Orzeczenie · 2015-04-01

I PK 211/14

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2015-04-01
SNPracyrozwiązanie stosunku pracyWysokanajwyższy
odprawawypowiedzenie zmieniającezwolnienia grupoweprawo pracysąd najwyższykoszty postępowaniawynagrodzenie

Powód R. W. dochodził od pozwanej B. Ż. Sp. z o.o. zasądzenia kwoty 10.315,50 zł tytułem odprawy pieniężnej oraz 18.000 zł tytułem dodatku funkcyjnego. Sąd Rejonowy uwzględnił częściowo powództwo, zasądzając odprawę i część dodatku, a także nakazując sprostowanie świadectwa pracy. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację pozwanej, zmienił wyrok, oddalając powództwo o odprawę i zasądzając zwrot kosztów procesu od powoda. Sąd Okręgowy uznał, że ustawa o zwolnieniach grupowych nie ma zastosowania do wypowiedzenia zmieniającego, jeśli pracownik odmawia przyjęcia nowych warunków, które nie są rażąco gorsze ani nie stanowią szykany. Sąd Najwyższy, oddalając skargę kasacyjną powoda, potwierdził stanowisko Sądu Okręgowego. Podkreślono, że prawo do odprawy przysługuje tylko wtedy, gdy przyczyny niedotyczące pracownika stanowią wyłączny powód rozwiązania stosunku pracy. W tej sprawie, mimo obniżenia wynagrodzenia, proponowane warunki były obiektywnie akceptowalne i zgodne ze standardami obowiązującymi u pracodawcy, a odmowa ich przyjęcia przez powoda stanowiła współprzyczynę rozwiązania umowy, co wykluczyło możliwość przyznania odprawy. Sąd Najwyższy uznał również, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego są nieuzasadnione, a ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego są wiążące.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że odmowa przyjęcia przez pracownika obiektywnie akceptowalnych warunków pracy i płacy w ramach wypowiedzenia zmieniającego stanowi współprzyczynę rozwiązania stosunku pracy, co wyklucza prawo do odprawy z ustawy o zwolnieniach grupowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy pracodawca wypowiada warunki pracy i płacy, a pracownik odmawia ich przyjęcia, przy czym proponowane warunki nie są obiektywnie nie do przyjęcia ani nie stanowią szykany.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna na podstawie ustawy o zwolnieniach grupowych, jeśli stosunek pracy został rozwiązany w wyniku odmowy przyjęcia proponowanych w wypowiedzeniu zmieniającym warunków pracy i płacy, które choć gorsze, nie są obiektywnie nie do przyjęcia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odprawa nie przysługuje, jeśli odmowa przyjęcia nowych warunków nie jest uzasadniona obiektywnie i stanowi współprzyczynę rozwiązania stosunku pracy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że prawo do odprawy przysługuje tylko wtedy, gdy przyczyny niedotyczące pracownika stanowią wyłączny powód rozwiązania stosunku pracy. W przypadku wypowiedzenia zmieniającego, odmowa przyjęcia nowych warunków może być traktowana jako współprzyczyna, jeśli warunki te są obiektywnie akceptowalne i nie stanowią szykany. W tej sprawie proponowane warunki, mimo obniżenia wynagrodzenia, były zgodne ze standardami u pracodawcy i nie były obiektywnie nie do przyjęcia, co wykluczyło prawo do odprawy.

Czy zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. (dotyczący uzasadnienia wyroku) może być podstawą skargi kasacyjnej, jeśli treść uzasadnienia pozwala na ocenę toku rozumowania sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut ten może być usprawiedliwiony tylko w wyjątkowych okolicznościach, gdy uzasadnienie uniemożliwia całkowicie ocenę toku wywodu lub kontrolę kasacyjną.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przypomniał, że zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. jest uzasadniony tylko wtedy, gdy treść uzasadnienia uniemożliwia ocenę toku rozumowania sądu drugiej instancji lub kontrolę kasacyjną. W tej sprawie uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego było wystarczające do oceny rozumowania sądu.

Czy zarzut naruszenia art. 6 k.c. (rozkład ciężaru dowodu) może być skutecznie podniesiony w skardze kasacyjnej, jeśli zmierza do zakwestionowania ustaleń faktycznych sądu drugiej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 6 k.c. nie może być skuteczny w skardze kasacyjnej, jeśli zmierza do zakwestionowania ustaleń faktycznych sądu drugiej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zarzut naruszenia art. 6 k.c. jest skuteczny tylko wtedy, gdy sąd z braku dowodów nie poczynił ustaleń faktycznych. Jeśli fakty zostały ustalone, zarzut ten nie może być skuteczny, zwłaszcza gdy zmierza do podważenia ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd drugiej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
B. Ż. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ż.

Strony

NazwaTypRola
R. W.osoba_fizycznapowód
B. Ż. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ż.spółkapozwana

Przepisy (17)

Główne

u.z.g. art. 1 § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

u.z.g. art. 8

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

u.z.g. art. 10 § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

Pomocnicze

k.p. art. 30 § § 1 pkt. 2

Kodeks pracy

k.p. art. 42 § § 1-3

Kodeks pracy

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

u.z.g. art. 5 § ust. 3-7

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

k.p. art. 23 § 1

Kodeks pracy

k.p. art. 97 § § 2

Kodeks pracy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Proponowane warunki pracy i płacy, mimo obniżenia wynagrodzenia, były obiektywnie akceptowalne i zgodne ze standardami u pracodawcy. • Odmowa przyjęcia przez pracownika obiektywnie akceptowalnych warunków stanowi współprzyczynę rozwiązania stosunku pracy, co wyklucza prawo do odprawy z ustawy o zwolnieniach grupowych. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 328 § 2 k.p.c., art. 227 k.p.c.) są nieuzasadnione, gdy uzasadnienie wyroku jest wystarczające, a dowody zostały ocenione prawidłowo. • Zarzut naruszenia art. 6 k.c. nie może być skuteczny w skardze kasacyjnej, jeśli zmierza do podważenia ustaleń faktycznych sądu drugiej instancji.

Odrzucone argumenty

Przyczyny niedotyczące pracownika (względy ekonomiczne, racjonalizacja kosztów) stanowiły wyłączny powód rozwiązania stosunku pracy, uzasadniający prawo do odprawy. • Wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy, prowadzące do rażącego obniżenia wynagrodzenia, jest równoznaczne z wypowiedzeniem umowy o pracę w rozumieniu ustawy o zwolnieniach grupowych. • Ciężar dowodu, że pracodawca nie chciał kontynuować zatrudnienia, spoczywał na pracodawcy, a nie na pracowniku.

Godne uwagi sformułowania

nie sposób przyjąć, że odmowa przyjęcia tych zaproponowanych warunków płacowych (...) może być traktowana jako współprzyczyna rozwiązania umowy o pracę, skutkująca pozbawieniem R.W. prawa do odprawy • nie można zakładać, że każde wypowiedzenie zmieniające, które napotka na odmowę pracownika, jest równoznaczne z rozwiązaniem stosunku pracy za wypowiedzeniem w rozumieniu przepisów powołanej ustawy. • prawo do odprawy pieniężnej przysługuje pracownikowi nie tylko w przypadku wypowiedzenia definitywnego, ale również zmieniającego warunki zatrudnienia (...), gdy stosunek pracy został rozwiązany, ponieważ pracownik nie przyjął zaproponowanych mu przez pracodawcę nowych zmienionych warunków. • Odprawa może być zasądzona tylko wyjątkowo, gdy nowe warunki proponowane w związku z wypowiedzeniem zmieniającym można uznać za zmierzające do rozwiązania stosunku pracy lub obiektywnie nie do przyjęcia. • Ocena, czy odmowa przyjęcia nowych warunków pracy i płacy stanowi współprzyczynę rozwiązania stosunku pracy należy do sądu rozpoznającego sprawę i jest kwestią ustaleń faktycznych, które nie podlegają weryfikacji przez Sąd Najwyższy.

Skład orzekający

Jolanta Strusińska-Żukowska

przewodniczący

Bogusław Cudowski

członek

Maciej Pacuda

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że odmowa przyjęcia przez pracownika obiektywnie akceptowalnych warunków pracy i płacy w ramach wypowiedzenia zmieniającego stanowi współprzyczynę rozwiązania stosunku pracy, co wyklucza prawo do odprawy z ustawy o zwolnieniach grupowych."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pracodawca wypowiada warunki pracy i płacy, a pracownik odmawia ich przyjęcia, przy czym proponowane warunki nie są obiektywnie nie do przyjęcia ani nie stanowią szykany.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu odpraw pracowniczych i wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy, z kluczowym rozróżnieniem między przyczynami leżącymi po stronie pracodawcy a współpracą pracownika w rozwiązaniu umowy.

Czy gorsze warunki pracy oznaczają odprawę? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy odmowa pracownika blokuje świadczenie.

Dane finansowe

WPS: 10 315,5 PLN

odprawa pieniężna: 10 311 PLN

dodatek funkcyjny: 9000 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst