I PK 345/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka M.W. pozwała Starostwo Powiatowe o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie, kwestionując wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy, które nastąpiło po cofnięciu jej obowiązków p.o. naczelnika wydziału. Sąd Rejonowy częściowo uwzględnił powództwo, uznając cofnięcie obowiązków za wypowiedzenie zmieniające, ale oddalił wniosek o przywrócenie terminu do odwołania. Sąd Okręgowy oddalił apelacje obu stron, aprobując ustalenia i argumentację Sądu Rejonowego, w szczególności co do przekroczenia terminu do wniesienia odwołania. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę kasacyjną powódki, uznał, że sądy niższych instancji prawidłowo zinterpretowały przepisy ustawy o pracownikach samorządowych. Stwierdził, że art. 21 tej ustawy pozwala pracodawcy na czasowe powierzenie pracownikowi innej pracy (do 3 miesięcy w roku) i jej natychmiastowe cofnięcie, bez stosowania procedury wypowiedzenia zmieniającego z Kodeksu pracy. Pracodawca miał prawo cofnąć powierzone powódce obowiązki naczelnika, ponieważ zakończyła się procedura konkursowa na to stanowisko, a powódka nie brała w niej udziału. Ponadto, powódka została wcześniej przeniesiona na stanowisko inspektora, co stanowiło definitywną zmianę warunków pracy i płacy. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, mimo częściowo błędnego uzasadnienia sądów niższych instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów ustawy o pracownikach samorządowych dotyczących czasowego powierzania innej pracy i możliwości jej cofnięcia, a także relacji tych przepisów do Kodeksu pracy.
Dotyczy specyficznej sytuacji pracowników samorządowych i specyfiki przepisów ich dotyczących.
Zagadnienia prawne (3)
Czy cofnięcie pracownikowi samorządowemu czasowo powierzonych obowiązków naczelnika wydziału, w związku z zakończeniem procedury konkursowej na to stanowisko, stanowi wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy w rozumieniu Kodeksu pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, cofnięcie czasowo powierzonych obowiązków nie stanowi wypowiedzenia zmieniającego, gdyż pracodawca działa na podstawie przepisów ustawy o pracownikach samorządowych, które pozwalają na jednostronne i natychmiastowe odwołanie takiego polecenia.
Uzasadnienie
Ustawa o pracownikach samorządowych (art. 21) reguluje instytucję czasowego powierzenia innej pracy, która jest odrębna od wypowiedzenia zmieniającego z Kodeksu pracy. Pozwala ona na jednostronne polecenie pracodawcy i jego natychmiastowe odwołanie, bez konieczności zachowania okresu wypowiedzenia czy stosowania procedury wypowiedzenia zmieniającego.
Czy pracownik samorządowy, który nie otrzymał formalnego pouczenia o sposobie i terminie zaskarżenia czynności pracodawcy, może skutecznie domagać się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania do sądu pracy, powołując się na brak wiedzy o przysługujących mu środkach prawnych?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli pracownik, ze względu na swoje wykształcenie, status zawodowy i doświadczenie, miał obiektywną możliwość powzięcia wiedzy o przysługujących mu środkach odwoławczych, nawet bez formalnego pouczenia.
Uzasadnienie
Sądy niższych instancji uznały, że powódka, ze względu na swoje doświadczenie i pozycję, powinna była wiedzieć o możliwości kwestionowania czynności pracodawcy. Sąd Najwyższy, choć uznał zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o terminach procesowych za zasadne, stwierdził, że były one nieistotne dla wyniku sprawy, ponieważ czynność pracodawcy nie była wypowiedzeniem zmieniającym.
Czy postanowienie sądu pierwszej instancji, nieprawomocne i zaskarżone zażaleniem, może stanowić wiążące źródło wiedzy dla pracownika o charakterze prawnym czynności pracodawcy i skutkować biegiem terminu do wniesienia odwołania?
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie nieprawomocne nie ma mocy wiążącej w rozumieniu art. 365 § 1 k.p.c. Może jednak stanowić informację o poglądach sądu, która może wpłynąć na ocenę dochowania terminu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sądy niższych instancji nie potraktowały postanowienia Sądu Rejonowego jako wiążącego, lecz jedynie jako źródło informacji. Jednakże, nawet te informacje okazały się nieistotne dla rozstrzygnięcia, ponieważ czynność pracodawcy nie była wypowiedzeniem zmieniającym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. W. | osoba_fizyczna | powódka |
| Starostwo Powiatowe w [...] | instytucja | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
u.p.s. art. 21
Ustawa o pracownikach samorządowych
Pozwala na czasowe powierzenie pracownikowi samorządowemu innej pracy niż określona w umowie o pracę, na okres do 3 miesięcy w roku kalendarzowym, z zachowaniem dotychczasowego wynagrodzenia. Jest to instytucja odrębna od wypowiedzenia zmieniającego z Kodeksu pracy.
Pomocnicze
u.p.s. art. 23
Ustawa o pracownikach samorządowych
Dotyczy definitywnego przeniesienia urzędnika na inne stanowisko w związku ze zmianami organizacyjnymi.
k.p. art. 42 § 4
Kodeks pracy
Instytucja czasowego powierzenia innej pracy, analogiczna do art. 21 u.p.s., ale podlegająca przepisom Kodeksu pracy.
k.p. art. 42 § 1-3
Kodeks pracy
Instytucja wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy.
k.p. art. 264 § 1
Kodeks pracy
Termin do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę.
k.p. art. 265 § 1-2
Kodeks pracy
Przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
k.p. art. 30 § 5
Kodeks pracy
Obowiązek pouczenia pracownika o sposobie i terminie zaskarżenia czynności pracodawcy.
k.p.c. art. 365 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Moc wiążąca prawomocnych orzeczeń sądowych.
k.p.c. art. 366
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres prawomocności materialnej orzeczenia.
k.p.c. art. 171
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące uchybienia i przywracania terminu w postępowaniu cywilnym.
k.p.c. art. 398 § 13
Kodeks postępowania cywilnego
Związanie Sądu Najwyższego ustaleniami faktycznymi sądów niższych instancji w postępowaniu kasacyjnym.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w przedmiocie skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 98 § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Zwrot kosztów w razie uwzględnienia lub oddalenia środka zaskarżenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czasowe powierzenie pracownikowi samorządowemu innej pracy na podstawie art. 21 ustawy o pracownikach samorządowych nie jest wypowiedzeniem zmieniającym i może być natychmiast cofnięte. • Pracownik samorządowy, ze względu na swoje doświadczenie i pozycję, powinien mieć wiedzę o przysługujących mu środkach prawnych, nawet bez formalnego pouczenia.
Odrzucone argumenty
Cofnięcie pracownikowi samorządowemu czasowo powierzonych obowiązków naczelnika stanowi wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy, wymagające zachowania procedury z Kodeksu pracy. • Pracownik samorządowy nie otrzymał prawidłowego pouczenia o sposobie i terminie zaskarżenia czynności pracodawcy, co uzasadnia przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. • Postanowienie Sądu Rejonowego, nieprawomocne i zaskarżone, nie mogło stanowić podstawy do biegu terminu do wniesienia odwołania.
Godne uwagi sformułowania
powierzenie pracownikowi samorządowemu innej pracy jest – w rozumieniu powołanego przepisu – samodzielną instytucją prawa samorządowego (urzędniczego) • nie ma żadnych podstaw do uzupełniającego, odpowiedniego stosowania w tym zakresie Kodeksu pracy, w szczególności zaś (...) przewidzianej w nim „procedury wypowiedzenia zmieniającego” • nie może być przecież traktowane inaczej niż możliwe w każdym czasie odwołanie polecenia służbowego.
Skład orzekający
Maciej Pacuda
przewodniczący-sprawozdawca
Krzysztof Rączka
członek
Jolanta Hawryszko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o pracownikach samorządowych dotyczących czasowego powierzania innej pracy i możliwości jej cofnięcia, a także relacji tych przepisów do Kodeksu pracy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracowników samorządowych i specyfiki przepisów ich dotyczących.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów prawa pracy w kontekście zatrudnienia w administracji publicznej, a także kwestii proceduralnych związanych z terminami i pouczeniami.
“Czy cofnięcie obowiązków naczelnika to wypowiedzenie zmieniające? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 30 625,84 PLN
wynagrodzenie za pracę: 7356 PLN
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.