Orzeczenie · 1998-05-28

I PKN 138/98

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1998-05-28
SAOSPracyprawo pracyWysokanajwyższy
prawo pracyprojekty racjonalizatorskiewynagrodzeniekasacjaSąd Najwyższyprawo materialneinstrukcja wewnętrzna

Powód Albin K. domagał się od Huty [...] w K. wynagrodzenia za dwa projekty racjonalizatorskie. Sąd Wojewódzki zasądził kwotę 5.787,72 zł z odsetkami za zastosowanie jednego projektu, opierając się na wewnętrznej instrukcji strony pozwanej dotyczącej wynagrodzeń za projekty wynalazcze. Pozwana wniosła apelację, kwestionując sposób wyliczenia wynagrodzenia i zastosowanie tabeli II instrukcji. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, uznając, że instrukcja została zastosowana prawidłowo, a opinia biegłego była rzetelna. Sąd Najwyższy odrzucił kasację pozwanej, stwierdzając, że instrukcja do zarządzenia dyrektora przedsiębiorstwa państwowego nie stanowi prawa materialnego w rozumieniu art. 393 § 1 pkt 1 KPC. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że pojęcie prawa materialnego obejmuje akty wymienione w art. 87 Konstytucji RP oraz akty wskazane w art. 9 KP, ale nie obejmuje instrukcji wewnętrznych, które nie są częścią porozumień zbiorowych ani regulaminów opartych na ustawie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że wewnętrzne akty prawne pracodawcy (instrukcje, zarządzenia) nie stanowią prawa materialnego w rozumieniu KPC, co ogranicza możliwość zaskarżania ich wykładni w drodze kasacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie spraw pracowniczych i interpretacji przepisów KPC w kontekście prawa wewnętrznego pracodawcy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy instrukcja wewnętrzna przedsiębiorstwa państwowego stanowi prawo materialne w rozumieniu art. 393 § 1 pkt 1 KPC?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, instrukcja wewnętrzna przedsiębiorstwa państwowego nie stanowi prawa materialnego w rozumieniu art. 393 § 1 pkt 1 KPC, chyba że jest częścią porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 KP.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że pojęcie prawa materialnego w rozumieniu KPC obejmuje akty prawne wymienione w Konstytucji RP oraz w Kodeksie pracy, ale nie obejmuje instrukcji i zarządzeń wydawanych w zakładach pracy, jeśli nie stanowią one części porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów. Kluczowe jest oparcie aktu prawnego na ustawie i określanie praw i obowiązków stron stosunku pracy.

Jak należy interpretować pojęcie "liczby osób zagrożonych" w kontekście wyliczania wynagrodzenia za projekt racjonalizatorski według wewnętrznej instrukcji?

Odpowiedź sądu

Pojęcie "liczby osób zagrożonych" należy odnieść do obiektywnie uzasadnionej liczby osób, które w obrębie miejsca wypadku się znalazły, a nie tylko do osób bezpośrednio uczestniczących w zdarzeniu.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że przy wyliczaniu wynagrodzenia za projekt racjonalizatorski poprawiający bezpieczeństwo drogowe, należy brać pod uwagę obiektywnie uzasadnioną liczbę osób narażonych na wypadek w danym miejscu, a nie tylko bezpośrednich uczestników zdarzenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie kasacji
Strona wygrywająca
pozwany (Huta [...] w K.)

Strony

NazwaTypRola
Albin K.osoba_fizycznapowód
Huta [...] w K.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

KPC art. 393 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Instrukcja do zarządzenia dyrektora przedsiębiorstwa państwowego nie stanowi prawa materialnego w rozumieniu tego przepisu.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 87

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wymienione akty prawne stanowią źródło powszechnie obowiązującego prawa.

Konstytucja RP art. 59 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Uzasadnia pogląd o mocy i sposobie pojmowania przepisu art. 9 Kodeksu pracy.

KP art. 9

Kodeks pracy

Definiuje pojęcie prawa pracy, obejmujące przepisy Kodeksu pracy, inne ustawy, akty wykonawcze, układy zbiorowe pracy, porozumienia zbiorowe, regulaminy i statuty.

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks cywilny art. XVI

Uchylony przepis, który przyjmował, że ustawą w rozumieniu Kodeksu cywilnego jest każdy obowiązujący przepis prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Instrukcja wewnętrzna przedsiębiorstwa nie jest prawem materialnym w rozumieniu art. 393 § 1 pkt 1 KPC.

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu Instrukcji do zarządzenia Dyrektora Kombinatu Metalurgicznego.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie "naruszenie prawa materialnego" z art. 393 § 1 pkt 1 KPC, poza aktami wymienionymi w art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, obejmuje także akty prawne wymienione w art. 9 KP w związku z art. 59 ust. 2 Konstytucji. • Instrukcja do zarządzenia dyrektora przedsiębiorstwa państwowego nie stanowi prawa materialnego w rozumieniu art. 393 § 1 pkt 1 KPC.

Skład orzekający

Walerian Sanetra

przewodniczący-sprawozdawca

Adam Józefowicz

sędzia

Andrzej Wasilewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że wewnętrzne akty prawne pracodawcy (instrukcje, zarządzenia) nie stanowią prawa materialnego w rozumieniu KPC, co ogranicza możliwość zaskarżania ich wykładni w drodze kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw pracowniczych i interpretacji przepisów KPC w kontekście prawa wewnętrznego pracodawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie precyzuje, co jest, a co nie jest prawem materialnym w rozumieniu KPC, co jest kluczowe dla prawników procesowych, zwłaszcza w sprawach pracowniczych.

Czy instrukcja szefa to prawo materialne? Sąd Najwyższy wyjaśnia!

Dane finansowe

wynagrodzenie za projekt racjonalizatorski: 5787,72 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst