I PKN 214/99
Podsumowanie
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy, uznając wypowiedzenie umowy o pracę za uzasadnione z powodu uporczywych spóźnień i samowolnego urlopu.
Pracownica odwołała się od wypowiedzenia umowy o pracę, twierdząc, że przyczyna była nieprawdziwa i niekonkretna. Sądy niższych instancji uznały wypowiedzenie za uzasadnione z powodu uporczywych spóźnień i samowolnego urlopu. Sąd Najwyższy oddalił kasację, potwierdzając, że zachowanie pracownicy stanowiło uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia.
Sprawa dotyczyła pracownicy, która kwestionowała wypowiedzenie umowy o pracę. Jako przyczynę wskazano "uporczywe naruszanie zasad współżycia społecznego w zakładzie pracy", w tym częste spóźnienia i samowolny wyjazd na urlop. Sąd Rejonowy w Krośnie Odrzańskim oddalił powództwo, uznając wypowiedzenie za uzasadnione. Sąd Okręgowy w Zielonej Górze oddalił apelację pracownicy, przyjmując ustalenia sądu pierwszej instancji. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 sierpnia 1999 r. oddalił kasację pracownicy. Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 229 i 233 KPC, okazały się chybione, ponieważ ustalenia faktyczne opierały się na wyjaśnieniach samej powódki. Sąd Najwyższy podkreślił, że wielokrotne spóźnienia i samowolny wyjazd na urlop stanowiły uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia stosunku pracy, zgodną z art. 45 KP. W konsekwencji kasacja została oddalona, a pracownica obciążona kosztami postępowania kasacyjnego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, takie zachowanie stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wielokrotne spóźnienia do pracy oraz samowolny wyjazd na urlop, wbrew woli pracodawcy, są wystarczającymi podstawami do rozwiązania stosunku pracy za wypowiedzeniem, zgodnie z art. 45 KP.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Spółdzielnia Mieszkaniowa w G.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Agnieszka M. | osoba_fizyczna | powódka |
| Spółdzielnia Mieszkaniowa w G. | spółka | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
KP art. 45
Kodeks pracy
Wielokrotne spóźnienia do pracy i samowolny wyjazd na urlop stanowiły uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia stosunku pracy.
Pomocnicze
KPC art. 468 § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Fakty znajdujące potwierdzenie w wyjaśnieniach powódki złożonych w trybie tego przepisu nie wymagały dalszego dowodzenia.
KPC art. 229
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego faktów przyznanych okazał się chybiony, gdyż ustalenia opierały się na wyjaśnieniach powódki.
KPC art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego okazał się niezasadny.
KPC art. 3931 § pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uchybienie sądu drugiej instancji nie miało wpływu na wynik sprawy.
KPC art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz opłat za czynności radców prawnych
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uporczywe spóźnienia do pracy i samowolny wyjazd na urlop stanowią uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę. Ustalenia faktyczne sądów niższych instancji opierały się na wyjaśnieniach powódki, co czyni zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 229, 233 KPC) bezzasadnymi. Brak wpływu ewentualnego uchybienia sądu drugiej instancji na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Przyczyna wypowiedzenia była nieprawdziwa i niekonkretna. Naruszenie przez sąd drugiej instancji art. 229 KPC poprzez oparcie orzeczenia na faktach przyznanych. Naruszenie przez sąd drugiej instancji art. 233 KPC poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. Stronnicze kierowanie przebiegiem rozprawy przez przewodniczącego sądu pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
Przytoczenie w treści uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji twierdzeń strony na temat stanu faktycznego, nie oznacza, że sąd dokonał ustaleń zgodnie z tymi twierdzeniami. W przekonaniu Sądu, w zaistniałym stanie faktycznym pracodawca miał pełne prawo wypowiedzieć powódce umowę o pracę. Skoro każdy z ustalonych faktów znajduje potwierdzenie w wyjaśnieniach, które powódka złożyła w trybie art. 468 § 1 i 2 KPC, to zarzut naruszenia art. 229 KPC okazał się całkowicie chybiony. Wbrew sugestiom zawartym w kasacji, Sąd Okręgowy nie ustalił wcale, że powódka przychodziła do pracy dopiero o godzinie 930. Wielokrotne spóźnienia do pracy i samowolny wyjazd na urlop stanowiły uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia stosunku pracy.
Skład orzekający
Jerzy Kwaśniewski
przewodniczący
Józef Iwulski
sędzia
Bogusław Gruszczyński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wypowiedzenia umowy o pracę z powodu spóźnień i samowolnego urlopu, interpretacja przepisów KPC dotyczących ustaleń faktycznych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, ale stanowi utrwaloną linię orzeczniczą w zakresie przyczyn wypowiedzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jakie zachowania pracownika mogą prowadzić do uzasadnionego wypowiedzenia umowy o pracę, co jest praktycznie istotne dla pracodawców i pracowników.
“Spóźniasz się do pracy i bierzesz urlop na własną rękę? Pracodawca może Cię zwolnić!”
Sektor
praca
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Wyrok z dnia 19 sierpnia 1999 r. I PKN 214/99 Przytoczenie w treści uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji twier- dzeń strony na temat stanu faktycznego, nie oznacza, że sąd dokonał ustaleń zgodnie z tymi twierdzeniami. Przewodniczący: SSN Jerzy Kwaśniewski, Sędziowie: SN Józef Iwulski, NSA Bogusław Gruszczyński (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 1999 r. sprawy z po- wództwa Agnieszki M. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w G. o uznanie za bezs- kuteczne wypowiedzenia umowy o pracę, na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Zielonej Górze z dnia 17 lutego 1999 r. [...] 1) o d d a l i ł kasację; 2) zasądził od powódki na rzecz strony pozwanej kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 16 grudnia 1998 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Krośnie Od- rzańskim oddalił powództwo Agnieszki M. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w G. o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne. Sąd Rejonowy ustalił, że Agnieszka M. była zatrudniona u pozwanej na sta- nowisku kierownika działu księgowości. Dnia 26 listopada 1998 r. otrzymała trzymie- sięczne wypowiedzenie, z uwagi na „uporczywe naruszanie zasad współżycia spo- łecznego w zakładzie pracy”. Według ustaleń Sądu Rejonowego, powódka miała określony zakres obowiązków i wymagany czas pracy od godziny 730 . W zakresie czynności zaznaczono, że powinna przestrzegać zasad dyscypliny pracy i zasad współżycia społecznego. Tymczasem powódka często spóźniała się do pracy. Kilka razy w miesiącu spóźnienie sięgało pół, a nawet całej godziny. Pracodawca wielo- 2 krotnie upominał ją, przeprowadzając rozmowy dyscyplinujące. Rozmowy nie odno- siły jednak skutku. Najpoważniejsze uchybienie powódki miało miejsce w dniu 22 października 1998 r. W dniu tym powódka wzięła sobie samowolnie urlop, wyjeżdżając na wy- cieczkę do Włoch. Nie uzgodniła tego z prezesem, bo była z nim w konflikcie. Uznała, że skoro jedzie na wycieczkę za własne pieniądze, a nie na koszt spółdziel- ni, to zgody takiej nie potrzebuje. W przekonaniu Sądu, w zaistniałym stanie faktycznym pracodawca miał pełne prawo wypowiedzieć powódce umowę o pracę. Decyzja pracodawcy była konsulto- wana z komisją rewizyjną, która ją zaakceptowała. Apelacja powódki od wyroku Sądu pierwszej instancji została oddalona przez Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Zielonej Górze w dniu 17 lutego 1999 r. Sąd drugiej instancji uznał za prawidłowe ustalenia Sądu Rejonowego i przyjął je za własne. Zgodził się także z tezą, że istniały podstawy do rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem. Zauważył, że skoro powódka przyznała fakt spóźnień do pracy, fakt rozmów dyscyplinujących z prezesem pozwanej oraz brak zgody prezesa na rozpoczęcie urlopu, to zgodnie z art. 468 § 2 pkt 3 KPC niecelo- wym było prowadzenie dowodów na okoliczności bezsporne. Twierdzenia powódki zawarte w apelacji nie były – w przekonaniu Sądu Okręgowego – nowymi faktami, a jedynie zaprzeczeniem faktów wcześniej przez nią przyznanych. Sąd powołał się również na treść art. 229 KPC. Powódka wniosła kasację od wyroku Sądu Okręgowego, opierając ją na za- rzucie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 45 KP oraz na zarzucie na- ruszenia przepisów postępowania, przez przyjęcie, że Sąd oparł swe orzeczenie na faktach przyznanych (art. 229 KPC) oraz że orzekł na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego (art. 233 KPC). Ostatnio wymieniony zarzut wnosząca kasację uzasadniła tym, że Sąd Okręgowy: a) bezpodstawnie przyjął za udowodnione, że powódka przychodziła do pracy o godzinie 930 ; b) fakt rzekomych spóźnień powódki oparł na treści zapisów w osobistym notatniku prezesa spółdzielni, który to notatnik nie został okazany powódce; c) nie ustalił częstotliwości i rozmiaru czasowego spóźnień powódki, ani prawdziwej przyczyny konfliktu stron; d) powołał się na „rozmowy dyscyplinujące”, których nie wymieniono w katalogu kar z art. 108 KP; e) odmówił przesłuchania w charakterze świadka Józefa W.; f) pominął fakt zaaprobowania wyjazdu powódki na urlop przez jej przełożonego; g) nie usto- 3 sunkował się do zarzutu stronniczego kierowania przebiegiem rozprawy przed Są- dem Rejonowym, daleko odbiegającego od zasad określonych w art. 5 KPC. W końcowej części kasacji powódka podniosła, że wskazana przez pozwaną przyczyna wypowiedzenia jej stosunku pracy nie była prawdziwa, ani konkretna. W konsekwencji Sąd Okręgowy naruszył – zdaniem powódki – także prawo materialne, tj. art. 45 KP. Pozwana wniosła o oddalenie kasacji. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Kasacja nie jest zasadna. Sąd Okręgowy przyjął za własne ustalenia Sądu Rejonowego, a ten z kolei oparł je wyłącznie na wyjaśnieniach powódki, złożonych na rozprawie dnia 16 grud- nia 1998 r. Skoro każdy z ustalonych faktów znajduje potwierdzenie w wyjaśnieniach, które powódka złożyła w trybie art. 468 § 1 i 2 KPC, to zarzut naruszenia art. 229 KPC okazał się całkowicie chybiony. Nie jest też zasadny zarzut naruszenia art. 233 KPC. Wbrew sugestiom za- wartym w kasacji, Sąd Okręgowy nie ustalił wcale, że powódka przychodziła do pracy dopiero o godzinie 930 . Takie twierdzenie wysunęła strona pozwana, a Sąd Okręgowy przytoczył je jedynie w „części historycznej” uzasadnienia wyroku. Z usta- leń Sądu Okręgowego jednoznacznie wynika, że powódka spóźniała się do pracy od pół do jednej godziny. Przyjęto zatem wersję powódki, a nie wersję pozwanej. Po- wyższe ustalenie przeczy również twierdzeniom wnoszącej kasację, jakoby czasowy rozmiar spóźnień w ogóle nie został ustalony. Jeśli chodzi o częstotliwość spóźnień, to jej ustalenie nie opierało się bynajm- niej na zapisach w osobistym notatniku prezesa spółdzielni, jak to sugerowano w kasacji. Sądy obu instancji przyjęły za prawdziwe wyjaśnienia powódki, iż spóźniała się kilka razy w miesiącu. Z kolei powołanie się w wyroku na „rozmowy dyscyplinują- ce” nie miało nic wspólnego ze wskazanym w kasacji art. 108 KP. Okoliczność prze- prowadzenia wspomnianych rozmów – przyznana zresztą przez powódkę (protokół z rozprawy z dnia 16 grudnia 1998 r.) – służyła jedynie wykazaniu, że pracodawca nie akceptował spóźnień powódki. Tym samym nie może się ostać teza kasacji, jakoby pracodawca aprobował nieprzestrzeganie czasu pracy. 4 Twierdzenie wnoszącej kasację, że przełożony zaakceptował termin urlopu, pozostaje w sprzeczności z jej wyjaśnieniami na rozprawie przed Sądem Rejono- wym, kiedy to powódka zeznała, iż prezes nie wiedział, że nie będzie jej w pracy. Podobnie nie znajdują potwierdzenia w sprawie sugestie skarżącej o rzekomo innych przyczynach konfliktu z prezesem. Na ten temat powódka nie mówiła nic w toku składania wyjaśnień, ani też nie złożyła stosownych wniosków dowodowych. Zawarty w apelacji wniosek o przesłuchanie w charakterze świadka Józefa W. dotyczył innej kwestii. Sąd Okręgowy słusznie odmówił przeprowadzenia wspomnianego dowodu, gdyż przyczyna nieudzielenia powódce przez Radę Nadzorczą odpowiedzi na pismo z dnia 4 grudnia 1998 r., wysłane już po rozwiązaniu stosunku pracy, nie była istotna dla rozstrzygnięcia sprawy. Zarzut stronniczego kierowania przebiegiem rozprawy przez przewodniczące- go składu orzekającego Sądu Rejonowego i naruszenia przez to art. 5 KPC nie może odnieść zamierzonego skutku. Jakkolwiek zarzut ten był podniesiony w apelacji, a Sąd Okręgowy nie ustosunkował się do niego, to jednak uchybienie Sądu drugiej instancji nie miało wpływu na wynik sprawy (art. 3931 pkt 2 KPC a contrario). Wspo- mniany zarzut nie znajduje bowiem potwierdzenia w protokole rozprawy przed Są- dem Rejonowym, a powódka nie złożyła wniosku o sprostowanie lub uzupełnienie protokołu. Mogła to uczynić, dopóki akta sprawy pozostawały w Sądzie Rejonowym (art. 160 KPC). Przechodząc do zarzutu naruszenia prawa materialnego Sąd Najwyższy zau- waża, że wielokrotne spóźnienia do pracy i samowolny wyjazd na urlop stanowiły uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia stosunku pracy. W świetle ustaleń Sądu Okręgowego przyczyna ta była prawdziwa i konkretna. Nie może być zatem mowy o naruszeniu art. 45 KP. Z tych względów kasacja podlegała oddaleniu na podstawie art. 39312 KP. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 KPC i § 6 w związku z § 15 ust. 4 pkt 2 oraz w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. Nr 154, poz. 1013 ze zm.). ========================================
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę