I PKN 343/97

Sąd Najwyższy1997-11-13
SAOSPracyrozwiązanie umowy o pracęŚrednianajwyższy
zwolnienie dyscyplinarneprzyczyna wypowiedzeniaodszkodowanieprzywrócenie do pracyobowiązki pracowniczealkohol w pracynieobecność w pracySąd NajwyższyKodeks pracy

Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, uznając, że mimo wadliwego wskazania przyczyny zwolnienia, zasądzenie odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy było uzasadnione ze względu na wcześniejsze przewinienia pracownika.

Pracownik Józef F. domagał się przywrócenia do pracy po zwolnieniu dyscyplinarnym. Sąd II instancji, mimo uznania, że przyczyna zwolnienia była zbyt ogólna, zasądził odszkodowanie, uznając przywrócenie za niecelowe ze względu na wcześniejsze nieusprawiedliwione nieobecności i nadużywanie alkoholu przez pracownika. Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, uznając, że zarzuty nie dotyczące art. 56 KP nie mogły być rozpatrywane, a samo rozstrzygnięcie o odszkodowaniu było trafne.

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez pracownika Józefa F. przeciwko Zespołowi Szkół Rolniczych w K. o przywrócenie do pracy. Pracownik został zwolniony dyscyplinarnie, a Sąd II instancji, mimo że uznał wskazanie przyczyny zwolnienia za zbyt ogólne (naruszenie art. 30 § 4 KP), zasądził na rzecz pracownika odszkodowanie w wysokości trzymiesięcznego wynagrodzenia, zamiast przywrócenia do pracy. Sąd II instancji powołał się na art. 56 § 2 KP w związku z art. 45 § 2 KP, uznając przywrócenie za niecelowe ze względu na wcześniejsze przewinienia pracownika, takie jak 3-dniowa nieusprawiedliwiona nieobecność, nadużywanie alkoholu w pracy oraz nałożenie kary nagany. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że większość zarzutów nie spełnia wymogów formalnych (brak podstaw kasacyjnych, brak uzasadnienia, odesłanie do wcześniejszych pism). Sąd Najwyższy potwierdził, że mimo braku wyraźnego wskazania przez Sąd II instancji przyczyn niecelowości przywrócenia, rozstrzygnięcie o odszkodowaniu było trafne, biorąc pod uwagę całokształt zachowania pracownika.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, w razie niewłaściwego podania przez pracodawcę przyczyny rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, wielokrotne nieusprawiedliwione nieobecności pracownika oraz używanie alkoholu w pracy mogą uzasadniać zasądzenie na rzecz pracownika odszkodowania zamiast dochodzonego przywrócenia do pracy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na art. 56 § 2 KP w związku z art. 45 § 2 KP, który pozwala na zasądzenie odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy, gdy uwzględnienie tego ostatniego jest niemożliwe lub niecelowe. Mimo wadliwości formalnej oświadczenia pracodawcy, sąd uznał przywrócenie pracownika za niecelowe ze względu na jego wcześniejsze przewinienia (nieobecności, alkohol), co uzasadniało przyznanie odszkodowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

pozwany

Strony

NazwaTypRola
Józef F.osoba_fizycznapowód
Zespół Szkół Rolniczych w K.instytucjapozwany

Przepisy (6)

Główne

KP art. 56 § 2

Kodeks pracy

Nakazuje odpowiednie stosowanie art. 45 § 2 i § 3 KP do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, zezwalając na zasądzenie odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy, gdy jest to niemożliwe lub niecelowe.

KP art. 45 § 2

Kodeks pracy

Pozwala sądowi pracy nie uwzględnić żądania pracownika uznania wypowiedzenia za bezskuteczne lub przywrócenia do pracy, jeżeli ustali, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu.

Pomocnicze

KP art. 52 § 1

Kodeks pracy

Określa ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych jako przyczynę rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

KP art. 30 § 4

Kodeks pracy

Wymaga podania przyczyny rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia w oświadczeniu pracodawcy.

KPC art. 393 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymogi formalne kasacji, w tym konieczność przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia.

KPC art. 393 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia przez Sąd Najwyższy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja nie spełnia wymogów formalnych (art. 393 § 3 KPC) w zakresie większości zarzutów. Rozstrzygnięcie o zasądzeniu odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy było trafne ze względu na niecelowość przywrócenia pracownika do pracy (art. 56 § 2 KP w zw. z art. 45 § 2 KP).

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów materialnych (art. 30 § 4, art. 52 § 1 pkt 1, art. 52 § 3, art. 30 § 5 KP) i procesowych, które nie zostały prawidłowo uzasadnione w kasacji.

Godne uwagi sformułowania

Wielokrotne nieusprawiedliwione nieobecności pracownika oraz używanie alkoholu w pracy mogą, w razie niewłaściwego podania przez pracodawcę przyczyny rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, uzasadniać zasądzenie na rzecz pracownika odszkodowania zamiast dochodzonego przywrócenia do pracy. Kasacja powinna przytaczać podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Odesłanie do wcześniejszych pism procesowych nie stanowi wymaganego przez art. 393 3 KPC uzasadnienia podstaw kasacyjnych. Mimo że Sąd II instancji nie wskazał wyraźnie w uzasadnieniu przyczyn, dla których przywrócenie powoda do pracy jest niecelowe, to jednak jego rozstrzygnięcie jest trafne.

Skład orzekający

Walerian Sanetra

przewodniczący

Kazimierz Jaśkowski

sprawozdawca

Barbara Wagner

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zasądzenia odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy w przypadku wadliwego wskazania przyczyny zwolnienia, gdy pracownik dopuścił się ciężkich naruszeń obowiązków pracowniczych. Wymogi formalne kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego wskazania przyczyny zwolnienia, ale z jednoczesnym istnieniem podstaw do zwolnienia dyscyplinarnego. Wymogi formalne kasacji są rygorystyczne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia, kiedy pracownik może otrzymać odszkodowanie zamiast przywrócenia do pracy, nawet jeśli pracodawca popełnił błąd formalny przy zwalnianiu. Pokazuje też, jak ważne jest prawidłowe uzasadnienie kasacji.

Błąd pracodawcy przy zwalnianiu nie zawsze oznacza powrót do pracy – kiedy można liczyć tylko na odszkodowanie?

Dane finansowe

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 13 listopada 1997 r. I PKN 343/97 Wielokrotne nieusprawiedliwione nieobecności pracownika oraz używanie alkoholu w pracy mogą, w razie niewłaściwego podania przez pracodawcę przyczyny rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, uzasadniać zasądzenie na rzecz pracownika odszkodowania zamiast dochodzonego przywrócenia do pracy (art. 56 § 2 w związku z art. 45 § 2 KP). Przewodniczący SSN: Walerian Sanetra, Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Barbara Wagner. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 1997 r. sprawy z po- wództwa Józefa F. przeciwko Zespołowi Szkół Rolniczych w Kl. o przywrócenie do pracy, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie z dnia 15 maja 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Powód Józef F. w sprawie przeciwko Zespołowi Szkół Rolniczych w K. o przywrócenie do pracy wniósł kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie z dnia 15 maja 1997 r. [...]. Zaskarżonym wy- rokiem zmieniono wyrok Sądu I instancji, oddalający powództwo i zasądzono od pozwanego na rzecz powoda odszkodowanie w wysokości 3-miesięcznego wyna- grodzenia oraz koszty procesu. Sąd II instancji podzielił pogląd Sądu Rejonowego, że 3-dniowa nieusprawiedliwiona nieobecność powoda w pracy w lipcu 1996 r. sta- nowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Pozwany naruszył w oświadczeniu o rozwiązaniu przepis art. 30 § 4 KP wskazując jako przyczynę rozwiązania ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków - 2 - pracowniczych. Zdaniem Sądu II instancji jest to określenie zbyt ogólne i nie- wystarczające dla oceny zasadności rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedze- nia. Powołując się na znowelizowany przepis art. 56 KP Sąd ten uznał jednak, że okoliczności sprawy nie dają podstaw do uwzględnienia roszczenia o przywrócenie do pracy i dlatego zasądził odszkodowanie. W kasacji zarzucono naruszenie art. 30 § 4, art. 52 § 1 pkt 1, art. 52 § 3, art. 30 § 5 oraz art. 56 KP oraz rażące naruszenie przepisów prawa procesowego. W uzasadnieniu podniesiono, iż art. 56 KP zezwala na zasądzenie odszkodowania w miejsce dochodzonego przywrócenia do pracy w bardzo wyjątkowych sytuacjach, które nie zostały w niniejszej sprawie wykazane przez Sąd II instancji. Pozostałe za- rzuty dotyczące prawa materialnego zostały uzasadnione poprzez odesłanie do ar- gumentów podniesionych w apelacji. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja nie jest uzasadniona. Z przepisu art. 393 3 KPC wynika wprost, iż kasacja powinna przytaczać podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Wymóg ten jest spełniony tylko w odniesie- niu do art. 56 KP. Pozostałe zarzuty bądź to nie zawierają podstaw kasacyjnych (nie powołano żadnego przepisu prawa procesowego, który zdaniem skarżącego był na- ruszony) bądź też nie zostały uzasadnione. Zgodnie z ustalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego nie stanowi wymaganego przez art. 393 3 KPC uzasadnienia podstaw kasacyjnych odesłanie do wcześniejszych pism procesowych. Z tych wzglę- dów zarzuty nie dotyczące naruszenia art. 56 KP nie mogą być rozpatrywane przez Sąd Najwyższy. Przepis art. 56 § 2 KP nakazuje w stosunku do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia odpowiednio stosować art. 45 § 2 i § 3 KP, dotyczące roszczeń pracownika w razie wadliwego wypowiedzenia umowy. Według art. 45 § 2 KP sąd pracy może nie uwzględnić żądania pracownika uznania wypowiedzenia za bezsku- teczne lub przywrócenia do pracy, jeżeli ustali, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu. Mimo że Sąd II instancji nie wskazał wyraźnie w uzasadnieniu przyczyn, dla których - 3 - przywrócenie powoda do pracy jest niecelowe, to jednak jego rozstrzygnięcie jest trafne. Powód bowiem już wcześniej opuszczał pracę bez usprawiedliwienia, nadużywał alkoholu, a ponadto nałożono na niego karę nagany. Z tych względów na podstawie art. 393 12 KPC orzeczono jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI