I PKN 491/00
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownika, który został zwolniony z Akademii Ekonomicznej w P. z powodu "braku przydatności do pracy". Pracownik uchybił terminowi do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, a wniosek o przywrócenie terminu złożył znacznie po jego upływie. Sąd Okręgowy w Poznaniu oddalił powództwo o przywrócenie do pracy, uznając wypowiedzenie za zgodne z prawem i stwierdzając przekroczenie terminu odwołania. Sąd Apelacyjny w Poznaniu utrzymał ten wyrok, podkreślając, że uchybienie terminu nie było niezawinione. Pracownik wniósł kasację, zarzucając naruszenie art. 265 KP przez nieuznanie za niezawinioną przyczyny uchybienia terminu, którą było przekonanie o zasadności wypowiedzenia do momentu, gdy inny pracownik wykonujący pracę w identyczny sposób nie został zwolniony. Sąd Najwyższy oddalił kasację. Stwierdził, że pracownik powinien był kwestionować przyczynę wypowiedzenia w terminie, a ogólnikowość tej przyczyny nie usprawiedliwiała zaniedbania. Sąd podkreślił, że pracodawca ma prawo doboru pracowników, a sytuacje poszczególnych osób mogą być różne, co uniemożliwia traktowanie zarzutu o odmiennym traktowaniu innych pracowników jako usprawiedliwienia dla uchybienia terminowi. Sąd uznał, że jeśli pracownik miał odczucie "nierzeczywistości" przyczyny, tym bardziej powinien był wnieść odwołanie do sądu w celu zbadania zasadności wypowiedzenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie uchybienia terminu do odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, znaczenie terminów procesowych w prawie pracy, obowiązek pracownika kwestionowania przyczyn wypowiedzenia w terminie.
Dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu i próby jego usprawiedliwienia ogólnikowością przyczyny. Nie dotyczy meritum zasadności samego wypowiedzenia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ogólnikowość przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę ("brak przydatności do pracy") może usprawiedliwiać uchybienie terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia, jeśli pracownik nie kwestionował tej przyczyny w terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ogólnikowość przyczyny wypowiedzenia nie usprawiedliwia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jeśli pracownik nie podjął próby zakwestionowania tej przyczyny w ustawowym terminie.
Uzasadnienie
Pracownik powinien kwestionować przyczynę wypowiedzenia w terminie. Zaniechanie tej czynności, nawet jeśli przyczyna wydaje się ogólnikowa, dowodzi akceptacji tej przyczyny lub innych powodów, dla których pracownik nie podjął obrony swoich praw. Sąd podkreśla, że pracodawca ma prawo doboru pracowników, a sytuacje poszczególnych osób mogą być różne.
Czy przekonanie pracownika o "nierzeczywistości" przyczyny wypowiedzenia, ujawnione po znacznym upływie terminu do wniesienia odwołania, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, subiektywne przekonanie o "nierzeczywistości" przyczyny, które uległo zmianie po upływie terminu do wniesienia odwołania i wniosku o przywrócenie terminu, nie może być uznane za niezawinione.
Uzasadnienie
Jeśli pracownik miał odczucie "nierzeczywistości" przyczyny, tym bardziej powinien był skłonić go to do wniesienia odwołania w terminie w celu zbadania zasadności wypowiedzenia. Zaniechanie tej czynności z powodu późniejszej zmiany subiektywnego przekonania nie jest niezawinione.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ludwik J. | osoba_fizyczna | powód |
| Akademia Ekonomiczna w P. | instytucja | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
KP art. 264 § § 1
Kodeks pracy
Określa termin do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę.
KP art. 265 § § 2
Kodeks pracy
Określa termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę.
Pomocnicze
k.p. art. 22 § § 1
Kodeks pracy
Z samej istoty stosunku pracy wynika potrzeba zatrudnienia i przydatność pracownika do pracy.
k.p. art. 29 § § 1 pkt 1
Kodeks pracy
Wymagania umowy o pracę obejmują potrzebę zatrudnienia.
KP art. 44
Kodeks pracy
Orzeczenie sądu pracy o uznaniu wypowiedzenia za bezskuteczne następuje w razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest nieuzasadnione.
KPC art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracownik uchybił terminowi do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę. • Pracownik nie złożył wniosku o przywrócenie terminu w ustawowym czasie. • Uchybienie terminu nie było niezawinione przez pracownika. • Ogólnikowość przyczyny wypowiedzenia ("brak przydatności do pracy") nie usprawiedliwia uchybienia terminu, jeśli pracownik nie podjął próby zakwestionowania jej w terminie. • Pracodawca ma prawo doboru pracowników, a sytuacje poszczególnych osób mogą być różne.
Odrzucone argumenty
Przyczyna wypowiedzenia ("brak przydatności do pracy") była ogólnikowa i uniemożliwiała racjonalną ocenę, co usprawiedliwiało uchybienie terminu. • Przekonanie o "nierzeczywistości" przyczyny wypowiedzenia, ujawnione po upływie terminu, powinno być podstawą do przywrócenia terminu.
Godne uwagi sformułowania
Pracownik, który uchybił terminowi do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nie określony, w którym jako przyczynę wskazano "brak przydatności do pracy", nie może skutecznie powoływać się na "nierzeczywistość" tej przyczyny i niemożność jej racjonalnej oceny jako na okoliczności usprawiedliwiające znaczne uchybienie tego terminu i zaniechanie złożenia wniosku o jego przywrócenie. • Takie rozumowanie pozbawione jest logiki, bowiem z samej istoty stosunku pracy (...) wynika, że dla powstania i kontynuowania stosunku pracy niezbędna jest potrzeba zatrudnienia, a tym samym przydatność pracownika do pracy, zaś brak przydatności uzasadnia wypowiedzenie umowy o pracę. • Jeżeli bowiem istotnie powód, wbrew zasadom doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania, miał - jak to wskazuje kasacja - odczucie "nierzeczywistości" przyczyny, to tym bardziej winno go to skłaniać do wniesienia odwołania do Sądu w celu zbadania zasadności wypowiedzenia.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Roman Kuczyński
sprawozdawca
Katarzyna Gonera
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie uchybienia terminu do odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, znaczenie terminów procesowych w prawie pracy, obowiązek pracownika kwestionowania przyczyn wypowiedzenia w terminie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu i próby jego usprawiedliwienia ogólnikowością przyczyny. Nie dotyczy meritum zasadności samego wypowiedzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje fundamentalną zasadę prawa pracy dotyczącą terminów procesowych i konsekwencji ich uchybienia, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera przełomowych ani zaskakujących elementów.
“Uchybiłeś termin na odwołanie od zwolnienia? Nawet "nierzeczywista" przyczyna nie pomoże, jeśli nie działałeś w porę!”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 100 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.