Orzeczenie · 1998-04-09

I PKN 508/97

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1998-04-09
SAOSPracyprawo pracyWysokanajwyższy
odprawa emerytalnawymagalność roszczeniaodsetkistosunek pracyprawo pracySąd Najwyższykasacja

Powód Henryk N. wniósł kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie, który zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji w zakresie odsetek od odprawy emerytalnej, zasądzając je od późniejszej daty. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę, koncentrując się na zarzutach naruszenia art. 97 ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, art. 481 KC oraz art. 5 KPC. Sąd uznał kasację za uzasadnioną jedynie w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 481 KC, stwierdzając, że odsetki od odprawy emerytalnej powinny być naliczane od dnia rozwiązania stosunku pracy, jako daty wymagalności roszczenia. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zasądził odsetki od tej daty, a sąd drugiej instancji błędnie uznał, że pozwanego nie obciąża obowiązek zapłaty odsetek za okres poprzedzający uzyskanie wiadomości o przyznaniu emerytury. Pozostałe zarzuty kasacyjne, dotyczące odszkodowania za szkodę wynikłą z niedopełnienia obowiązków przez zakład pracy oraz naruszenia art. 5 KPC, zostały oddalone. Sąd Najwyższy podkreślił, że szkoda została naprawiona przez wcześniejsze wyroki przyznające emeryturę i odsetki od niej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie momentu wymagalności roszczenia o odprawę emerytalną i zasad naliczania odsetek w przypadku opóźnienia wypłaty.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika, który dochodzi odprawy emerytalnej i odsetek od niej.

Zagadnienia prawne (3)

Od kiedy roszczenie o zapłatę odprawy emerytalnej jest wymagalne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Roszczenie o zapłatę odprawy emerytalnej jest wymagalne od dnia rozwiązania stosunku pracy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na art. 481 § 1 KC, który stanowi, że dłużnik opóźniający się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego jest zobowiązany do zapłaty odsetek za czas opóźnienia, niezależnie od szkody. Przepis ten ma zastosowanie do świadczeń pieniężnych i określa prawo do odsetek za opóźnioną wypłatę, nawet jeśli orzeczenie przyznające świadczenie (emeryturę) zostało wydane później.

Czy zakład pracy ponosi odpowiedzialność za szkodę pracownika wynikającą z niedopełnienia obowiązków związanych ze złożeniem wniosku o emeryturę?

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko jeśli pracownik poniósł szkodę, która musi zostać udowodniona i naprawiona.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 97 ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, zakład pracy jest obowiązany do wynagrodzenia szkody pracownikowi, jeśli wskutek niedopełnienia obowiązków pracownik poniósł szkodę. W tej sprawie sądy uznały, że szkoda została w całości naprawiona przez wcześniejsze wyroki przyznające powodowi emeryturę i odsetki od niej.

Czy sąd ma obowiązek udzielać powodowi wskazówek co do czynności procesowych w sposób, który mógłby wpłynąć na ustalenia faktyczne lub interpretację prawa?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli powód aktywnie uczestniczył w procesie i nie ma dowodów na to, że wskazówki sądu wpłynęłyby na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oddalił zarzut naruszenia art. 5 KPC, stwierdzając, że nie ma dowodów na to, by wskazówki sądu mogły doprowadzić do innych ustaleń faktycznych lub odmiennej interpretacji prawa. Powód wykazywał się aktywnym uczestnictwem w procesie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku sądu drugiej instancji i oddalenie apelacji pozwanego w części dotyczącej odsetek
Strona wygrywająca
Henryk N.

Strony

NazwaTypRola
Henryk N.osoba_fizycznapowód
Zakład Elektroniki Przemysłowej „P.” w S.spółkapozwany

Przepisy (4)

Główne

KC art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jest to przepis szczególny w stosunku do przepisów regulujących zwłokę dłużnika.

Pomocnicze

u.z.e.p.i.r. art. 97 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin

Zakład pracy jest obowiązany do wynagrodzenia szkody pracownikowi, jeżeli wskutek niedopełnienia lub nienależytego dopełnienia przez zakład pracy obowiązków określonych w art. 96 ust. 1 i 2 pracownik poniósł szkodę.

KPC art. 5

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd powinien podejmować wszelkie dopuszczalne kroki w celu zapewnienia, że strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosą szkody z powodu ich niewiedzy lub błędnego przekonania co do ich praw lub obowiązków.

KP art. 300

Kodeks pracy

W sprawach nieunormowanych przepisami prawa pracy do stosunku pracy stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, jeżeli nie są one sprzeczne z zasadami prawa pracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie o odprawę emerytalną jest wymagalne od dnia rozwiązania stosunku pracy, a nie od daty późniejszego orzeczenia o przyznaniu emerytury. • Naruszenie art. 481 KC przez błędne określenie początkowej daty biegu odsetek.

Odrzucone argumenty

Oddalenie powództwa o odszkodowanie dochodzone tytułem niewypełnienia przez pozwanego obowiązków związanych ze złożeniem wniosku o emeryturę. • Oddalenie apelacji powoda w całości. • Naruszenie art. 5 KPC przez nieudzielanie powodowi przez Sądy wskazówek co do czynności procesowych.

Godne uwagi sformułowania

Roszczenie o zapłatę odprawy emerytalnej jest wymagalne od dnia rozwiązania stosunku pracy, także wtedy, gdy orzeczenie przyznające emeryturę zostało wydane później. • Art. 481 KC jest przepisem szczególnym w stosunku do przepisów regulujących zwłokę dłużnika.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Józef Iwulski

sędzia

Alina Krusz-Stankiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu wymagalności roszczenia o odprawę emerytalną i zasad naliczania odsetek w przypadku opóźnienia wypłaty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika, który dochodzi odprawy emerytalnej i odsetek od niej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię wymagalności roszczeń pracowniczych i naliczania odsetek, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców.

Kiedy należy się odprawa emerytalna i odsetki? Sąd Najwyższy wyjaśnia!

Dane finansowe

koszty zastępstwa procesowego: 200 PLN

koszty zastępstwa procesowego: 200 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst