I PKN 490/00Wygasnięcie umowy na czas określony terminy roszczeń
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownika, Marcina T., który po wygaśnięciu kolejnych umów na czas określony domagał się ustalenia zatrudnienia na czas nieokreślony lub przywrócenia do pracy. Sądy niższych instancji oddaliły jego powództwo, uznając, że powód zawiniłnie przekroczył terminy do dochodzenia roszczeń, które powinny być dochodzone w trybie przepisów o wypowiedzeniu umowy o pracę (art. 264 i 265 Kodeksu pracy). Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację powoda, uchylił zaskarżony wyrok. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że przepisy art. 264 i 265 KP, dotyczące terminów dochodzenia roszczeń w przypadku wypowiedzenia lub rozwiązania umowy o pracę, nie mają zastosowania do sytuacji, gdy stosunek pracy wygasł z powodu upływu terminu, na jaki została zawarta umowa na czas określony. W takiej sytuacji, zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, zastosowanie ma ogólny, trzyletni termin przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy (art. 291 § 1 KP). Sąd Najwyższy podkreślił również, że w przypadku żądania ustalenia istnienia stosunku pracy, sąd ma obowiązek prowadzić postępowanie dowodowe z urzędu. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących terminów dochodzenia roszczeń w przypadku wygaśnięcia umowy na czas określony z upływem terminu oraz zastosowanie ogólnego terminu przedawnienia.
Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia umowy na czas określony z upływem terminu, a nie jej wypowiedzenia lub rozwiązania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy art. 264 i 265 Kodeksu pracy dotyczące terminów dochodzenia roszczeń mają zastosowanie do sytuacji, gdy umowa o pracę na czas określony wygasła z upływem terminu, na jaki została zawarta?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie dotyczą roszczeń pracownika w razie rozwiązania umowy o pracę w wyniku upływu terminu, na jaki została zawarta.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 264 i 265 KP dotyczą sytuacji kwestionowania ustania stosunku pracy w wyniku wypowiedzenia, rozwiązania bez wypowiedzenia lub wygaśnięcia z innych przyczyn, a nie upływu terminu umowy na czas określony. W przypadku wygaśnięcia umowy z upływem terminu, zastosowanie ma ogólny termin przedawnienia z art. 291 KP.
Jaki termin ma pracownik na dochodzenie roszczenia o ustalenie istnienia stosunku pracy, gdy umowa na czas określony wygasła z upływem terminu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zastosowanie ma ogólny termin przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy przewidziany w art. 291 § 1 KP, czyli trzy lata.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że do żądania ustalenia istnienia stosunku pracy nie mają zastosowania krótkie terminy z art. 264 i 265 KP, lecz ogólny, trzyletni termin przedawnienia z art. 291 KP.
Czy sąd ma obowiązek prowadzić postępowanie dowodowe z urzędu w sprawie o ustalenie istnienia stosunku pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd ma obowiązek prowadzić postępowanie dowodowe z urzędu co do okoliczności niezbędnych do takiego ustalenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zarzut naruszenia art. 477¹ § 11 KPC, dotyczący zaniechania przeprowadzenia niezbędnego postępowania dowodowego, jest zasadny w sprawie o ustalenie istnienia stosunku pracy.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Marcin T. | osoba_fizyczna | powód |
| Miejski Ośrodek Kultury w P.T. | instytucja | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
KP art. 251
Kodeks pracy
KP art. 291 § § 1
Kodeks pracy
Pomocnicze
KP art. 264
Kodeks pracy
KP art. 265
Kodeks pracy
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
KPC art. 4771 § § 11
Kodeks postępowania cywilnego
KPC art. 4771 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
KPC art. 39313 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
KP art. 30
Kodeks pracy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy art. 264 i 265 KP nie mają zastosowania do sytuacji wygaśnięcia umowy na czas określony z upływem terminu. • W przypadku wygaśnięcia umowy na czas określony z upływem terminu, zastosowanie ma ogólny termin przedawnienia z art. 291 KP. • Sąd ma obowiązek prowadzić postępowanie dowodowe z urzędu w sprawie o ustalenie istnienia stosunku pracy.
Odrzucone argumenty
Powód zawiniłnie przekroczył terminy do dochodzenia roszczeń, które powinny być dochodzone w trybie przepisów o wypowiedzeniu umowy o pracę. • Roszczenie o przywrócenie do pracy zostało słusznie oddalone z uwagi na przekroczenie terminu z art. 264 § 2 KP i brak podstaw do przywrócenia terminu.
Godne uwagi sformułowania
Przepisy art. 264 i 265 KP nie dotyczą roszczeń pracownika w razie rozwiązania umowy o pracę w wyniku upływu terminu, na jaki została zawarta. • Do żądania dotyczącego ustalenia istnienia stosunku pracy zastosowanie ma ogólny termin przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy przewidziany w art. 291 § 1 KP. • W przypadku tego rodzaju żądań nie mają zastosowania przepisy art. 264 i 265 KP.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Katarzyna Gonera
sprawozdawca
Roman Kuczyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów dochodzenia roszczeń w przypadku wygaśnięcia umowy na czas określony z upływem terminu oraz zastosowanie ogólnego terminu przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia umowy na czas określony z upływem terminu, a nie jej wypowiedzenia lub rozwiązania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczową kwestię terminów w prawie pracy, która jest częstym problemem dla pracowników i pracodawców, a także stanowi ważną wskazówkę interpretacyjną dla prawników.
“Wygaśnięcie umowy na czas określony: Czy terminy z Kodeksu pracy zawsze obowiązują?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.