I PK 61/18

Sąd Najwyższy2018-11-06
SNPracyprawo pracyWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaSąd NajwyższyKodeks pracyporozumienie zbiorowezawieszenie przepisówprawo pracywynagrodzeniekoszty zastępstwa procesowego

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że podniesione zagadnienia prawne zostały już rozstrzygnięte w wcześniejszych orzeczeniach.

Strona pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w sprawie o zapłatę, podnosząc istotne zagadnienia prawne dotyczące zakresu i skutków porozumień o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy. Sąd Najwyższy, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, uznał, że kwestie te zostały już rozstrzygnięte i odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Odstąpiono również od obciążania pozwanego kosztami zastępstwa procesowego ze względu na jego trudną sytuację finansową.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną strony pozwanej, Szpitala Klinicznego w K., od wyroku Sądu Okręgowego w K., który oddalił apelację pozwanego w sprawie o zapłatę z powództwa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego na rzecz pracowników. Strona pozwana wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienia prawne dotyczące interpretacji art. 91 § 1 Kodeksu pracy, w szczególności zakresu przedmiotowego porozumień o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy oraz skutków prawnych takich porozumień w określonych okresach. Sąd Najwyższy, opierając się na swoim wcześniejszym orzecznictwie, w tym wyroku z dnia 1 marca 2018 r., I PK 168/17, uznał, że zagadnienia te zostały już kompleksowo rozstrzygnięte. Sąd Najwyższy potwierdził, że „oparcie ustawowe” należy rozumieć szeroko, a porozumienia mogą obejmować nie tylko zawieszenie stosowania przepisów, ale także przyznanie pracownikom rekompensat, co stanowi integralną część porozumienia. Ponadto, zawieszenie regulaminu wynagradzania przed jego wejściem w życie skutkuje tym, że wchodzi on w życie i jednocześnie jego stosowanie ulega zawieszeniu. W związku z brakiem istotnych zagadnień prawnych, które wymagałyby nowego rozstrzygnięcia, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W kwestii kosztów postępowania, Sąd Najwyższy, stosując art. 102 k.p.c., odstąpił od obciążania pozwanego kosztami zastępstwa procesowego, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację finansową.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Przedmiotowe oparcie należy rozumieć szeroko jako wskazanie w ustawie możliwości zawarcia porozumienia, nawet bez bliższego jego określenia. Zawieszenie stosowania regulaminu może być połączone z przyznaniem pracownikom świadczeń (rekompensat), stanowiących integralną część porozumienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że z językowego brzmienia art. 91 § 1 Kp nie wynika ograniczenie przedmiotowe porozumienia tylko do zawieszenia stosowania regulaminu. Przyznanie waloru normatywnego jedynie postanowieniom zawieszającym byłoby sprzeczne z zasadą lojalności i uczciwości kontraktowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Ogólnopolski Związek Zawodowy [...]instytucjapowód
I. H.-O. i K. W.osoba_fizycznapowód
[...] Szpital Kliniczny [...]instytucjapozwany

Przepisy (2)

Główne

k.p. art. 9 § § 1

Kodeks pracy

Zwrot „oparcie ustawowe” należy rozumieć szeroko jako wskazanie w ustawie możliwości zawarcia porozumienia zbiorowego, nawet bez bliższego jego określenia. Przedmiot porozumienia nie ogranicza się tylko do zawieszenia stosowania regulaminu wynagradzania, może być połączone z przyznaniem pracownikom świadczeń (rekompensat).

Pomocnicze

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odstąpienia od obciążania strony kosztami postępowania ze względu na szczególnie uzasadniony przypadek (trudna sytuacja finansowa pozwanego).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podniesione zagadnienia prawne zostały już rozstrzygnięte w wcześniejszych orzeczeniach Sądu Najwyższego. Brak jest podstaw do ponownego merytorycznego rozpoznania kwestii, które były przedmiotem analizy w analogicznych sprawach.

Godne uwagi sformułowania

„oparcie ustawowe” należy rozumieć szeroko zawieszenie stosowania regulaminu może być połączone z przyznaniem pracownikom określonych świadczeń (rekompensat), co będzie stanowiło integralną część porozumienia przyznanie waloru normatywnego jedynie postanowieniom zawieszającym stosowanie regulaminu byłoby pogwałceniem zasady lojalności i uczciwości kontraktowej zawieszenie stosowania regulaminu jeszcze przed jego wejściem w życie wywiera taki skutek, że z dniem ogłoszenia wchodzi on w życie i jednocześnie z tym dniem jego stosowanie ulega zawieszeniu

Skład orzekający

Krzysztof Staryk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Kodeksu pracy dotyczących porozumień o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy, w tym zakresu przedmiotowego i skutków prawnych takich porozumień."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia stosowania regulaminu wynagradzania i możliwości przyznawania rekompensat.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie związane z prawem pracy, dotyczące elastyczności w stosowaniu przepisów i porozumień między pracodawcą a związkiem zawodowym, co jest ważne dla praktyków.

Czy pracodawca może zawiesić regulamin wynagradzania i jednocześnie przyznać pracownikom rekompensaty? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I PK 61/18
POSTANOWIENIE
Dnia 6 listopada 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Staryk
w sprawie z powództwa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego
[…]
w K. na rzecz I. H.-O. i K. W.,
‎
przeciwko
[…]
Szpitalowi Klinicznemu
[…]
w K.
‎
o zapłatę,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 6 listopada 2018 r.,
‎
skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K.
‎
z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt VII Pa
[…]
,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. odstępuje od obciążania strony pozwanej kosztami zastępstwa procesowego strony powodowej.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt VII Pa
[…]
, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. – w sprawie z powództw Ogólnopolskiego Związku Zawodowego
[…]
w K. na rzecz A. M., I. H.
-
O. i K. W. przeciwko
[…]
Szpitalowi Klinicznemu
[…]
w K. o zapłatę – po rozpoznaniu apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 30 grudnia 2016 r., sygn. akt IV P
[…]
,: w pkt I. oddalił apelacje w sprawach z powództw Ogólnopolskiego Związku Zawodowego
[…]
w K. na rzecz A. M., I. H.-O. i K. W.; w pkt II. zasądził od
[…]
Szpitala Klinicznego
[…]
w K. na rzecz Ogólnopolskiego Związku Zawodowego
[…]
w K. 1.350 zł tytułem zwrotu części kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
Powyższy wyrok Sądu Okręgowego strona pozwana zaskarżyła skargą kasacyjną. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano na występujące w sprawie istotne zagadnienia prawne: „i. jaki jest przedmiotowy zakres oparcia na ustawie postanowień porozumienia o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy, określonego przepisem art. 9
1
§ 1 Kp, określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy – w
szczególności jaki jest dopuszczalny zakres przedmiotowy porozumienia zbiorowego, dla którego jedynym oparciem na ustawie w rozumieniu art. 9 § 1 Kp, jest norma określona przepisem art. 9
1
§ 1 Kp ii. czy dopuszczalne jest zawarcie w porozumieniu, o którym mowa w przepisie art. 9
1
§ 1 Kp postanowień niedotyczących zawieszenia stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy, a w przypadku odpowiedzi twierdzącej – czy takim postanowieniom zawartym w porozumieniu o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy, określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy, w przypadku braku ich oparcia na ustawie na innym przepisie prawa powszechnie obowiązującego, przysługuje walor normatywności? iii. jaki skutek ma zawarcie porozumienia o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania w okresie pomiędzy podaniem go do wiadomości pracowników, a jego wejściem w życie? Czy zawieszenie regulaminu wynagradzania na mocy porozumienia określonego przepisem art. 9
1
§ 1 Kp w powyższym terminie powoduje równocześnie zawieszenie biegu terminu dwutygodniowego od dnia podania go do wiadomości pracowników czy też termin ten biegnie dalej, a zawieszenie regulaminu wynagradzania ma faktyczny skutek dopiero od dnia upływu ww. terminu?”.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną strona powodowa wniosła o: 1) wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2)
oddalenie skargi kasacyjnej – w przypadku przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 3) zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowe według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia jej w celu merytorycznego rozpoznania. Kwestiami przedstawionymi w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie do rozpoznania rozpatrywanej skargi kasacyjnej zajmował się już Sąd Najwyższy, który postanowieniem z dnia 4 lipca 2018 r., I PK 217/17, w sprawie analogicznej jak niniejsza odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej strony pozwanej. Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną podziela w całości i przyjmuje za własną argumentację przedstawioną w postanowieniu I PK 217/17. W postanowieniu tym przyjęto, że Sąd Najwyższy rozstrzygnął już merytorycznie skargę kasacyjną wniesioną przez
[…]
Szpital Kliniczny
[…]
w K. w analogicznej sprawie z powództwa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego
[…]
w K. wniesionego na rzecz pracowników strony pozwanej o zapłatę wynagrodzeń. W wyroku z 1 marca 2018 r., I PK 168/17 (LEX nr 2486196), Sąd Najwyższy kompleksowo odniósł się do zagadnień prawnych podniesionych również w obecnej skardze kasacyjnej. Sąd Najwyższy wraził pogląd, zgodnie z którym zwrot „oparcie ustawowe” należy rozumieć szeroko jako wskazanie w ustawie (wyraźne lub wyinterpretowane) możliwości zawarcia porozumienia zbiorowego, nawet bez bliższego jego określenia. Odnosząc ten pogląd do wykładni art. 9
1
§ 1 k.p., Sąd Najwyższy przyjął, że z językowego brzmienia tego przepisu nie wynika, aby przedmiot porozumienia ograniczał się tylko do bezwzględnej zgody organizacji związkowej na zawieszenie stosowania regulaminu wynagradzania. Zawieszenie stosowania regulaminu może być połączone z przyznaniem pracownikom określonych świadczeń (rekompensat), co będzie stanowiło integralną część porozumienia o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy. W takiej sytuacji przyznanie waloru normatywnego jedynie postanowieniom zawieszającym stosowanie regulaminu byłoby pogwałceniem zasady lojalności i uczciwości kontraktowej przez uwolnienie pracodawcy od zobowiązania, które stanowiło warunek strony związkowej, od którego uzależniono zawarcie porozumienia.
Rozważania przeprowadzone przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku I
PK
168/17 stanowią odpowiedź także na drugie ze sformułowanych przez stronę skarżącą zagadnień prawnych. Porozumienie, o którym mowa w art. 9
1
k.p., może przybrać formę, w której modyfikuje się w okresie zawieszenia określone prawa wynikające z regulaminu wynagradzania. Także w tym elemencie porozumienie posiada walor normatywny.
We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania strona skarżąca postawiła także pytanie o skutek zawarcia porozumienia o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania w okresie między podaniem go do wiadomości pracowników a jego wejściem w życie. Co do tej kwestii Sąd Najwyższy, w powołanym wyroku I PK 168/17 przyjął, że zawieszenie stosowania regulaminu jeszcze przed jego wejściem w życie wywiera taki skutek, że z dniem ogłoszenia wchodzi on w życie i jednocześnie z tym dniem jego stosowanie ulega zawieszeniu.
Z powyższego wynika, że w rozpoznawanej sprawie nie występują istotne zagadnienia prawne. W sytuacji, gdy Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi co do danej kwestii prawnej, a nie ujawniły się nowe nieznane wcześniej okoliczności mające wpływ na wynik wykładni, nie ma potrzeby przyjmowania kolejnych skarg kasacyjnych, pochodzących od tego samego podmiotu, opartych na tych samych podstawach i formułujących te same wątpliwości interpretacyjne.
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
W przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy, stosując art. 102 k.p.c., odstąpił od obciążania strony pozwanej tymi kosztami ze względu na trudną sytuację finansową pozwanego Szpitala, na co strona pozwana powoływała się w toku procesu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI