Orzeczenie · 1998-09-02

I PKN 271/98

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1998-09-02
SAOSPracyrozwiązanie umowy o pracęWysokanajwyższy
wypowiedzenie umowy o pracęprzyczyna wypowiedzeniakwalifikacje pracownikaefektywność pracyocena pracownikaSąd NajwyższyKodeks pracy

Sprawa dotyczyła pracownika, któremu pracodawca wypowiedział umowę o pracę, wskazując jako przyczynę brak kwalifikacji niezbędnych na zajmowanym stanowisku. Sąd pierwszej instancji uznał wypowiedzenie za nieuzasadnione, kwestionując rzetelność oceny pracy powoda. Sąd drugiej instancji zmienił wyrok, oddalając powództwo. Sąd ten zinterpretował "brak kwalifikacji" nie jako brak formalnych wymogów, ale jako brak umiejętności osiągania pożądanych efektów pracy, co było kluczowe w kontekście programu naprawczego banku i zaostrzenia kryteriów oceny pracowników. Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda. Podkreślono, że przyczyna wypowiedzenia musi być konkretna, ale jej ocena powinna uwzględniać inne znane pracownikowi okoliczności. Sąd Najwyższy uznał, że negatywna ocena pracy powoda, wynikająca z braku efektów (pozyskania klientów), była wystarczającą podstawą do wypowiedzenia, nawet jeśli powód posiadał formalne kwalifikacje. Pracodawca ma prawo dobierać pracowników, zwłaszcza na stanowiskach samodzielnych, tak aby zapewnić efektywność działań i konkurencyjność firmy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wypowiedzenia umowy o pracę z powodu braku efektywności pracownika, nawet przy posiadaniu formalnych kwalifikacji, oraz interpretacja konkretności przyczyny wypowiedzenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy umów o pracę na czas nieokreślony i stanowisk samodzielnych, gdzie efektywność jest kluczowa. Interpretacja konkretności przyczyny zależy od okoliczności sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wskazanie przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę pracownikowi musi być skonkretyzowane, czy wystarczy ogólny zwrot?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Konkretność wskazania przyczyny wypowiedzenia należy oceniać z uwzględnieniem innych, znanych pracownikowi okoliczności uściślających tę przyczynę.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że przyczyna wypowiedzenia musi być wskazana formalnie, ale jej konkretność ocenia się w powiązaniu z innymi znanymi pracownikowi okolicznościami, np. wcześniejszą negatywną oceną pracy.

Czy pracodawca może zasadnie wypowiedzieć umowę o pracę pracownikowi, który posiada formalne kwalifikacje, ale nie osiąga oczekiwanych efektów pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pracodawca może zasadnie wypowiedzieć umowę o pracę w ramach realizacji zasady doboru pracowników w sposób zapewniający najlepsze wykonywanie zadań, jeżeli może przewidywać, że zatrudnienie nowych pracowników pozwoli na osiąganie lepszych wyników pracy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że pracownik zajmujący samodzielne stanowisko, który nie osiąga wyników porównywalnych z innymi pracownikami (niezależnie od przyczyny), może być przedmiotem zasadnego wypowiedzenia. Pracodawca ma prawo dobierać kadrę zapewniającą efektywność.

Czy ocena pracownika przez pracodawcę podlega kontroli sądu pracy?

Odpowiedź sądu

Sąd pracy może rozważyć inne od podanych przyczyny wypowiedzenia dla oceny jego zasadności, a pracodawca może powoływać się na inne, rzeczywiście istniejące przyczyny.

Uzasadnienie

Choć pracodawca ma prawo oceniać pracowników, sąd pracy bada zasadność wypowiedzenia, w tym czy podana przyczyna była rzeczywista i wystarczająca. Sąd może brać pod uwagę inne przyczyny, jeśli pracownikowi wskazano konkretną.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
pozwany

Strony

NazwaTypRola
Władysław P.osoba_fizycznapowód
[...] Bank Handlowy - Spółka Akcyjna w G.spółkapozwany

Przepisy (7)

Główne

KP art. 30 § § 4

Kodeks pracy

W oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony musi być wskazana przyczyna uzasadniająca wypowiedzenie. Konkretność wskazania przyczyny należy oceniać z uwzględnieniem innych znanych pracownikowi okoliczności.

KP art. 45 § § 1

Kodeks pracy

Wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony, które narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, jest bezskuteczne i powoduje zasądzenie od pracodawcy odszkodowania.

Pomocnicze

KP art. 94 § pkt 2 i 9

Kodeks pracy

Pracodawca jest obowiązany stosować obiektywne i sprawiedliwe kryteria oceny pracowników i wyników ich pracy.

KPC art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

KP art. 32

Kodeks pracy

Dotyczy możliwości rozwiązania za wypowiedzeniem wskazanych typów umów o pracę.

KP art. 38 § § 1

Kodeks pracy

Dotyczy konsultacji z pracownikiem przy wypowiadaniu umowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracodawca ma prawo dobierać kadrę zapewniającą najlepsze wykonywanie zadań. • Pracownik na samodzielnym stanowisku, który nie osiąga porównywalnych wyników pracy, może być przedmiotem zasadnego wypowiedzenia. • Konkretność przyczyny wypowiedzenia ocenia się z uwzględnieniem innych znanych pracownikowi okoliczności. • Brak efektów pracy (pozyskania klientów) jest wystarczającą przyczyną wypowiedzenia, jeśli pracownik nie potrafi ich osiągnąć.

Odrzucone argumenty

Przyczyna wypowiedzenia (brak kwalifikacji) była nierzetelna i nieprawdziwa. • Decyzje o zawarciu umów z klientami nie należały do pracownika. • Stanowisko pracownika pozostaje nieobsadzone, co sugeruje pozorność podanej przyczyny. • Sąd drugiej instancji przekroczył granice swobodnej oceny dowodów.

Godne uwagi sformułowania

Konkretność wskazania przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie umowy o pracę należy oceniać z uwzględnieniem innych, znanych pracownikowi okoliczności uściślających tę przyczynę. • Pracodawca może zasadnie wypowiedzieć umowę o pracę w ramach realizacji zasady doboru pracowników w sposób zapewniający najlepsze wykonywanie zadań, jeżeli może przewidywać, że zatrudnienie nowych pracowników pozwoli na osiąganie lepszych wyników pracy. • Przez brak kwalifikacji na zajmowanym stanowisku należało rozumieć brak umiejętności uzyskiwania odpowiednich efektów pracy.

Skład orzekający

Józef Iwulski

sprawozdawca

Maria Mańkowska

członek

Zbigniew Myszka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wypowiedzenia umowy o pracę z powodu braku efektywności pracownika, nawet przy posiadaniu formalnych kwalifikacji, oraz interpretacja konkretności przyczyny wypowiedzenia."

Ograniczenia: Dotyczy umów o pracę na czas nieokreślony i stanowisk samodzielnych, gdzie efektywność jest kluczowa. Interpretacja konkretności przyczyny zależy od okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa wyjaśnia subtelne różnice między formalnymi kwalifikacjami a rzeczywistą efektywnością pracownika, co jest kluczowe dla pracodawców i pracowników w kontekście wypowiedzeń.

Czy brak efektów pracy to zawsze powód do zwolnienia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 6000 PLN

odszkodowanie: 6000 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst