I PKN 353/98
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka Urszula D. domagała się od właścicieli Agencji Turystyczno-Ubezpieczeniowej „K.” S.C. zasądzenia kwoty 36 254 zł, w tym zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych przez oskarżenie o kradzież pieniędzy w piśmie rozwiązującym umowę o pracę, zwrotu kosztów leczenia, kosztów adwokackich w sprawie karnej oraz z tytułu utraconych zarobków. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo, uznając, że nie udowodniono odpowiedzialności pozwanych z art. 24 KC, ponieważ nie rozgłaszali oni okoliczności związanych ze sprawą karną ani nie naruszyli dobrego imienia powódki. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powódki, potwierdzając, że roszczenie o zadośćuczynienie jest bezpodstawne, a pracodawcy byli uprawnieni do rozwiązania umowy o pracę i powiadomienia prokuratury, co nie jest działaniem bezprawnym, nawet jeśli powódka została uniewinniona. Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, stwierdzając, że nie zaszła nieważność postępowania, a roszczenie oparte na art. 24 KC nie było wcześniej prawomocnie rozstrzygnięte. Sąd podkreślił, że prawo pracodawcy do natychmiastowego rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem na podstawie art. 52 § 1 pkt 2 KP wyłącza bezprawność postępowania pracodawcy w rozumieniu art. 24 § 1 KC, nawet jeśli przestępstwo nie zostało popełnione. Podzielono pogląd, że wykonanie przez pracodawcę prawa do rozwiązania umowy o pracę nie stanowi bezprawnego działania, nawet jeśli przyczyna okazała się nieprawdziwa, a odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy jest wyczerpująco uregulowane w Kodeksie pracy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z powodu popełnienia przestępstwa, nawet jeśli późniejsze postępowanie karne wykaże brak winy pracownika, jako niebędące bezprawnym działaniem pracodawcy w rozumieniu art. 24 KC.
Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania umowy o pracę na podstawie art. 52 § 1 pkt 2 KP. Wymaga analizy kontekstu faktycznego każdej sprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, gdy przyczyna okazała się nieprawdziwa, stanowi bezprawne działanie w rozumieniu art. 24 § 1 KC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, nawet jeśli jego przyczyna okazała się nieprawdziwa, nie stanowi bezprawnego działania pracodawcy w rozumieniu art. 24 § 1 KC.
Uzasadnienie
Prawo pracodawcy do natychmiastowego rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem na podstawie art. 52 § 1 pkt 2 KP wyłącza bezprawność postępowania pracodawcy w aspekcie art. 24 § 1 KC, nawet gdy w wyniku późniejszego postępowania karnego okaże się, że przestępstwo nie zostało popełnione. Przepisy prawa pracy wyczerpująco regulują uprawnienia pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę.
Czy roszczenie o odszkodowanie z art. 24 KC w sprawie dotyczącej rozwiązania umowy o pracę jest sprawą cywilną, czy pracowniczą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Jest to sprawa z zakresu prawa pracy.
Uzasadnienie
Sądy obu instancji słusznie uznały, że sprawa jest z zakresu prawa pracy na podstawie art. 476 § 1 pkt 1 KPC, ponieważ roszczenie powódki o odszkodowanie z art. 24 KC wywodziło się z faktu rozwiązania z nią umowy o pracę w trybie art. 52 § 1 pkt 2 KP, co nie stanowiło dotąd przedmiotu prawomocnego rozstrzygnięcia sądowego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Urszula D. | osoba_fizyczna | powódka |
| Przemysław R., Robert R., Krzysztof R. - właściciele Agencji Turystyczno-Ubezpieczeniowej „K.” S.C. | spółka | pozwani |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 24 § § 1
Kodeks cywilny
Działanie pracodawcy rozwiązującego umowę o pracę z pracownikiem z powodu popełnienia przestępstwa, nawet jeśli okaże się ono nieprawdziwe, nie jest bezprawne w rozumieniu tego przepisu, jeśli mieści się w ramach prawa pracy.
KP art. 52 § § 1 pkt 2
Kodeks pracy
Określa przesłanki rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika (popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie).
Pomocnicze
KP art. 300
Kodeks pracy
Przepisy Kodeksu cywilnego stosuje się do stosunku pracy tylko w sprawach nieunormowanych przepisami prawa pracy.
KPC art. 379 § pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki nieważności postępowania, w tym ponowne rozpoznanie sprawy prawomocnie osądzonej.
KPC art. 476 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa sprawy z zakresu prawa pracy podlegające rozpoznaniu przez sąd pracy.
KPC art. 17
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy właściwości rzeczowej sądów.
KPC art. 201
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy przekazania sprawy do właściwego sądu.
KPC art. 217
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy dopuszczania dowodów.
KC art. 435
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez ruch przedsiębiorstwa.
KC art. 436
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez ruch pojazdu.
KC art. 23
Kodeks cywilny
Ochrona dóbr osobistych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, nawet jeśli przyczyna okazała się nieprawdziwa, nie stanowi bezprawnego działania pracodawcy w rozumieniu art. 24 KC. • Sprawa dotyczy prawa pracy, a roszczenie oparte na art. 24 KC nie było wcześniej prawomocnie rozstrzygnięte. • Przepisy prawa pracy wyczerpująco regulują uprawnienia pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę.
Odrzucone argumenty
Nieważność postępowania na podstawie art. 379 pkt 3 KPC z powodu ponownego rozpoznania sprawy wcześniej prawomocnie rozstrzygniętej. • Naruszenie prawa materialnego - art. 23 i 24 KC w związku z art. 300 KP przez uznanie, że odpowiedzialność pozwanej kształtuje się na zasadzie winy w rozumieniu art. 415 KC. • Naruszenie prawa procesowego - art. 201 w związku z art. 217 KPC przez nieuwzględnienie wniosku o przekazanie sprawy Sądowi rzeczowo właściwemu.
Godne uwagi sformułowania
Rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie stanowi bezprawnego działania w rozumieniu art. 24 § 1 KC nawet wówczas, gdy jego przyczyna okazała się nieprawdziwa. • Prawo pracodawcy do natychmiastowego rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem [...] wyłącza bezprawność postępowania pracodawcy w aspekcie art. 24 § 1 KC także wówczas, gdy następnie okaże się w wyniku postępowania karnego, że przestępstwo nie zostało popełnione.
Skład orzekający
Maria Mańkowska
przewodniczący-sprawozdawca
Roman Kuczyński
członek
Zbigniew Myszka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z powodu popełnienia przestępstwa, nawet jeśli późniejsze postępowanie karne wykaże brak winy pracownika, jako niebędące bezprawnym działaniem pracodawcy w rozumieniu art. 24 KC."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania umowy o pracę na podstawie art. 52 § 1 pkt 2 KP. Wymaga analizy kontekstu faktycznego każdej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię granic odpowiedzialności pracodawcy za działania podjęte w oparciu o podejrzenie popełnienia przestępstwa przez pracownika, co ma praktyczne znaczenie dla wielu firm.
“Czy pracodawca może zwolnić pracownika za przestępstwo, które się nie potwierdziło? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 36 254 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.