I PKN 128/98

Sąd Najwyższy1998-05-15
SAOSPracystosunki pracyŚrednianajwyższy
doręczenie zastępczewyrok zaocznysprzeciwtermin procesowyobowiązki stronySąd Najwyższykasacjapostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego, uznając, że prawidłowo zastosowano doręczenie zastępcze i odrzucono spóźniony sprzeciw od wyroku zaocznego z powodu zaniedbania obowiązków procesowych przez stronę.

Sprawa dotyczyła oddalenia kasacji pozwanego od postanowienia Sądu Apelacyjnego, które z kolei oddaliło zażalenie na odrzucenie sprzeciwu od wyroku zaocznego. Sąd Apelacyjny uznał, że pozwany z własnej winy nie brał udziału w postępowaniu, a pisma sądowe nie były przez niego podejmowane, mimo prawidłowego doręczania ich na ostatni znany adres. Sąd Najwyższy potwierdził, że pozwany zaniedbał obowiązek informowania o zmianie adresu, co uzasadniało doręczenie zastępcze i odrzucenie spóźnionego sprzeciwu.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację pozwanego Przedsiębiorstwa Wielobranżowego Remontowo-Budowlanego-Wodno-Kanalizacyjnego CO. Gaz „G.” - właściciela Gerarda A. od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Katowicach, które oddaliło zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego o odrzuceniu sprzeciwu od wyroku zaocznego. Sąd Apelacyjny ustalił, że pozwany z przyczyn zawinionych nie brał udziału w postępowaniu, a kierowane do niego pisma sądowe nie były podejmowane. Mimo to, sąd podejmował czynności w celu ustalenia jego miejsca pobytu i kierował korespondencję na nowy adres. Sąd Najwyższy uznał kasację za bezzasadną, podkreślając, że pozwany zaniedbał obowiązek informowania o zmianie miejsca zamieszkania, co uzasadniało stosowanie doręczeń zastępczych zgodnie z art. 136 § 1 i 2 KPC. Nawet mimo tych uchybień, sąd pierwszej instancji ustalił nowy adres i kierował pisma, które nie były podejmowane, co skutkowało prawidłowym zastosowaniem art. 139 § 1 KPC w zakresie doręczeń zastępczych. W konsekwencji, sprzeciw pozwanego został odrzucony jako spóźniony (art. 344 § 3 KPC). Sąd Najwyższy potwierdził prawidłowość orzeczeń sądów niższych instancji, wskazując, że pozwany powinien liczyć się z negatywnymi skutkami procesowymi swojego postępowania, polegającego na unikaniu kontaktu z sądem i pismami procesowymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie zastępcze jest skuteczne, jeśli strona zaniedbała obowiązek zawiadomienia sądu o zmianie miejsca zamieszkania, a pisma były kierowane na ostatni znany adres.

Uzasadnienie

Strona ma obowiązek informować sąd o zmianie miejsca zamieszkania. Niewykonanie tego obowiązku pozwala na skuteczne doręczenie zastępcze, polegające na pozostawieniu pisma w aktach sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Pozwany (w sensie wygranej w kasacji, ale przegrany w sprawie)

Strony

NazwaTypRola
Maciej W.osoba_fizycznapowód
Przedsiębiorstwo Wielobranżowe Remontowo - Budowlane-Wodno-Kanalizacyjne CO. Gaz „G.” - Gerard A.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

KPC art. 344 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sprzeciw od wyroku zaocznego wnosi się w terminie dwutygodniowym od doręczenia wyroku. Spóźniony sprzeciw podlega odrzuceniu.

Pomocnicze

KPC art. 136 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strony mają obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie swego zamieszkania.

KPC art. 136 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W razie niezawiadomienia sądu o zmianie miejsca zamieszkania, pismo wysłane na ostatni znany adres uważa się za doręczone.

KPC art. 139 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W przypadku niemożności doręczenia pisma, sąd może zastosować doręczenie zastępcze.

KPC art. 393 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Kasacja bezzasadna podlega oddaleniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowość zastosowania doręczenia zastępczego. Naruszenie przez pozwanego obowiązku informowania o zmianie adresu. Spóźnione wniesienie sprzeciwu od wyroku zaocznego.

Odrzucone argumenty

Kwestionowanie prawidłowości doręczeń zastępczych z powodu rzekomych nieprawidłowości w pracy poczty. Twierdzenie o otrzymaniu wyroku zaocznego bezpośrednio od komornika i liczeniu terminu od tej daty.

Godne uwagi sformułowania

Strona powinna liczyć się z negatywnymi skutkami procesowymi oczywistego unikania podejmowania pism sądowych i udziału w toczącym się procesie. Pozwany zaniedbał ten obowiązek, co umożliwiało pozostawienie w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia wszelkich kolejnych pism kierowanych do niego pod dotychczasowy adres. Wobec niemożności ich faktycznego doręczenia Sąd ten zgodnie z treścią art. 139 § 1 KPC prawidłowo przyjął skuteczność tzw. doręczeń zastępczych.

Skład orzekający

Józef Iwulski

przewodniczący

Zbigniew Myszka

sprawozdawca

Barbara Wagner

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania doręczeń zastępczych w przypadku zaniedbania przez stronę obowiązku informowania o zmianie adresu oraz konsekwencje spóźnionego sprzeciwu od wyroku zaocznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z doręczeniami i wyrokami zaocznymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie ilustruje kluczowe zasady postępowania cywilnego dotyczące doręczeń i konsekwencji zaniedbania obowiązków procesowych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Unikasz pism sądowych? Sąd Najwyższy przypomina o konsekwencjach – nawet wyrok zaoczny może stać się prawomocny!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 15 maja 1998 r. I PKN 128/98 Strona powinna liczyć się z negatywnymi skutkami procesowymi oczy- wistego unikania podejmowania pism sądowych i udziału w toczącym się pro- cesie. Przewodniczący SSN: Józef Iwulski, Sędziowie SN: Zbigniew Myszka (spra- wozdawca), Barbara Wagner. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 maja 1998 r. sprawy z powództwa Macieja W. przeciwko Przedsiębiorstwu Wielobranżo- wemu Remontowo - Budowlanemu-Wodno-Kanalizacyjnemu CO. Gaz „G.” - Gerar- dowi A. o zapłatę, na skutek kasacji strony pozwanej od postanowienia Sądu Apela- cyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 20 listopada 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach posta- nowieniem z dnia 20 listopada 1997 r. oddalił zażalenie pozwanego Przedsiębiors- twa Wielobranżowego Remontowo-Budowlanego-Wod.Kan.Gaz. „G.” - właściciela Gerarda A. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 9 października 1997 r. [...] odrzucające sprzeciw pozwanego od wyroku zaocznego tego Sądu z dnia 27 czerwca 1997 r. Sąd Apela- cyjny ustalił, że pozwany z przyczyn przezeń zawinionych -„jemu tylko wiadomych” - nie brał udziału w toczącym się postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Kierowane do niego zawiadomienia o terminach kolejnych rozpraw nie były podejmowane. Sąd 2 Wojewódzki podejmował rozliczne czynności interwencyjne w celu ustalenia miejsca pobytu pozwanego, kierując korespondencję sądową pod ustalony w Urzędzie Miejs- kim w K. nowy adres pozwanego. O toczącym się procesie była powiadomiona rów- nież żona pozwanego, która przekazała mu wiadomość o terminie rozprawy wyzna- czonym na dzień 21 marca 1997 r. Niesporność takiego powiadomienia pozwanego o toczącym się procesie wynikała z przedłożenia przez nią w przededniu tej rozprawy zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia i wniosku o usprawiedliwienie nieobec- ności pozwanego. W tak ustalonych okolicznościach Sąd Apelacyjny przyjął, że kie- rowane do pozwanego zawiadomienia i wezwania, które nie zostały podjęte przez niego w terminie, były prawidłowo pozostawione w aktach sprawy ze skutkiem dorę- czenia. Tego rodzaju doręczenie zastępcze odpisu wyroku zaocznego nastąpiło w dniu 17 lipca 1997 r., przeto wniesiony dopiero w dniu 7 października 1997 r. sprze- ciw podlegał odrzuceniu na podstawie art. 344 § 3 KPC. W kasacji pozwany podniósł zarzut naruszenia art. 344 § 3 KPC - utrzymując, że wyrok zaoczny otrzymał bezpośrednio od komornika sądowego dopiero w dniu 30 września 1997 r. i od tej daty należało liczyć termin do złożenia sprzeciwu. Skarżący kwestionował prawidłowość doręczeń zastępczych wszelkich kierowanych do niego pism sądowych, wskazując na pominięcie przez Sąd Apelacyjny „znanych z urzędu” okoliczności niszczenia skrzynek pocztowych i nieprawidłowości w pracy doręczycieli pocztowych. Sąd Najwyższy uznał, że kasacja jest bezzasadna. Z materiału procesowego sprawy wynikało niesporne powiadomienie pozwanego o terminie rozprawy w dniu 21 marca 1997 r. W tym czasie pozwany przeprowadzał się pod inny adres zamiesz- kania w K. Zgodnie z treścią art. 136 § 1 KPC strony mają obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie swego zamieszkania. Jest niekwestyjne, że pozwany zaniedbał ten obowiązek, co umożliwiało pozostawienie w aktach sprawy ze skutkiem doręcze- nia wszelkich kolejnych pism kierowanych do niego pod dotychczasowy adres (art. 136 § 2 KPC). Pomimo tych uchybień pozwanego Sąd Wojewódzki z własnej inicja- tywy ustalił nowy adres zamieszkania i tam kierował wielokrotnie pisma sądowe, nie podejmowane przez pozwanego. Wobec niemożności ich faktycznego doręczenia Sąd ten zgodnie z treścią art. 139 § 1 KPC prawidłowo przyjął skuteczność tzw. do- ręczeń zastępczych, dwukrotnie wysyłanych do pozwanego odpisów wyroku zaocz- nego z dnia 27 czerwca 1997 r., w konsekwencji trafnie przyjmując przesłanki odrzu- 3 cenia spóźnionego sprzeciwu pozwanego od tego wyroku zaocznego (art. 344 § 3 KPC). W takich okolicznościach sprawy Sąd Najwyższy potwierdził prawidłowość postanowienia Sądu Apelacyjnego o oddaleniu zażalenia pozwanego na postano- wienie Sądu pierwszej instancji, odrzucające spóźniony sprzeciw od wyroku zaocz- nego, wniesiony przez pozwanego z rażącym uchybieniem terminu (art. 344 § 1 i 3 KPC). Pozwany powinien był liczyć się z jednoznaczną i negatywną w skutkach pro- cesowych oceną jego oczywistego unikania podejmowania pism sądowych i udziału w toczącym się procesie. Ignorowanie powinności procesowych przez pozwanego niweczyło potrzebę oceny wniesionej kasacji, jako zawierającej ewentualny wniosek o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu od wyroku zaocznego Sądu Woje- wódzkiego, niezależnie od tego, iż ocena taka wykraczała poza granice postępowa- nia kasacyjnego. Wykazane lekceważenie obowiązków strony procesowej przema- wiało przeciwko celowości weryfikacji zaprzeczeń skarżącego, podważających sku- teczność prawidłowo zrealizowanego zastępczego doręczenia odpisu wyroku zao- cznego z powodu podnoszonych dopiero w kasacji gołosłownych okoliczności, jako- by „znanych z urzędu”, jak niszczenie skrzynek pocztowych lub nieprawidłowości w pracy doręczycieli pocztowych, które nie miały żadnego potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy. Mając powyższe na uwadze kasacja podlegała oddaleniu na podstawie art. 393 12 KPC. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI