Orzeczenie · 1999-12-16

I PKN 465/99

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1999-12-16
SAOSPracywynagrodzenie za pracęWysokanajwyższy
premiawynagrodzeniekodeks pracyregulamin wynagradzaniapodział premiisąd najwyższydom maklerski

Powód Marcin R. domagał się od „E.” [...] Domu Maklerskiego Spółki Akcyjnej w W. zapłaty 34.163 zł tytułem nie wypłaconej części premii za pierwszy kwartał 1997 r. Sąd Wojewódzki oddalił powództwo, uznając dodatkowe wynagrodzenie za uznaniowe z uwagi na brak precyzyjnych reguł podziału w regulaminie. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, zasądzając 15.523,31 zł, uznając, że część premii (nie mniej niż 50% dla szefa zespołu) nie miała charakteru uznaniowego, ale pozostała część była uznaniowa. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację powoda, uchylił zaskarżony wyrok. Sąd Najwyższy uznał, że brak ścisłych reguł podziału premii w regulaminie nie oznacza dowolności. Podział powinien uwzględniać zasadę godziwego wynagrodzenia (art. 13 KP) oraz kryteria rodzaju wykonywanej pracy, kwalifikacji, ilości i jakości pracy (art. 78 § 1 KP). Sąd Najwyższy wskazał również na możliwość zastosowania art. 379 § 1 KC w związku z art. 300 KP, zgodnie z którym podział świadczenia powinien być dokonany w częściach równych, jeśli nie wynika nic innego z okoliczności, co jest zgodne z zasadami wynagradzania za pracę. Sąd Najwyższy podkreślił, że nawet jeśli wysokość świadczenia jest trudna do udowodnienia, sąd może zasądzić odpowiednią sumę według swojej oceny (art. 322 KPC).

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zasad podziału premii zespołowej w sytuacji braku precyzyjnych regulacji w regulaminie pracy, stosowanie zasad prawa pracy i przepisów KC do stosunku pracy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji premii zespołowej w domu maklerskim, ale zasady są ogólne dla prawa pracy.

Zagadnienia prawne (3)

Jak należy dokonać podziału premii zespołowej, jeśli regulamin nie określa precyzyjnie kryteriów podziału?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przy podziale funduszu premiowego należy uwzględniać zasadę godziwości wynagrodzenia za pracę (art. 13 KP) oraz stosować kryteria rodzaju wykonywanej pracy i kwalifikacji wymaganych przy jej wykonywaniu oraz ilości i jakości świadczonej pracy (art. 78 § 1 KP).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że brak precyzyjnych kryteriów w regulaminie nie oznacza dowolności w podziale premii. Należy stosować ogólne zasady prawa pracy dotyczące wynagradzania, które nakazują uwzględniać rodzaj, ilość i jakość pracy.

Czy sąd może zastosować przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące zobowiązań (art. 379 KC) do stosunku pracy w kwestii podziału świadczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 379 § 1 KC może być odpowiednio stosowany do stosunku pracy, gdy pracodawca jest zobowiązany do zapłaty kilku wierzycielom (pracownikom) kwoty znanej co do wysokości, a podział tej kwoty nie jest precyzyjnie określony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że pracodawca zobowiązany do wypłaty premii zespołowej, której podział nie jest ściśle określony, może podlegać zasadom podziału wierzytelności z KC, co oznacza podział na części równe, jeśli nie wynika nic innego, zgodnie z zasadami wynagradzania za pracę.

Czy sąd może zasądzić odpowiednią kwotę wynagrodzenia, jeśli jego wysokość jest trudna do udowodnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z art. 322 KPC, w razie nadmiernej trudności w udowodnieniu wysokości żądania, sąd może zasądzić odpowiednią sumę według swojej oceny, opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy.

Uzasadnienie

Sprawa o wynagrodzenie za pracę jest sprawą o dochód, a 'uznaniowość' świadczenia co do wysokości nie przekreśla jego wynagrodzeniowego charakteru. Sąd może dokonać oceny i zasądzić kwotę, nawet jeśli nie jest ona precyzyjnie wyliczona przez strony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powód (w zakresie uchylenia)

Strony

NazwaTypRola
Marcin R.osoba_fizycznapowód
„E.” [...] Dom Maklerski Spółka Akcyjna w W.spółkapozwany

Przepisy (10)

Główne

k.p. art. 13

Kodeks pracy

Zasada godziwego wynagrodzenia za pracę.

KP art. 78 § § 1

Kodeks pracy

Kryteria ustalania wynagrodzenia: rodzaj wykonywanej pracy, kwalifikacje, ilość i jakość pracy.

KC art. 379 § § 1

Kodeks cywilny

Możliwość odpowiedniego stosowania do stosunku pracy w zakresie podziału świadczenia.

KPC art. 322

Kodeks postępowania cywilnego

Zasądzenie odpowiedniej sumy według oceny sądu w razie trudności w udowodnieniu wysokości żądania.

Pomocnicze

KP art. 9 § § 1

Kodeks pracy

KP art. 29 § § 1

Kodeks pracy

KP art. 300

Kodeks pracy

Możliwość stosowania przepisów KC do stosunku pracy.

KPC art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Ocena materiału dowodowego.

KPC art. 316 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Uwzględnienie stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy.

KPC art. 393 § 13 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania przez Sąd Najwyższy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak precyzyjnych kryteriów podziału premii w regulaminie nie oznacza dowolności. • Podział premii powinien być zgodny z zasadami godziwości wynagrodzenia i kryteriami ilościowo-jakościowymi. • Możliwość zastosowania art. 379 KC do podziału świadczenia w stosunku pracy. • Sąd może zasądzić kwotę według swojej oceny, jeśli jej udowodnienie jest nadmiernie trudne.

Odrzucone argumenty

Sąd Apelacyjny prawidłowo uznał część premii za uznaniową. • Brak naruszenia przepisów postępowania (art. 233 KPC, art. 316 KPC).

Godne uwagi sformułowania

przy podziale funduszu premiowego należy, uwzględniając zasadę godziwości wynagrodzenia za pracę (art. 13 KP), stosować kryteria rodzaju wykonywanej pracy i kwalifikacji wymaganych przy jej wykonywaniu oraz ilości i jakości świadczonej pracy (art. 78 § 1 KP) • brak w regulaminie określenia ścisłych reguł podziału [...] nie znaczy dowolności i uznaniowości • Arbitralność szefa zespołu przy dokonywaniu podziału wynagrodzenia dodatkowego jest w świetle powołanych przepisów wykluczona. • „Uznaniowość” świadczenia co do wysokości nie przekreśla zaś jego wynagrodzeniowego charakteru.

Skład orzekający

Barbara Wagner

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Kijowski

sędzia

Jerzy Kwaśniewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad podziału premii zespołowej w sytuacji braku precyzyjnych regulacji w regulaminie pracy, stosowanie zasad prawa pracy i przepisów KC do stosunku pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji premii zespołowej w domu maklerskim, ale zasady są ogólne dla prawa pracy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia premii i ich podziału, a orzeczenie Sądu Najwyższego precyzuje zasady, które powinny być stosowane nawet przy niejasnych regulaminach.

Jak podzielić premię, gdy regulamin milczy? Sąd Najwyższy wskazuje drogę!

Dane finansowe

WPS: 34 163 PLN

wynagrodzenie: 15 523,31 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst