I PKN 507/99

Sąd Najwyższy2000-02-01
SAOSPracyubezpieczenia społeczneŚrednianajwyższy
odszkodowanieubezpieczenie społeczneemeryturawartość przedmiotu zaskarżeniakasacjaSąd Najwyższyprawo pracy

Sąd Najwyższy odrzucił kasację w sprawie o odszkodowanie, uznając ją za niedopuszczalną z powodu zbyt niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia.

Sprawa dotyczyła odszkodowania związanego z różnicą w wysokości emerytury, wynikającą z rzekomo nieprawidłowego opłacania składek na ubezpieczenie społeczne przez pracodawcę. Powód domagał się wyrównania świadczenia. Sąd Najwyższy rozpoznał kasację powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego, który oddalił apelację od wyroku Sądu Rejonowego. Kluczowym elementem rozstrzygnięcia było ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia, która okazała się niższa niż wymagane 5000 zł, co skutkowało odrzuceniem kasacji jako niedopuszczalnej.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 1 lutego 2000 r. odrzucił kasację wniesioną przez Bolesława F. przeciwko Ministerstwu Gospodarki w W. w sprawie o odszkodowanie. Sprawa dotyczyła roszczenia powoda o wyrównanie emerytury, która miała być niższa z powodu rzekomo nieprawidłowego naliczania i opłacania składek na ubezpieczenie społeczne przez pracodawcę. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo, a następnie Sąd Wojewódzki oddalił apelację powoda. Powód wniósł kasację, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego. Sąd Najwyższy uznał jednak, że kasacja jest niedopuszczalna na podstawie art. 393 pkt 1 KPC, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż 5000 złotych. Sąd wyjaśnił, że wartość przedmiotu sporu stanowiła narastająca suma "miesięcznych szkód częściowych", a na dzień zamknięcia rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku zaskarżonego apelacją wyniosła 4.750 zł. Rozszerzenie powództwa w postępowaniu apelacyjnym nie jest dopuszczalne. W związku z tym, kasacja została odrzucona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nie jest to sprawa o prawo do świadczeń powtarzających się.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przez zastosowanie sposobu liczenia rozmiaru szkody jako narastającej sumy "miesięcznych szkód częściowych", żądane świadczenie nie stało się okresowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie kasacji

Strona wygrywająca

Ministerstwo Gospodarki w W.

Strony

NazwaTypRola
Bolesław F.osoba_fizycznapowód
Ministerstwo Gospodarki w W.instytucjapozwany

Przepisy (8)

Główne

KPC art. 393 § pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Kasacja nie jest dopuszczalna w sprawach o świadczenie, którego wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięć tysięcy złotych.

Pomocnicze

KPC art. 22

Kodeks postępowania cywilnego

Sprawa o odszkodowanie będące "sumą miesięcznych szkód częściowych" nie jest sprawą o prawo do świadczeń powtarzających się.

KPC art. 383 § zdanie 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozszerzenie powództwa w postępowaniu apelacyjnym nie jest dopuszczalne.

KPC art. 3935

Kodeks postępowania cywilnego

Kasacja prawnie niedopuszczalna podlega odrzuceniu.

KPC art. 3938 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy orzeka jak w sentencji.

KC art. 60

Kodeks cywilny

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. w sprawie wysokości i podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszania do ubezpieczenia społecznego oraz rozliczania składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego art. § 7

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. w sprawie wysokości i podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszania do ubezpieczenia społecznego oraz rozliczania składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego art. § 9

Przepis uznany za "samoistny" przez sąd niższej instancji, co było przedmiotem zarzutu w kasacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wartość przedmiotu zaskarżenia kasacją była niższa niż wymagane 5000 zł.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 60 KC. Zarzuty naruszenia §§ 7 i 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. Zarzuty naruszenia art. 244 KPC (dotyczące dokumentu urzędowego). Zarzuty naruszenia art. 378 § 2 KPC (nieuchylenie wyroku mimo nierozpoznania istoty sprawy).

Godne uwagi sformułowania

Sprawa o odszkodowanie będące "sumą miesięcznych szkód częścio- wych" nie jest sprawą o prawo do świadczeń powtarzających się wartość przedmiotu zaskarżenia kasacją stanowi kwota roszczenia o jakiej orzekał sąd pierwszej instancji żądane świadczenie nie stało się okresowe rozszerzenie powództwa nie jest bowiem dopuszczalne

Skład orzekający

Barbara Wagner

przewodniczący-sprawozdawca

Katarzyna Gonera

członek

Józef Iwulski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o świadczenia, dopuszczalność kasacji w sprawach pracowniczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania wartości przedmiotu sporu jako sumy szkód częściowych i konkretnych przepisów dotyczących składek na ubezpieczenie społeczne z 1990 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością kasacji, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy kasacja jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową kwestię wartości przedmiotu zaskarżenia.

Dane finansowe

WPS: 4750 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 1 lutego 2000 r. I PKN 507/99 Sprawa o odszkodowanie będące "sumą miesięcznych szkód częścio- wych" nie jest sprawą o prawo do świadczeń powtarzających się (art. 22 KPC), a wartość przedmiotu zaskarżenia kasacją stanowi kwota roszczenia o jakiej orzekał sąd pierwszej instancji. Przewodniczący SSN Barbara Wagner (sprawozdawca), Sędziowie SN: Katarzyna Gonera, Józef Iwulski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2000 r. sprawy z powództwa Bolesława F. przeciwko Ministerstwu Gospodarki w W. o odszkodowanie, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Spo- łecznych w Warszawie z dnia 24 czerwca 1998 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d r z u c i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie wyro- kiem z dnia 24 czerwca 1998 r. [...] oddalił apelację Bolesława F. od wyroku Sądu Rejonowego-Sądu Pracy dla Warszawy Pragi w Warszawie z dnia 9 lipca 1997 r. [...], oddalającego powództwo apelującego o odszkodowanie i „emeryturę wyrów- nawczą”. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia zawartego w tym wyroku stanowiło usta- lenie, że powód, zatrudniony w Ministerstwie Współpracy Gospodarczej z Zagranicą, ostatnio na stanowisku radcy handlowego charge d’ affaires ambasady RP w N., wy- raził zgodę na opłacanie przez pracodawcę składki na ubezpieczenie społeczne od wynagrodzenia zadeklarowanego, wynoszącego 250% przeciętnego wynagrodzenia krajowego (§ 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. w sprawie 2 wysokości i podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszania do ubezpieczenia społecznego oraz rozliczania składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego, jednolity tekst: Dz.U. z 1993 r. Nr 68, poz. 330 ze zm.). W dniu 1 grud- nia 1993 r. Bolesław F. przeszedł na emeryturę i otrzymuje świadczenie wyliczone od podstawy wymiaru, którą stanowi wynagrodzenie zadeklarowane. Wobec tego jest bezzasadne jego roszczenie o odszkodowanie w wysokości różnicy między emery- turą pobieraną ( według wskaźnika wysokości podstawy wymiaru wynoszącego 216,50% ), a taką jaką by otrzymał gdyby strona pozwana opłacała składkę od wy- nagrodzenia faktycznie wypłacanego ( według wskaźnika 250%). Bolesław F. zaskarżył ten wyrok kasacją. Wskazując jako jej podstawy naru- szenie prawa materialnego, a to: art. 60 KC „ przez błędne uznanie, że ‘całokształt elementów danego zdarzenia’ upoważnia (...) do przyjęcia tezy, iż milcząco zgodził się na to, by pozwany opłacał za niego składki na ubezpieczenie społeczne w wyso- kości niższej od tej, w jakiej musiałaby je płacić gdyby się nie zgodził”, oraz §§ 7 i 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. przez błędne przyjęcie, iż § 9 jest przepisem „samoistnym”, a nie „normą posiłkową w stosunku do normy za- wartej w § 7”, a także naruszenie przepisów postępowania - art. 244 KPC „ przez przyjęcie, że skierowane przez pozwanego do powoda pismo (fax) z 20 marca 1992 r. oznaczone jako claris [...] jest dokumentem urzędowym” i art. 378 § 2 KPC „ przez nieuchylenie z urzędu wyroku sądu pierwszej instancji mimo, że sąd ten nie rozpoz- nał istoty sprawy”, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz poprzedzającego go wyroku Sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu ostatniemu Sądowi do ponownego rozpoznania. Strona pozwana w odpowiedzi na kasację wniosła o jej oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Rozpoznawana sprawa jest sprawą o świadczenie i dopuszczalność kasacji zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia. Skarżący określił w kasacji tę wartość na kwotę 6.858 zł. Powód dochodził odszkodowania w wysokości różnicy między pobieraną eme- ryturą a tą, którą, jego zdaniem, otrzymywałby gdyby pracodawca prawidłowo od- prowadzał składki na ubezpieczenie społeczne. Wartość przedmiotu sporu stanowiła 3 narastająca suma „miesięcznych szkód częściowych”. Przez zastosowanie takiego sposobu liczenia rozmiaru szkody, żądane świadczenie nie stało się okresowe. Bolesław F. wnosił w pozwie o zasądzenie na jego rzecz od Ministerstwa Gos- podarki w Warszawie kwoty 1. 557, 54 zł, rozszerzając żądanie w czasie trwania postępowania o dalsze kwoty. Na dzień zamknięcia rozprawy poprzedzającej wyda- nie wyroku zaskarżonego apelacją wartość przedmiotu sporu wyniosła 4.750 zł. Ta właśnie kwota wyznacza wartość przedmiotu zaskarżenia. W postępowaniu apela- cyjnym rozszerzenie powództwa nie jest bowiem dopuszczalne (art. 383 zdanie 1 KPC). Zgodnie z art. 393 pkt 1 KPC kasacja nie jest dopuszczalna w sprawach o świadczenie, którego wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięć tysięcy złotych. Kasacja prawnie niedopuszczalna podlega odrzuceniu (art. 3935 KPC). Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy, stosownie do art. 3938 § 1 KPC, orzekł jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI