I PKN 451/97
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez kierowcę autobusu, Kazimierza B., przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowej Komunikacji Samochodowej w B. Powód domagał się przywrócenia do pracy po tym, jak jego umowa została rozwiązana bez wypowiedzenia z powodu ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych. Z ustaleń faktycznych wynikało, że powód dwukrotnie wydał pasażerom bilety o niższej wartości niż wpłacone przez nich kwoty, nie korygując tego mimo zwrócenia uwagi. Powód twierdził, że takie zachowanie nie jest ciężkim naruszeniem obowiązków. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, zważył, że zgodnie z art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy, pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia w przypadku ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych przez pracownika. Sąd uznał, że umyślność działania powoda, polegającego na świadomym wyrządzaniu szkody pracodawcy poprzez wydawanie biletów o zaniżonej wartości, nawet jeśli szkody nie były znaczne, stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych. W związku z tym, rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia było uzasadnione. Kasacja powoda została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie kwalifikacji czynu pracownika jako ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych w kontekście umyślności działania i wyrządzania szkody pracodawcy.
Dotyczy specyficznej sytuacji kierowcy autobusu i wydawania biletów, ale zasada umyślności i ciężkiego naruszenia obowiązków ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (1)
Czy świadome wydawanie przez kierowcę autobusu pasażerom biletów o niższej wartości niż wpłacone kwoty stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 1 KP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, świadome wydawanie biletów o niższej wartości niż wpłacone kwoty, nawet jeśli szkody nie były znaczne, stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych z winy umyślnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że umyślność działania pracownika, polegająca na świadomym wyrządzaniu szkody pracodawcy poprzez wydawanie biletów o zaniżonej wartości, uzasadnia kwalifikację tego czynu jako ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych, co jest podstawą do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Kazimierz B. | osoba_fizyczna | powód |
| Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji Samochodowej w B. | spółka | pozwany |
Przepisy (1)
Główne
KP art. 52 § 1
Kodeks pracy
Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie ciężkiego naruszenia przez niego podstawowych obowiązków pracowniczych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umyślność działania pracownika, polegająca na świadomym wyrządzaniu szkody pracodawcy poprzez wydawanie biletów o zaniżonej wartości, stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych.
Odrzucone argumenty
Zachowanie kierowcy polegające na dwukrotnym wydaniu pasażerom biletów o niższym nominale niż zapłacone przez nich kwoty, nie jest ciężkim naruszeniem podstawowych obowiązków pracowniczych.
Godne uwagi sformułowania
świadomie wydający pasażerom bilety o niższej wartości niż wpłacone przez nich kwoty ciężko narusza podstawowe obowiązki pracownicze • umyślność działania sprawcy uzasadnia kwalifikację tego jako ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Adam Józefowicz
sędzia
Kazimierz Jaśkowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie kwalifikacji czynu pracownika jako ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych w kontekście umyślności działania i wyrządzania szkody pracodawcy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kierowcy autobusu i wydawania biletów, ale zasada umyślności i ciężkiego naruszenia obowiązków ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak nawet pozornie niewielkie szkody, jeśli są wynikiem umyślnego działania pracownika, mogą prowadzić do zwolnienia dyscyplinarnego. Jest to ważna lekcja dla pracowników i pracodawców.
“Zwolnienie dyscyplinarne za błędy w wydawaniu reszty? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy umyślność jest kluczowa.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWyrok z dnia 19 grudnia 1997 r. I PKN 451/97 Kierowca autobusu świadomie wydający pasażerom bilety o niższej war- tości niż wpłacone przez nich kwoty ciężko narusza podstawowe obowiązki pracownicze (art. 52 § 1 pkt 1 KP). Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Adam Józefowicz, Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 1997 r. sprawy z powódz- twa Kazimierza B. przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowej Komunikacji Samocho- dowej w B. o przywrócenie do pracy, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bydgoszczy z dnia 16 czerwca 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację i zasądził od powoda na rzecz pozwanego 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. U z a s a d n i e n i e Powód Kazimierz B. w sprawie przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowej Ko- munikacji Samochodowej w B. o przywrócenie do pracy wniósł kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bydgoszczy z dnia 16 czerwca 1997 r. [...] Zaskarżonym wyrokiem oddalono jego apelację od wyroku Sądu I instancji oddalającego powództwo. W kasacji zarzucono naruszenie art. 52 § 1 pkt 1 KP oraz wniesiono o zmianę tego wyroku i przywrócenie powoda do pracy u pozwanego na poprzednich warunkach. Zdaniem powoda, kierowcy autobusu, jego zachowanie polegające na dwukrotnym wydaniu pasażerom biletów o niższym nomi- nale niż zapłacone przez nich kwoty, nie jest ciężkim naruszeniem podstawowych obowiązków pracowniczych i dlatego rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedze- nia nie było uzasadnione. Pozwany wniósł o oddalenie kasacji i zasądzenie kosztów - 2 - postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja nie jest uzasadniona. Według art. 52 § 1 pkt 1 KP pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie ciężkiego naruszenia przez niego pods- tawowych obowiązków pracowniczych. W stanie faktycznym ustalonym przez Sądy i nie kwestionowanym przez wnoszącego kasację, powód wydawał pasażerom bilety o niższej wartości niż kwoty przez nich wpłacane i nie skorygował tego mimo zwróce- nia mu uwagi przez jednego z pasażerów. Z winy umyślnej wyrządzał zatem szkody pracodawcy. Szkody te nie były znaczne, jednakże umyślność działania sprawcy uzasadnia kwalifikację tego jako ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia było zatem uza- sadnione. Z tych względów na podstawie art. 393 12 KPC orzeczono jak w sentencji. ========================================