I PKN 377/97

Sąd Najwyższy1997-11-19
SAOSPracyindywidualne prawo pracyŚrednianajwyższy
wypowiedzenie umowy o pracęprawo do obronypostępowanie dowodowekasacjaSąd Najwyższyuzasadnienie wypowiedzeniakonfliktowość pracownika

Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy, uznając, że odmowa dopuszczenia dowodu nie pozbawia strony możności obrony jej praw, a ustalenia sądów niższych instancji były prawidłowe.

Pracownica domagała się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy, kwestionując jego zasadność. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo, uznając, że zachowanie pracownicy (konfliktowość, naruszanie obowiązków) uzasadniało wypowiedzenie. Pracownica wniosła kasację, zarzucając nieważność postępowania przez pozbawienie jej prawa do obrony z powodu nieuwzględnienia wniosków dowodowych. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że odmowa dopuszczenia dowodu nie jest równoznaczna z pozbawieniem prawa do obrony, a sądy prawidłowo wyjaśniły istotne okoliczności.

Sprawa dotyczyła pracownicy, Elżbiety K., która domagała się przywrócenia do pracy po tym, jak jej umowa została wypowiedziana przez Bank Kredytowy SA. Pracownica kwestionowała zasadność wypowiedzenia, wskazując na rzekome szykanowanie i problemy związane z obsługą kredytów dla konkretnych klientów. Sądy niższych instancji (Rejonowy i Wojewódzki) oddaliły jej powództwo, ustalając, że pracownica była konfliktowa, naruszała obowiązki pracownicze, odmawiała wykonywania poleceń i spóźniała się do pracy, co stanowiło uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia. Sąd Najwyższy rozpatrywał kasację pracownicy, która zarzucała nieważność postępowania przez pozbawienie jej prawa do obrony, argumentując, że sądy nie dopuściły istotnych dla niej dowodów. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za bezzasadny. Wskazał, że odmowa dopuszczenia dowodu nie pozbawia strony możności obrony jej praw, jeśli sąd uzna, że wszystkie sporne okoliczności zostały dostatecznie wyjaśnione (art. 217 § 2 KPC). Sąd Najwyższy podkreślił, że sądy niższych instancji szczegółowo uzasadniły swoje decyzje o odmowie przeprowadzenia wskazanych dowodów, a ustalenia faktyczne sądów wiążą Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym (art. 393¹¹ KPC). W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako nieuzasadnioną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa dopuszczenia dowodu nie pozbawia strony możności obrony jej praw, jeśli sąd uznał, że wszystkie sporne okoliczności zostały dostatecznie wyjaśnione.

Uzasadnienie

Sąd zobowiązany jest do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a postępowanie dowodowe jest temu podporządkowane. Sąd może odmówić dopuszczenia dowodu, gdy uzna, że okoliczności sporne zostały wyjaśnione w sposób dostateczny (art. 217 § 2 KPC). Sądy niższych instancji szczegółowo uzasadniły swoje decyzje o odmowie przeprowadzenia wskazanych dowodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Bank Kredytowy Spółka Akcyjna Oddział w Ł.

Strony

NazwaTypRola
Elżbieta K.osoba_fizycznapowódka
[...] Bank Kredytowy Spółka Akcyjna Oddział w Ł.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

KP art. 45

Kodeks pracy

Wypowiedzenie umowy o pracę jest uzasadnione, gdy spośród kilku stawianych pracownikowi zarzutów co najmniej jeden jest prawdziwy.

Pomocnicze

KPC art. 217 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może odmówić dopuszczenia dowodu, jeżeli uzna, iż wszystkie okoliczności sporne miedzy stronami zostały wyjaśnione w sposób dostateczny.

KPC art. 379 § pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Nieważność postępowania przez pozbawienie strony możności obrony jej praw.

KPC art. 393¹¹

Kodeks postępowania cywilnego

Ustalenia faktyczne stanowiące podstawę rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym wyroku wiążą Sąd Najwyższy.

KPC art. 393¹²

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy orzeka jak w sentencji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odmowa dopuszczenia dowodu nie pozbawia strony możności obrony jej praw, jeśli sąd uznał, że okoliczności sporne zostały dostatecznie wyjaśnione. Ustalenia faktyczne sądów niższych instancji wiążą Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym. Konfliktowość pracownika, naruszanie obowiązków i odmowa wykonania poleceń stanowią uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę.

Odrzucone argumenty

Nieuwzględnienie wniosków dowodowych przez sądy niższych instancji pozbawiło pracownicę prawa do obrony. Faktyczną przyczyną zwolnienia była obsługa kredytów dla Adama W. i Leokadii K. oraz szykanowanie przez Zbigniewa J.

Godne uwagi sformułowania

Odmowa dopuszczenia dowodu nie pozbawia strony możności obrony jej praw. Sąd zobowiązany jest do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd może zatem odmówić dopuszcze- nia dowodu wskazanego przez stronę, jeżeli uzna, iż wszystkie okoliczności sporne miedzy stronami zostały wyjaśnione w sposób dostateczny.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący

Jadwiga Skibińska-Adamowicz

sędzia

Barbara Wagner

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy dopuszczenia dowodu przez sąd jako elementu prawa do obrony w postępowaniu cywilnym i pracowniczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego kontekstu postępowania dowodowego i oceny jego istotności dla rozstrzygnięcia sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy fundamentalnej kwestii prawa do obrony i roli postępowania dowodowego, co jest istotne dla praktyków prawa pracy i procesowego.

Czy odmowa dowodu to koniec obrony? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice prawa do obrony.

0

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 19 listopada 1997 r. I PKN 377/97 Odmowa dopuszczenia dowodu nie pozbawia strony możności obrony jej praw. Przewodniczący SSN: Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Jadwiga Skibińska-Adamowicz, Barbara Wagner (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 1997 r. sprawy z po- wództwa Elżbiety K. przeciwko [...] Bankowi Kredytowemu Spółce Akcyjnej Oddział w Ł. o przywrócenie do pracy, na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu Wojewódz- kiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi z dnia 23 kwietnia 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Elżbieta K. domagała się przywrócenia do pracy w [...] Banku Kredytowym SA w Ł. kwestionując zasadność wypowiedzenia jej umowy o pracę. Strona pozwana wnosiła o oddalenie powództwa. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Łodzi wyrokiem z dnia 31 października 1996 r. [...] oddalił powództwo. Sąd ustalił, że Elżbieta K. była zatrudniona u strony pozwanej od 4 listopada 1985 r. na stanowisku starszego inspektora ekonomicznego, a od 18 listopada 1988 r. jako starszy specjalista w I Wydziale Kredytów. Od 1993 r. pojawiły się zastrzeżenia do jej postępowania. W arkuszu ocen za 1993 r., którego powódka nie podpisała, znajduje się informacja, że pracuje "zrywami", a wydajność jej pracy znacznie odbiega od wydajności pozostałych pracowników. W maju 1994 r. kierow- niczka Sali Operacyjnej Centralnego Biura Maklerskiego złożyła do dyrektor E.W. skargę na trudności we współpracy z powódką, częste spóźnienia oraz niestosowne zachowanie wobec współpracowników i klientów. We wrześniu 1994 r. A.W., bezpoś- rednia przełożona powódki, poinformowała dyrektor E.W. o niemożności współpracy - 2 - z powódką wobec jej konfliktowego postępowania. Z dniem 1 października 1994 r. Elżbieta K. została przeniesiona do II Wydziału Kredytów. Oceny pracy za 1994 r., zawierającej krytyczne uwagi dotyczące zachowania i prawidłowości wykonywania obowiązków, nie podpisała. W dniu 24 lutego 1995 r. udzielono powódce kary upom- nienia za odmowę wykonania polecenia wydanego 20 lutego 1995 r. przez A.D. W dniu 20 października 1995 r. Elżbieta K. otrzymała karę nagany w rezultacie skargi klienta J.R. W dniu 21 stycznia 1996 r. [...] Bank Kredytowy w Ł. wypowiedział Elżbiecie K. umowę o pracę. Sąd oddalił wniosek dowodowy powódki o załączenie akt bankowych doty- czących kredytu Adama W. i Leokadii K. oraz protokołu pokontrolnego rewidenta z Centrali na okoliczność prawidłowego załatwienia ich wniosków o kredyty. Sprawa kredytu dla A.W., którego wniosek opiniowała powódka, nie była przyczyną wypowie- dzenia jej umowy o pracę. Strona pozwana powołała tę sprawę jako przykład nagan- nego wykonywania przez powódkę obowiązków pracowniczych (kontrowersje między przełożonymi a powódką w przedmiocie uzupełnienia danych, które w ocenie powód- ki były zbędne do przyznania kredytu ).Wniosek o przeprowadzenie dowodu z zez- nań świadka T.Ś.-K. zmierzały do wykazania, że przyczyną wypowiedzenia umowy o pracę było jej szykanowanie przez Z.J. W ocenie Sądu dowód ten nie miał znaczenia w sprawie, albowiem większość zarzutów pod adresem powódki dotyczyła okresu, gdy dyrektorem [...] Banku Kredytowego była E.W. Sąd oddalił także wniosek o dopuszczenie dowodu z akt zawieszonej sprawy [...] o sprostowanie opinii o pracy, w której nie przeprowadzono postępowania dowodowego. Elżbieta K. wyrok ten zaskarżyła apelacją i podnosząc zarzuty niewyjaśnie- nia wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz pominięcia składanych przez nią wniosków dowodowych wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji lub zmianę przez uwzględnienie powództwa. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi, w pełni podzielając ustalenia Sądu I instancji oraz ich ocenę i kwalifikację prawną, wyrokiem z dnia 23 kwietnia 1997 r. [...], oddalił apelację. Sąd wywiódł, że wypowiedzenie umowy o pracę jest uzasadnione w rozumieniu art. 45 KP, gdy spośród kilku sta- wianych pracownikowi zarzutów co najmniej jeden jest prawdziwy. Strona pozwana - 3 - wykazała, że powódka była osobą konfliktową, trudną we współpracy, naruszała obowiązki pracownicze, odmawiając wykonywania poleceń przełożonych i spóźniając się do pracy. Takie zachowanie uzasadnia wypowiedzenie stosunku pracy. Bez znaczenia dla oceny zasadności rozwiązania z powódką umowy o pracę są koligacje rodzinne obecnego dyrektora [...] Banku Kredytowego Z.J. Obsługi kredytu dla A.W. i L.K. strona pozwana nie podała jako przyczyny wypowiedzenia, wobec czego wyjaśnianie okoliczności dotyczących tych spraw było zbędne. Elżbieta K. od powyższego wyroku wniosła kasację wskazując jako jej pod- stawę nieważność postępowania przez pozbawienie jej prawa do obrony (art. 379 pkt 5 KPC). Twierdziła, że nieuwzględnienie przez Sądy obu instancji zgłaszanych wniosków dowodowych uniemożliwiło jej wykazanie, że faktyczną przyczyną zwolnie- nia była obsługa kredytów dla Adama W. i Leokadii K. oraz że była szykanowana, z przyczyn politycznych, przez Zbigniewa J. Sąd pozbawił ją prawa do obrony także odmawiając sprostowania protokołów rozpraw. W odpowiedzi na kasację strona pozwana wniosła o jej odrzucenie lub od- dalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Elżbieta K. zarzuciła nieważność postępowania przez pozbawienie jej prawa do obrony. W świetle zebranego w sprawie materiału jest to zarzut bezzasadny. Skarżąca była prawidłowo zawiadamiana o terminach rozpraw i czynnie w nich uczestniczyła. O pozbawieniu strony prawa do obrony nie może świadczyć odmowa dopuszczenia wszelkich wnioskowanych przez nią dowodów. Sąd zobowiązany jest do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Temu celowi pod- porządkowane jest postępowanie dowodowe. Sąd może zatem odmówić dopuszcze- nia dowodu wskazanego przez stronę, jeżeli uzna, iż wszystkie okoliczności sporne miedzy stronami zostały wyjaśnione w sposób dostateczny (art. 217 §2 KPC). W szczegółowym i wnikliwym uzasadnieniu wyroku z dnia 31 października 1996 r. Sąd I instancji podał motywy, którymi kierował się odmawiając przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka T.Ś.-K., z akt bankowych dotyczących kredytów dla A.W. i L.K. oraz akt sądowych w innej sprawie [...]. Odniósł się do nich z pełną aprobatą Sąd II - 4 - instancji. Zarzut dotyczący odmowy prostowania protokołów rozpraw nie został przez skarżącą uzasadniony. Nie jest w tej sytuacji możliwa jego kontrola kasacyjna. Kasacja w zasadniczej swej części jest, wynikającą z odmiennej oceny do- wodów, polemiką z ustaleniami Sądu stanowiącymi faktyczną podstawę rozstrzyg- nięcia zawartego w zaskarżonym wyroku. Skarżąca nie wskazała jako podstawy ka- sacyjnej naruszenia art. 233 KPC. Ustalenia te, zgodnie z treścią art. 393 11 KPC, wiążą Sąd Najwyższy w rozpoznawanej sprawie. Kasacja Elżbiety K. nie ma usprawiedliwionych podstaw. Z tego też względu Sąd Najwyższy, stosownie do treści art. 393 12 KPC, orzekł jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI