I PKN 137/98

Wyrok z dnia 20 maja 1998 r. I PKN 137/98 Ugoda, na mocy której pracodawca zwalnia pracownika od obowiązku świadczenia pracy w okresie pozostającym do uzgodnionej przez strony daty rozwiązania umownego stosunku pracy, mimo niewykorzystania przez pra- cownika przysługującego mu urlopu wypoczynkowego, nie narusza art. 18 § 2 KP i jest ważna. Przewodniczący: Prezes SN Jan Wasilewski (sprawozdawca), Sędziowie: SN Jadwiga Skibińska-Adamowicz, SA Alina Krusz-Stankiewicz. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 20 maja 1998 r. sprawy z powództwa Kazimierza P. przeciwko Towarzystwu Inwestycyjnemu „D.” Spółce z o.o. w W. o zapłatę, na skutek kasacji strony pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z dnia 2 grudnia 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Rejonowy-Sąd Pracy na podstawie art. 171 § 1 pkt 1 KP zasądził od poz- wanego na rzecz powoda kwotę 6.249,75 zł z odsetkami jako ekwiwalent pieniężny za nie wykorzystany urlop wypoczynkowy w wymiarze 75 dni. Sąd ten ustalił, że strony pozostawały w stosunku pracy nawiązanym na czas nie określony i w dniu 21 sierpnia 1996 r. w innym postępowaniu przed Sądem zawarły ugodę, w której posta- nowiły rozwiązać umowę o pracę z dniem 30 listopada 1996 r., ze zwolnieniem po- woda od obowiązku świadczenia pracy w okresie pozostającym do zakończenia sto- sunku pracy. Powód nie wykorzystał w naturze przysługującego mu urlopu wypo- czynkowego przed rozwiązaniem stosunku pracy między stronami, a zatem zasadne było jego żądanie wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego. 2 Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację poz- wanego od tego wyroku. Sąd Wojewódzki również uznał, że powód - wbrew twier- dzeniom pozwanego - nie wykorzystał urlopu w naturze i zgodnie z obowiązującymi przepisami nabył prawo do ekwiwalentu pieniężnego. Wprawdzie pozwany w piśmie z dnia 3 września 1996 r. polecił powodowi wykorzystanie urlopu przed rozwiązaniem stosunku pracy, jednakże powód nie wyraził zgody, powołując się na treść zawartej ugody. W ocenie Sądu Wojewódzkiego ugoda, w której pracodawca zwalnia pracownika od obowiązku świadczenia pracy do czasu rozwiązania umowy o pracę nie jest sprzeczna z treścią art. 18 § 1 KP i jest ważna. Pracownik zwolniony z obo- wiązku świadczenia pracy pozostaje w dyspozycji pracodawcy i nie może swobodnie wykorzystywać tego okresu, tak jak urlopu. Powód w tym okresie poszukiwał pracy. Wobec treści ugody i sprzeciwu powoda, pozwany nie mógł skutecznie zobowiązać go do wykorzystania urlopu w okresie, w którym był on zwolniony od świadczenia pracy. W kasacji pozwany zarzucił naruszenie przez Sądy orzekające w sprawie art. 18 i 171 KP i wniósł o zmianę obu wyroków oraz oddalenie powództwa albo uchyle- nie tych wyroków i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu kasacji skarżący twierdził, że poinformował powoda o konieczności wykorzystania urlopu przed rozwiązaniem stosunku pracy i powód wy- korzystał przysługujący mu urlop. Zwolnienie powoda od obowiązku świadczenia pracy dotyczyło okresu poza okresem należnego mu urlopu. Pozwany musiał udzielić powodowi urlopu w naturze, wobec bezwzględnie obowiązującego przepisu art. 171 KP, którego strony nie mogły naruszyć w ugodzie ze względu na treść art. 18 KP. Postanowienie ugody w okresie pokrywającym się z nie wykorzystanym urlopem wypoczynkowym było nieważne. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z mocy art. 393 11 KPC Sąd Najwyższy - poza obowiązkiem uwzględnienia z urzędu stwierdzonej nieważności postępowania - rozpoznaje sprawę w granicach kasacji, które określają przytoczone w niej podstawy. Z dwu wymienionych w art. 393 1 KPC podstaw kasacji pozwany wskazał tylko jedną, a mianowicie naruszenie przepisów prawa materialnego. Nie zgłaszając zarzutu naruszenia przepisów postę- powania i nie wskazując żadnego przepisu prawa procesowego, któremu - w jego 3 przekonaniu - uchybił Sąd Wojewódzki w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy, skarżący pozbawił się możliwości skutecznego kwestionowania prawidłowo- ści ustaleń zawartych w zaskarżonym wyroku. Orzekające w sprawie Sądy ustaliły, że powód nie wykorzystał przysługującego mu urlopu wypoczynkowego w naturze przed rozwiązaniem stosunku pracy. W takiej zaś sytuacji prawo powoda do ekwi- walentu pieniężnego wynika wprost z treści art. 171 § 1 pkt 1 KP i zarzut naruszenia tego przepisu jest nieuzasadniony. Przy ustaleniu, iż powód nie wykorzystał urlopu w naturze, które to ustalenie z podanych wyżej przyczyn nie mogło być skutecznie zakwestionowane w postępowa- niu kasacyjnym, nie ma znaczenia ocena, czy treść zawartej przez strony ugody na- ruszała przepis art. 18 KP. Nawet podzielenie poglądu skarżącego nie mogłoby do- prowadzić do uwzględnienia kasacji. Sąd Najwyższy podziela jednakże stanowisko Sądu Wojewódzkiego, iż zwolnienie pracownika, który nie wykorzystał urlopu wypo- czynkowego, od świadczenia pracy w okresie pozostającym do daty rozwiązania stosunku pracy, nie powoduje nieważności ugody stron z mocy art. 18 § 2 KP. Takie postanowienie ugody jest bowiem korzystniejsze dla pracownika od obowiązujących przepisów prawa pracy. Niezrozumiałe też jest twierdzenie skarżącego, że treść za- wartej przez strony ugody pozostaje w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującym przepisem art. 171 KP. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązującym w tym sensie, że jeżeli pracownik nie wykorzystał urlopu wypoczynkowego z powodów w nim wymienionych, to przysługuje mu ekwiwalent pieniężny i to bez względu na przyczynę niewykorzystania urlopu. Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 393 12 KPC od- dalił kasację. ========================================