Orzeczenie · 1999-07-14

I PKN 149/99Bezzasadna odmowa pracy rozwiązanie umowy z winy pracownika

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1999-07-14
SAOSPracyrozwiązanie stosunku pracyŚrednianajwyższy
rozwiązanie umowywina pracownikaobowiązki pracowniczeprzywrócenie do pracyodszkodowanieKodeks pracynauczanie religiiSąd Najwyższy

Powód Mikołaj L. wniósł kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Koszalinie, który oddalił jego apelację od wyroku sądu pierwszej instancji. Sąd pierwszej instancji zasądził na rzecz powoda zasiłek rodzinny, wynagrodzenie za okres od października do listopada 1997 r. oraz odszkodowanie z tytułu rozwiązania umowy o pracę z jego winy, jednocześnie oddalając powództwo o ustalenie istnienia stosunku pracy (przywrócenie do pracy). W kasacji powód zarzucił naruszenie art. 8 KP, art. 56 § 1 i § 2 KP, art. 60 KC w zw. z art. 300 KP oraz art. 477 § 11 KPC. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za nieuzasadnioną. Stwierdzono, że odmowa podjęcia nauczania religii w nowym miejscu pracy, mimo że zostało ono ustalone zgodnie z prawem, stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych i uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Sąd Najwyższy uznał, że choć rozwiązanie umowy o pracę naruszyło przepisy formalne (brak oświadczenia woli o rozwiązaniu umowy wraz z pouczeniem), co upoważniało powoda do wystąpienia z roszczeniem o przywrócenie do pracy, to sądy obu instancji słusznie zasądziły odszkodowanie zamiast przywrócenia do pracy ze względu na poważny konflikt między stronami. Zarzut naruszenia art. 477 § 11 KPC został odrzucony z uwagi na nieistnienie takiego przepisu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie rozwiązania umowy o pracę z winy pracownika z powodu odmowy podjęcia pracy w nowym miejscu; celowość zasądzenia odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy w przypadku konfliktu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy podjęcia pracy w nowym miejscu, ustalonego zgodnie z prawem, w kontekście nauczania religii. Kwestia wadliwości formalnej rozwiązania umowy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy bezzasadna odmowa podjęcia pracy w nowym, zgodnie z prawem ustalonym miejscu, uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę z winy pracownika na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, bezzasadna odmowa podjęcia pracy w nowym miejscu, ustalonym zgodnie z prawem, stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych i uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że odmowa nauczania religii w nowym miejscu pracy, mimo że zostało ono ustalone zgodnie z przepisami, stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, co uzasadnia rozwiązanie umowy z winy pracownika.

Czy wadliwość formalna rozwiązania umowy o pracę (brak oświadczenia woli o rozwiązaniu wraz z pouczeniem) przy istnieniu przyczyny uzasadniającej rozwiązanie, upoważnia pracownika do roszczenia o przywrócenie do pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia, mimo istnienia przyczyny uzasadniającej tę czynność prawną, jako naruszające przepisy formalne, upoważnia pracownika do wystąpienia z roszczeniem o przywrócenie do pracy.

Uzasadnienie

Sąd drugiej instancji uznał, że wadliwość rozwiązania umowy polegała na braku złożenia pracownikowi oświadczenia o jej rozwiązaniu wraz z pouczeniem, co naruszyło przepisy formalne.

Czy w przypadku poważnego konfliktu między stronami, zasądzenie odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy jest celowe?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ze względu na poważny konflikt między stronami, celowe było zasądzenie na rzecz powoda od strony pozwanej odszkodowania w miejsce dochodzonego przywrócenia do pracy.

Uzasadnienie

Sądy obu instancji uznały, że ze względu na poważny konflikt między stronami, zasądzenie odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy było celowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono kasację
Strona wygrywająca
Szkola Podstawowa [...] w K.

Strony

NazwaTypRola
Mikołaj L.osoba_fizycznapowód
Szkoła Podstawowa [...] w K.instytucjapozwany

Przepisy (9)

Główne

KP art. 52 § 1 pkt 1

Kodeks pracy

Bezzasadna odmowa podjęcia pracy w nowym miejscu pracy stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, co uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

KPC art. 393 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzeczenia Sądu Najwyższego.

Pomocnicze

KP art. 8

Kodeks pracy

Zarzut naruszenia przez przyjęcie, że powód naruszył zasady współżycia społecznego i z tej przyczyny nie ma podstaw do przywrócenia go do pracy.

KP art. 56 § § 1 i § 2

Kodeks pracy

Zarzut naruszenia przez przyjęcie, że informacja w świadectwie pracy o ustaniu stosunku pracy stanowi oświadczenie woli o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy powoda.

KC art. 60

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia w związku z art. 300 KP przez przyjęcie, że informacja w świadectwie pracy o ustaniu stosunku pracy stanowi oświadczenie woli o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy powoda.

KP art. 30 § § 3 i § 4

Kodeks pracy

Wadliwość rozwiązania umowy polegała na tym, iż pracodawca nie złożył powodowi oświadczenia o jej rozwiązaniu, wraz ze stosownym pouczeniem o możliwości odwołania się do sądu pracy, lecz jedynie wysłał do niego świadectwo pracy ze zwięzłym opisem stanu faktycznego.

Ustawa o stosunku Państwa do Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego

Podstawa prawna przeniesienia punktu katechetycznego do nowego miejsca.

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej

w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w szkołach publicznych. Podstawa prawna przeniesienia punktu katechetycznego do nowego miejsca.

KPC art. 477 § § 11

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut naruszenia przez pominięcie przeprowadzenia postępowania dowodowego z urzędu w sprawie o ustalenie istnienia stosunku pracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwość formalna rozwiązania umowy o pracę (brak oświadczenia woli o rozwiązaniu wraz z pouczeniem) przy istnieniu przyczyny uzasadniającej rozwiązanie. • Poważny konflikt między stronami uzasadniający zasądzenie odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 8 KP przez przyjęcie, że powód naruszył zasady współżycia społecznego. • Naruszenie art. 56 § 1 i § 2 KP oraz art. 60 KC w związku z art. 300 KP przez przyjęcie, że informacja w świadectwie pracy o ustaniu stosunku pracy stanowi oświadczenie woli o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy powoda. • Naruszenie art. 477 § 11 KPC przez pominięcie przeprowadzenia postępowania dowodowego z urzędu.

Godne uwagi sformułowania

Bezzasadna odmowa podjęcia pracy w miejscu ustalonym zgodnie z prawem stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, co uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. • Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia – mimo istnienia przyczyny uzasadniającej tę czynność prawną – jako naruszające przepisy formalne było sprzeczne z prawem, upoważniało powoda do wystąpienia z roszczeniem o przywrócenie do pracy. • Słusznie jednak Sądy obu instancji uznały, że ze względu na poważny konflikt między stronami, celowe było zasądzenie na rzecz powoda od strony pozwanej odszkodowania w miejsce dochodzonego przywrócenia do pracy.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Roman Kuczyński

członek

Barbara Wagner

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie rozwiązania umowy o pracę z winy pracownika z powodu odmowy podjęcia pracy w nowym miejscu; celowość zasądzenia odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy w przypadku konfliktu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy podjęcia pracy w nowym miejscu, ustalonego zgodnie z prawem, w kontekście nauczania religii. Kwestia wadliwości formalnej rozwiązania umowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy - przyczyn uzasadniających rozwiązanie umowy z winy pracownika, a także praktycznego podejścia sądu do konfliktu stron poprzez zasądzenie odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy.

Odmówiłeś pracy w nowym miejscu? Pracodawca może zwolnić Cię z winy!

Dane finansowe

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst