I PKN 478/99
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy, potwierdzając obowiązek ponownego zatrudnienia pracownika zwolnionego w ramach zwolnień grupowych, nawet jeśli w międzyczasie zatrudniono inne osoby, a były pracownik był chory.
Sprawa dotyczyła obowiązku ponownego zatrudnienia pracownika zwolnionego z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Pracodawca wniósł kasację, argumentując, że w momencie zatrudniania nowych pracowników, były pracownik był niezdolny do pracy z powodu choroby, a także że stosunki pracy nowych pracowników wygasły. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że te okoliczności nie zwalniają pracodawcy z obowiązku ponownego zatrudnienia wynikającego z ustawy.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez pozwanego pracodawcę od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku, który nakazał ponowne zatrudnienie powoda, Zbigniewa P., zwolnionego z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Pracodawca zarzucał naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 229 § 4 Kodeksu pracy oraz art. 12 ustawy o zwolnieniach grupowych. Argumentował, że fakt choroby powoda w chwili zatrudniania nowych pracowników oraz wygaśnięcie umów z tymi pracownikami powinny zwolnić go z obowiązku ponownego zatrudnienia. Sąd Najwyższy uznał, że wszystkie przesłanki do ponownego zatrudnienia pracownika zostały spełnione zgodnie z art. 12 ustawy. Stwierdził, że wygaśnięcie umów z nowymi pracownikami po powstaniu obowiązku ponownego zatrudnienia powoda nie zwalnia pracodawcy z tego zobowiązania. Ponadto, Sąd uznał, że art. 229 § 4 Kodeksu pracy, dotyczący badań lekarskich w ramach istniejącego stosunku pracy, nie ma zastosowania w tej sytuacji i nie może być wykorzystywany do weryfikacji obowiązku zatrudnienia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, pracodawca nie może uchylić się od tego obowiązku.
Uzasadnienie
Obowiązek ponownego zatrudnienia pracownika zwolnionego z przyczyn dotyczących zakładu pracy powstaje, gdy pracodawca zatrudnia nowych pracowników w tej samej grupie zawodowej, a zwolniony pracownik zgłosi zamiar powrotu w ciągu roku. Fakt choroby pracownika w chwili zatrudniania nowych osób nie ma istotnego znaczenia dla tego obowiązku. Również wygaśnięcie umów z nowymi pracownikami po powstaniu obowiązku ponownego zatrudnienia powoda nie zwalnia pracodawcy z jego wykonania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie_kasacji
Strona wygrywająca
Zbigniew P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Zbigniew P. | osoba_fizyczna | powód |
| [...] Centrum Kultury w K. | instytucja | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
ustawa o zwolnieniach grupowych art. 12
Ustawa z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw
Ustanawia obowiązek ponownego zatrudnienia pracownika, z którym zakład pracy rozwiązał stosunek pracy z przyczyn określonych w art. 1 ust. 1 tej ustawy, w razie ponownego zatrudnienia pracowników w tej samej grupie zawodowej, jeżeli pracownik zgłosi zamiar powrotu do zakładu pracy w ciągu roku od rozwiązania stosunku pracy.
Pomocnicze
ustawa o zwolnieniach grupowych art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw
k.p. art. 229 § § 4
Kodeks pracy
Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku. Sąd uznał, że przepis ten nie jest odpowiedni do stanu faktycznego sprawy i nie może być stosowany do weryfikacji zobowiązania do zatrudnienia pracownika.
KPC art. 316 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
KPC art. 393 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
KPC art. 393 § 11
Kodeks postępowania cywilnego
KPC art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spełnienie wszystkich przesłanek z art. 12 ustawy o zwolnieniach grupowych do ponownego zatrudnienia pracownika. Fakt choroby pracownika w chwili zatrudniania nowych osób nie zwalnia pracodawcy z obowiązku ponownego zatrudnienia. Wygaśnięcie umów z nowymi pracownikami po powstaniu obowiązku ponownego zatrudnienia powoda nie zwalnia pracodawcy z tego zobowiązania. Art. 229 § 4 Kodeksu pracy nie ma zastosowania do oceny obowiązku ponownego zatrudnienia.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 316 § 1 KPC poprzez nieuwzględnienie, że stosunki pracy pracowników zatrudnionych w miejsce powoda rozwiązały się z upływem czasu. Naruszenie art. 229 § 4 KP w związku z art. 12 ustawy o zwolnieniach grupowych przez przyjęcie, że fakt choroby powoda w chwili zatrudniania nowych pracowników nie ma istotnego znaczenia.
Godne uwagi sformułowania
Pracodawca nie może uchylić się od obowiązku ponownego zatrudnienia pracownika [...] z powołaniem się na to, że w chwili zatrudnienia nowych pracowników zwolniony poprzednio pracownik był niezdolny do pracy z powodu choroby. Nie ma bowiem podstaw do tego, ażeby na gruncie art. 12 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. uznać, że pracodawcę zwalnia od istniejącego już jego zobowiązania ponownego zatrudnienia pracownika to, że po powstaniu tego obowiązku rozwiązał stosunki pracy z innymi pracownikami. Przepis ten [art. 229 § 4 KP] nie jest odpowiedni do stanu faktycznego sprawy, w którym chodziło o ocenę sytuacji wynikającej z faktu choroby powoda w chwili zatrudniania przez pozwanego nowych pracowników.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Józef Iwulski
sędzia
Jerzy Kwaśniewski
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku ponownego zatrudnienia pracownika zwolnionego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, nawet w przypadku choroby pracownika lub wygaśnięcia umów z nowymi pracownikami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uregulowanej w ustawie o zwolnieniach grupowych i jej interpretacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie dotyczy ważnego aspektu prawa pracy, jakim jest obowiązek ponownego zatrudnienia, i wyjaśnia kluczowe wątpliwości interpretacyjne, co jest istotne dla praktyków.
“Czy choroba pracownika zwalnia pracodawcę z obowiązku ponownego zatrudnienia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWyrok z dnia 19 stycznia 2000 r. I PKN 478/99 Pracodawca nie może uchylić się od obowiązku ponownego zatrudnienia pracownika na podstawie art. 12 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczegól- nych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19 ze zm.) z powołaniem się na to, że w chwili zatrudnienia nowych pracowników zwolniony poprzednio pracownik był niezdolny do pracy z powodu choroby. Przewodniczący SSN Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Józef Iwulski, Jerzy Kwaśniewski (sprawozdawca) Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2000 r. sprawy z po- wództwa Zbigniewa P. przeciwko [...] Centrum Kultury w K. o nawiązanie stosunku pracy, na skutek kasacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z siedzibą w Gdyni z dnia 18 maja 1999 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 19 stycznia 1999 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Kwidzynie uwzględniając żądanie pozwu nakazał pozwanemu [...] Centrum Kultury w K. aby zatrudnił powoda Zbigniewa P. na warunkach pracy i płacy obowiązujących w dniu 30 czerwca 1998 r. Na skutek apelacji pozwanego wyrokiem z dnia 18 maja 1999 r. Sąd Okręgo- wy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że pozostawiając nakaz zatrudnienia powoda wye- liminował określone w wyroku Sądu Pracy warunki tego zatrudnienia; dalej zaś idącą apelację oddalił. 2 Kasacja pozwanego została skierowana przeciwko powyższemu wyrokowi w całości, na obu podstawach przewidzianych w art. 3931 KPC. W zakresie przepisów postępowania zarzucono naruszenie art. 316 § 1 KPC poprzez nieuwzględnienie, iż w dniu wyrokowania przez Sąd drugiej instancji stosunki pracy pracowników zatrud- nionych w miejsce powoda rozwiązały się z upływem czasu na jaki zostały zawarte. W zakresie prawa materialnego zarzucono niezastosowanie art. 229 § 4 KP w związku z art. 12 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwią- zywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19 ze zm.) przez przyję- cie, iż fakt choroby powoda w chwili zatrudniania nowych pracowników nie ma istot- nego znaczenia, co pozostaje w sprzeczności z zakazem dopuszczenia do pracy pracownika niezdolnego do pracy. Powołując powyższe podstawy wniesiono w ka- sacji o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W powołanym w kasacji art. 12 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. ustanowiony został obowiązek ponownego zatrudnienia pracownika, z którym zakład ten rozwiązał stosunek pracy z przyczyn określonych w art. 1 ust. 1 tej ustawy. Obowiązek ten dla zakładu pracy powstaje w razie ponownego zatrudnienia pracowników w tej samej grupie zawodowej, jeżeli pracownik zgłosi zamiar powrotu do zakładu pracy w ciągu roku od rozwiązania stosunku pracy. Rozpoznając kasację w jej granicach (art. 39311 KPC) należy stwierdzić, że żaden z przedstawionych w niej zarzutów nie dotyczy określonych ustawowo przes- łanek zobowiązania zakładu pracy do ponownego zatrudnienia. Nie zostały bowiem w kasacji zakwestionowane i w konsekwencji nie zostały poddane rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy ustalenia w zakresie podstawy faktycznej zaskarżonego wyroku, iż : 1) z powodem został rozwiązany stosunek pracy przez pozwanego pracodawcę w związku ze zmianami organizacyjnymi („likwidacja etatu dozorcy”, na którym powód pracował); 2) następnie pozwany zatrudnił dwóch nowych pracowników w tej samej grupie za- wodowej na czas określony od 10 września 1998 r. do 28 lutego 1998 r.; 3 3) w ciągu roku od rozwiązania stosunku pracy powód zgłosił zamiar powrotu do zak- ładu pracy. Z powyższego wynika, iż zachodziły wszystkie określone w art. 12 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. warunki zobowiązania pozwanego pracodawcy do ponowne- go zatrudnienia powoda. Podstawy zastosowania art. 12 powołanej ustawy do ustalonego w postępo- waniu sądowym stanu faktycznego – wbrew zarzutowi kasacji – nie zmieniają powo- łane w niej okoliczności. Tak więc, jeżeli według stanu rzeczy z chwili wyrokowania przez Sąd drugiej instancji wiadome już było, iż: „stosunki pracy pracowników zatrud- nionych w miejsce powoda rozwiązały się z upływem czasu na jaki zostały zawarte” – to uwzględnienie tej okoliczności nie mogłoby wpłynąć na inne rozstrzygnięcie sprawy. Nie ma bowiem podstaw do tego, ażeby na gruncie art. 12 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. uznawać, że pracodawcę zwalnia od istniejącego już jego zobowią- zania ponownego zatrudnienia pracownika to, że po powstaniu tego obowiązku roz- wiązał stosunki pracy z innymi pracownikami. W rozpatrywanym stanie faktycznym, w którym stosunki pracy z nowymi pracownikami rozwiązały się w związku z upły- wem umówionego okresu ich trwania jest to okoliczność, która nie zwolniła pozwa- nego pracodawcy z wykonania powstałego wcześniej zobowiązania zatrudnienia po- woda. Z kolei według powołanego w kasacji art. 229 § 4 KP pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzające- go brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku. W związku z zarzutem naruszenia tego przepisu należy w pierwszym rzędzie stwierdzić, iż przepis ten nie jest odpowiedni do stanu faktycznego sprawy, w którym chodziło o ocenę sytuacji wynikającej z faktu choroby powoda w chwili zatrudnienia przez pozwanego nowych pracowników. Ponadto – wbrew zarzutowi kasacji – trafna jest dotycząca tej kwestii ocena w zaskarżonym wyroku, iż: „fakt choroby powoda w chwili zatrudnienia nowych pra- cowników nie może mieć istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy”. Wydaje się, że źródłem błędnego zarzutu kasacji stała się nie mająca uzasadnienia interpretacja art. 229 § 4 KP, że przepis ten dotyczący badań lekarskich w ramach istniejącego stosunku pracy powinien być stosowany w celu weryfikacji zobowiązania do zatrudnienia pracownika,. 4 Z powyższych przyczyn, skoro kasacja nie ma usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu stosownie do art. 39312 KPC. ========================================
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI