barbara Wagner
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Kodeksu pracy dotyczących kar porządkowych, terminów procesowych i materialnoprawnych, a także relacji między regulaminem pracy a przepisami kodeksowymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia kary porządkowej i procedury odwoławczej od niej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie zgodności wewnętrznych regulacji pracodawcy z prawem pracy i jak może to wpłynąć na prawa pracownika, nawet w kontekście pozornie rutynowych kwestii jak kary porządkowe.
“Czy regulamin pracy może uratować pracownika przed karą? Sąd Najwyższy analizuje procedury odwoławcze.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.