I PKN 137/98
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła ważności ugody zawartej między pracownikiem Kazimierzem P. a pracodawcą Towarzystwem Inwestycyjnym „D.” Spółką z o.o. w W. Ugoda ta, zawarta w dniu 21 sierpnia 1996 r., przewidywała rozwiązanie umowy o pracę z dniem 30 listopada 1996 r. oraz zwolnienie pracownika z obowiązku świadczenia pracy w okresie pozostającym do tej daty. Pracownik nie wykorzystał przysługującego mu urlopu wypoczynkowego w naturze przed rozwiązaniem stosunku pracy, w związku z czym dochodził od pracodawcy zapłaty ekwiwalentu pieniężnego. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy zasądził na rzecz powoda kwotę 6.249,75 zł z odsetkami, uznając jego żądanie za zasadne. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku oddalił apelację pozwanego, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji. Sąd Wojewódzki uznał, że ugoda, w której pracodawca zwalnia pracownika od obowiązku świadczenia pracy, nie jest sprzeczna z art. 18 § 1 KP i jest ważna. Pracownik zwolniony z obowiązku świadczenia pracy nie może swobodnie wykorzystywać tego okresu, a pozwany nie mógł skutecznie zobowiązać go do wykorzystania urlopu w tym czasie, zwłaszcza wobec sprzeciwu pracownika. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację pozwanego, oddalił ją. Sąd Najwyższy podkreślił, że sprawa jest rozpoznawana w granicach kasacji, a pozwany zarzucił jedynie naruszenie prawa materialnego. Sąd Najwyższy zważył, że ustalenie, iż powód nie wykorzystał urlopu w naturze, nie mogło być skutecznie zakwestionowane w postępowaniu kasacyjnym. W takiej sytuacji prawo do ekwiwalentu pieniężnego wynika wprost z art. 171 § 1 pkt 1 KP. Sąd Najwyższy podzielił stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że zwolnienie pracownika od świadczenia pracy w okresie pozostającym do daty rozwiązania stosunku pracy, nawet jeśli nie wykorzystał on urlopu, nie powoduje nieważności ugody z mocy art. 18 § 2 KP, gdyż jest to postanowienie korzystniejsze dla pracownika. Sąd Najwyższy uznał również, że art. 171 KP ma charakter bezwzględnie obowiązujący w tym sensie, że w przypadku niewykorzystania urlopu z przyczyn w nim wymienionych, pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaWażność ugód pracowniczych dotyczących zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy i prawa do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.
Dotyczy specyficznej sytuacji ugody i zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy. Interpretacja art. 18 i 171 KP.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ugoda, na mocy której pracodawca zwalnia pracownika od obowiązku świadczenia pracy w okresie pozostającym do uzgodnionej daty rozwiązania umowy, mimo niewykorzystania przez pracownika urlopu wypoczynkowego, narusza art. 18 § 2 KP i jest nieważna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taka ugoda nie narusza art. 18 § 2 KP i jest ważna.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie ugody zwalniające pracownika od obowiązku świadczenia pracy w okresie do rozwiązania stosunku pracy, nawet jeśli pracownik nie wykorzystał urlopu, jest korzystniejsze dla pracownika niż obowiązujące przepisy prawa pracy i dlatego nie powoduje nieważności ugody. Przepis art. 171 KP gwarantuje prawo do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, niezależnie od przyczyny jego niewykorzystania.
Czy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, jeśli został zwolniony z obowiązku świadczenia pracy do daty rozwiązania umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli pracownik nie wykorzystał urlopu w naturze, przysługuje mu ekwiwalent pieniężny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że w sytuacji, gdy pracownik nie wykorzystał urlopu wypoczynkowego w naturze przed rozwiązaniem stosunku pracy, prawo do ekwiwalentu pieniężnego wynika wprost z art. 171 § 1 pkt 1 KP.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Kazimierz P. | osoba_fizyczna | powód |
| Towarzystwo Inwestycyjne „D.” Spółka z o.o. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
KP art. 18 § § 2
Kodeks pracy
Ugoda zwalniająca pracownika od obowiązku świadczenia pracy w okresie pozostającym do daty rozwiązania stosunku pracy, mimo niewykorzystania urlopu, nie narusza tego przepisu i jest ważna, gdyż jest korzystniejsza dla pracownika.
KP art. 171 § § 1
Kodeks pracy
W przypadku niewykorzystania urlopu wypoczynkowego, pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący.
Pomocnicze
KP art. 18 § § 1
Kodeks pracy
Strony nie mogą postanowieniem ugody naruszyć bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa pracy.
KPC art. 393 § 11
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach kasacji.
KPC art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ugoda zwalniająca pracownika od obowiązku świadczenia pracy do końca zatrudnienia, mimo niewykorzystania urlopu, jest ważna i nie narusza przepisów Kodeksu pracy. • Pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, jeśli nie wykorzystał go w naturze przed rozwiązaniem stosunku pracy.
Odrzucone argumenty
Ugoda narusza art. 18 KP i art. 171 KP, ponieważ pracodawca musiał udzielić urlopu w naturze. • Zwolnienie od świadczenia pracy dotyczyło okresu poza okresem należnego urlopu.
Godne uwagi sformułowania
Ugoda, na mocy której pracodawca zwalnia pracownika od obowiązku świadczenia pracy w okresie pozostającym do uzgodnionej przez strony daty rozwiązania umownego stosunku pracy, mimo niewykorzystania przez pracownika przysługującego mu urlopu wypoczynkowego, nie narusza art. 18 § 2 KP i jest ważna. • Takie postanowienie ugody jest bowiem korzystniejsze dla pracownika od obowiązujących przepisów prawa pracy.
Skład orzekający
Jan Wasilewski
przewodniczący-sprawozdawca
Jadwiga Skibińska-Adamowicz
sędzia
Alina Krusz-Stankiewicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ważność ugód pracowniczych dotyczących zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy i prawa do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ugody i zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy. Interpretacja art. 18 i 171 KP.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy - ugód między pracownikiem a pracodawcą oraz prawa do ekwiwalentu za urlop. Choć nie jest to przypadek sensacyjny, ma praktyczne znaczenie dla wielu pracowników i pracodawców.
“Czy ugoda zwalniająca z pracy do końca umowy jest ważna, gdy nie wykorzystano urlopu?”
Dane finansowe
WPS: 6249,75 PLN
ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy: 6249,75 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.