I PKN 37/96
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił kasację Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność" z powodu braku uprawnień do jej wniesienia po zmianach prawnych z 1 lipca 1996 r.
Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" wniosła kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego, który oddalił powództwo o ekwiwalent za deputat węglowy. Sąd Najwyższy uznał jednak, że po wejściu w życie ustawy z dnia 1 marca 1996 r. Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" nie jest już podmiotem uprawnionym do wnoszenia kasacji w trybie nadzwyczajnym, co skutkowało odrzuceniem środka zaskarżenia.
Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Komisję Krajową Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego "Solidarność" od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu, który oddalił rewizję powodów od wyroku Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Legnicy. Powodowie domagali się wyrównania ekwiwalentu za deputat węglowy. Sąd Najwyższy rozpoznał kasację i postanowił ją odrzucić, uznając skarżący podmiot za nieuprawniony do jej wniesienia. Kluczową kwestią była zmiana przepisów prawa procesowego wprowadzona ustawą z dnia 1 marca 1996 r., która skreśliła instytucję rewizji nadzwyczajnej i zmieniła zasady wnoszenia kasacji. Sąd Najwyższy stwierdził, że zgodnie z art. 12 tej ustawy, ogólnokrajowe organizacje związkowe, w tym Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność", utraciły uprawnienie do wnoszenia kasacji w trybie nadzwyczajnym po dniu 1 lipca 1996 r. Dodatkowo, Sąd zauważył, że kasacja została podpisana przez radcę prawnego, a nie przez uprawnionych statutowo przedstawicieli, co również stanowiłoby podstawę do jej odrzucenia, gdyby sprawa była rozpatrywana w zwykłym trybie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia kasacji w trybie art. 12 ustawy z dnia 1 marca 1996 r.
Uzasadnienie
Ustawa z dnia 1 marca 1996 r. skreśliła instytucję rewizji nadzwyczajnej i zmieniła zasady wnoszenia kasacji. Zgodnie z art. 12 tej ustawy, uprawnienia związków zawodowych do wnoszenia kasacji w trybie nadzwyczajnym wygasły z dniem 1 lipca 1996 r.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie kasacji
Strona wygrywająca
KGHM Polska Miedź SA Oddział Huta Miedzi "L."
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" | instytucja | skarżący (wnoszący kasację) |
| Ireneusz M. | osoba_fizyczna | powód |
| Witold N. | osoba_fizyczna | powód |
| Ireneusz S. | osoba_fizyczna | powód |
| Edward C. | osoba_fizyczna | powód |
| KGHM Polska Miedź SA Oddział Huta Miedzi "L." | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
Dz. U. Nr 43, poz. 189 art. 12
Ustawa z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw
Przepis określa zasady rozpoznawania kasacji w okresie przejściowym po wejściu w życie ustawy, w tym utratę uprawnień przez niektóre organy, w tym związki zawodowe.
KPC art. 393^8 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzeczenia o odrzuceniu kasacji.
Pomocnicze
Dz. U. Nr 55, poz. 234 ze zm. art. 22 § ust. 1
Ustawa o związkach zawodowych
Przepis, na który powoływał się skarżący, ale który stracił zastosowanie w kontekście wnoszenia kasacji po zmianach prawnych.
Dz. U. Nr 55, poz. 234 ze zm. art. 22 § ust. 1
Ustawa o związkach zawodowych
Przepis, na który powoływał się skarżący, ale który stracił zastosowanie w kontekście wnoszenia kasacji po zmianach prawnych.
KPC art. 465 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy przymusu adwokacko-radcowskiego w zwykłym trybie kasacji.
KPC art. 393^2 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Związany z przepisem art. 465 § 1 KPC.
Dz. U. z 1990 r., Nr 69, poz. 407 art. 6 § ust. 6
Ustawa z dnia 28 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakładowych systemów wynagradzania
Jeden z przepisów materialnego prawa pracy, na które powoływał się skarżący.
Dz. U. z 1990 r., Nr 69, poz. 407 art. 24
Ustawa z dnia 28 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakładowych systemów wynagradzania
Jeden z przepisów materialnego prawa pracy, na które powoływał się skarżący.
Dz. U. z 1990 r., Nr 69, poz. 407 art. 25
Ustawa z dnia 28 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakładowych systemów wynagradzania
Jeden z przepisów materialnego prawa pracy, na które powoływał się skarżący.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" utraciła uprawnienie do wnoszenia kasacji w trybie nadzwyczajnym po wejściu w życie ustawy z dnia 1 marca 1996 r.
Odrzucone argumenty
Roszczenia powodów o wyrównanie ekwiwalentu za deputat węglowy są zasadne. Kasacja została wniesiona prawidłowo przez uprawniony podmiot w oparciu o art. 22 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych w związku z art. 465 § 1 KPC.
Godne uwagi sformułowania
Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia kasacji w trybie art. 12 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. Z dniem 1 lipca 1996 r. weszła w życie ustawa z dnia 1 marca 1996 r. [...] W ust. 1 pkt 55 ustawa skreśliła dział VII "Rewizja nadzwyczajna" tytułu VI księgi pierwszej części pierwszej KPC. Uprawnienie związków zawodowych wynikające z art. 22 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych, pomimo braku normy derogacyjnej, przestało istnieć. Kasacja została podpisana przez radcę prawnego, a nie uprawnionych statutowo przedstawicieli Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność" i już z tych względów byłaby również niedopuszczalna.
Skład orzekający
Walerian Sanetra
przewodniczący
Maria Mańkowska
sędzia
Mieczysław Bareja
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących kasacji po zmianach legislacyjnych, uprawnienia związków zawodowych do wnoszenia środków zaskarżenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu przejściowego po zmianie przepisów KPC i utraty mocy instytucji rewizji nadzwyczajnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca z perspektywy prawników procesowych ze względu na analizę przepisów przejściowych i utratę uprawnień przez organizacje związkowe do wnoszenia kasacji, co miało istotne znaczenie w tamtym okresie.
“Czy związki zawodowe nadal mogą skarżyć wyroki? Sąd Najwyższy wyjaśnia po zmianie prawa.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyPostanowienie z dnia 11 grudnia 1996 r. I PKN 37/96 Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia kasacji w trybie art. 12 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeks postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 43, poz. 189). Przewodniczący SSN: Walerian Sanetra, Sędziowie: SN Maria Mańkowska, SA Mieczysław Bareja (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 1996 r. sprawy z powództwa Ireneusza M., Witolda N., Ireneusza S. i Edwarda C. przeciwko KGHM Polska Miedź SA Oddział Huta Miedzi "L." w L. o ekwiwalent za deputat węglowy, na skutek kasacji Komisji Krajowej Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego "Solidarność" [...] od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 30 kwietnia 1996 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d r z u c i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyrokiem z dnia 30 kwietnia 1996 r. [...] oddalił rewizję powodów od wyroku Sądu Rejonowego- Sądu Pracy w Legnicy z dnia 24 stycznia 1995 r. [...] Sądy obu instancji uznały roszczenia powodów o wyrównanie ekwiwalentu za deputat węglowy wobec pra- codawcy Kombinatu Górniczo-Hutniczego Miedzi - Polska Miedź SA, Hucie Miedzi w L. za niezasadne. Kasację od tych wyroków, nadaną w urzędzie pocztowym 30 października 1996 r., złożyła Komisja Krajowa Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego "Solidarność". Skarżący wnosił o zmianę wyroków i uwzględnienie powództwa, ewen- tualnie o uchylenie wyroków i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu-Sądowi Pracy w Legnicy do ponownego rozpoznania. Zarzucił naruszenie prawa materialnego, art. 6 ust. 6, art. 24 i 25 ustawy z dnia 28 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakładowych systemów wynagradzana (Dz. U. z 1990 r., Nr 69, poz. 407) oraz błędne zastosowanie przepisów wewnątrzzakładowych. Jako podstawę prawną do złożenia kasacji wskazano przepis art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. Nr 55, poz. 234 ze zm.) w związku z art. 465 § 1 KPC. Kasacja została podpisana przez radcę prawnego Biura Prawnego Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność". Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z dniem 1 lipca 1996 r. weszła w życie ustawa z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 43, poz. 189). W ust. 1 pkt 55 ustawa skreśliła dział VII "Rewizja nadzwyczajna" tytułu VI księgi pierwszej części pierwszej KPC. Rewizja nadzwyczajna jako środek zaskarżenia tym samym przestała istnieć. Jest to konse- kwencja realizacji zasady konstytucyjnego podziału władz na władzę ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą oraz realizacji zasady niezależności władzy sądowniczej. Ustawodawca mając na uwadze toczące się postępowania i zaszłości, w art. 12 ustawy, mającym charakter przepisu intertemporalnego, określił zasady dotyczące rozpoz- nawania kasacji od prawomocnych orzeczeń sądowych w okresie przejściowym oraz wprowadził szczególnego rodzaju regulacje na ten okres (art. 12 ust. 3 ustawy), dopuszczając na określonych zasadach rozpoznawanie kasacji od prawomocnych orzeczeń sądowych wydanych po 1 lipca 1996 r., to jest po dacie wejścia w życie ustawy z 1 marca 1996 r. Przepis art. 12 określa, które z podmiotów poprzednio upraw- nionych do wnoszenia rewizji nadzwyczajnych mogą rozpoznawać będące w toku załatwiania podania o wniesienie rewizji nadzwyczajnej i wnosić w tych sprawach kasację na odmiennych zasadach i które z tych organów mogą wnosić kasację w trybie art. 12 ust. 3 ustawy. Z analizy tego przepisu wynika jednoznacznie, że spośród organów poprzednio uprawnionych do wnoszenia rewizji nadzwyczajnych, uprawnienia do wnoszenia kasacji w trybie nadzwyczajnym nie zachował Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego i Minister Pracy i Polityki Socjalnej. Uprawnienia Rzecznika Praw Obywatelskich uległy pewnemu ograniczeniu (art. 12 ust. 2 ustawy). Dla zachowania nadzoru judykacyjnego Sądu Najwyższego nad orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz nad orzecznictwem organów pozasądowych ustawodawca zachował uprawnienia wynikające z ustaw szczególnych (art. 10 ustawy). Kompleksowa, a zarazem szczegółowa regulacja prawna oraz charakter prawny rozwiązań przejściowych, jednoznacznie wskazują na to, że uprawnienie związków zawodowych wynikające z art. 22 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych, pomimo braku normy derogacyjnej, przestało istnieć. Po dniu 1 lipca 1996 r. nie ma po prostu możliwości wnoszenia rewizji nadzwyczajnych w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych od wyroków sądów pracy i ubezpieczeń społecznych, nie ma rewizji nadzwyczajnych w tych sprawach, a do przepisów wprost określających zasady i tryb wnoszenia tych rewizji nawiązywało uprawnienie związków zawodowych ustanowione w art. 22 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych. Konkludując, z dniem 1 lipca 1996 r. ogólnokrajowe organizacje międzyzwiązkowe i ogólnokrajowe związki zawodowe reprezentatywne dla pracowników większości zakładów pracy, nie są podmiotami uprawnionymi do wnoszenia kasacji w trybie art. 12 ustawy. Z tej też przyczyny, kasację wniesioną w niniejszej sprawie uznano za niedopuszczalną. Powołany w kasacji przepis art. 465 § 1 KPC dotyczy przymusu adwokacko- radcowskiego i wiąże się z art. 393 2 § 1 KPC. Dotyczy zatem wyłącznie kasacji wnoszonych w trybie zwykłym. Przepis ten, z natury rzeczy, nie dotyczy podmiotów uprawnionych do wnoszenia kasacji w trybie szczególnym, to jest Ministra Sprawiedliwości-Prokuratora Generalnego i Rzecznika Praw Obywatelskich. Kasacja w sprawie została podpisana przez radcę prawnego, a nie uprawnio- nych statutowo przedstawicieli Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność" i już z tych względów byłaby również niedopuszczalna. W sprawie, gdy zważy się na datę wydania zaskarżonego wyroku, nie ma pods- taw do uznania kasacji za wniesioną w zwykłym trybie. Z tych wszystkich przyczyn, stosownie do art. 393 8 § 1 KPC orzeczono jak w sentencji. ========================================
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI