Orzeczenie · 2012-04-25

I PK 142/11

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2012-04-25
SAOSPracyprawo urzędniczeWysokanajwyższy
służba celnastopień służbowydroga sądowajurysdykcjasąd administracyjnysąd pracyk.p.c.ochrona prawna

Powód M. M. pozwał Izbę Celną w O., domagając się zmiany aktu mianowania i nadania mu stopnia komisarza celnego, a także zasądzenia kwoty tytułem braku dodatku do uposażenia. Sąd Rejonowy w O. zobowiązał pozwaną do zmiany aktu mianowania. Sąd Okręgowy w O. uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do rozpoznania Dyrektorowi Izby Celnej, powołując się na niedopuszczalność drogi sądowej w sprawach dotyczących mianowania funkcjonariuszy celnych, zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego II PZP 5/10. Sąd Okręgowy argumentował, że w sytuacji, gdy sąd nie może odrzucić pozwu z powodu niedopuszczalności drogi sądowej, a właściwy jest inny organ (który jednak uznał się za niewłaściwy), sąd powszechny powinien przekazać sprawę temu organowi. Sąd Najwyższy uznał skargę kasacyjną powoda za zasadną. Podkreślił, że art. 1991 k.p.c. i art. 464 § 1 k.p.c. stanowią "klapę bezpieczeństwa" zapobiegającą sytuacjom patowym i negatywnym sporom kompetencyjnym między różnymi drogami postępowania. Sąd powszechny nie może odmówić ochrony prawnej, gdy inne organy uchyliły się od rozstrzygnięcia sprawy. W niniejszej sprawie, po odrzuceniu skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny z powodu braku właściwości, sąd powszechny miał obowiązek rozpoznać sprawę merytorycznie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie obowiązku sądu powszechnego do rozpoznania sprawy w sytuacji sporów kompetencyjnych i odmowy rozstrzygnięcia przez inne organy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ administracji lub sąd administracyjny uznały się za niewłaściwe, a sąd powszechny jest zobowiązany do rozpoznania sprawy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd powszechny może odrzucić pozew z powodu niedopuszczalności drogi sądowej, jeśli organ administracji publicznej lub sąd administracyjny uznały się za niewłaściwe do rozpoznania sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd powszechny nie może odrzucić pozwu w takiej sytuacji, lecz ma obowiązek rozpoznać sprawę.

Uzasadnienie

Przepisy art. 1991 k.p.c. i art. 464 § 1 k.p.c. mają na celu zapobieganie sporom kompetencyjnym i zapewnienie ochrony prawnej, gdy inne organy uchyliły się od rozstrzygnięcia sprawy. Sąd powszechny powinien rozpoznać sprawę, jeśli droga administracyjna lub sądowo-administracyjna okazała się dla strony zamknięta.

Jaka jest właściwość sądu w sprawach dotyczących mianowania funkcjonariuszy celnych na stopień służbowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Spory w tym przedmiocie rozpatruje sąd właściwy w sprawach pracy.

Uzasadnienie

Choć sprawy o mianowanie na stanowisko służbowe nie podlegają kognicji sądu administracyjnego, to zgodnie z art. 189 ustawy o Służbie Celnej, rozstrzyga je sąd pracy. W przypadku odmowy rozpoznania sprawy przez inne organy, sąd powszechny ma obowiązek ją rozpoznać.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
M. M.

Strony

NazwaTypRola
M. M.osoba_fizycznapowód
Izba Celna w O.instytucjapozwana

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 199¹

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd nie może odrzucić pozwu z powodu niewłaściwości organu administracji lub sądu administracyjnego, jeśli te organy uznały się za niewłaściwe. Celem jest zapobieganie sporom kompetencyjnym i zapewnienie ochrony prawnej.

k.p.c. art. 464 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie pozwu nie może nastąpić z powodu niedopuszczalności drogi sądowej, gdy do rozpoznania sprawy właściwy jest inny organ. Sąd przekazuje mu sprawę, chyba że organ ten uprzednio uznał się za niewłaściwy - wtedy sąd powszechny rozpoznaje sprawę.

Pomocnicze

u.s.c. art. 189

Ustawa o Służbie Celnej

Spory dotyczące mianowania na stanowisko służbowe w Służbie Celnej rozpatruje sąd właściwy w sprawach pracy.

u.s.c. art. 223 § ust. 3 pkt 2

Ustawa o Służbie Celnej

Przepis dotyczący mianowania funkcjonariusza celnego na stopień służbowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 1991 k.p.c. i art. 464 § 1 k.p.c. przez niezastosowanie i przekazanie sprawy organowi, który uznał się za niewłaściwy. • Sąd powszechny ma obowiązek rozpoznać sprawę, gdy inne organy odmówiły jej rozstrzygnięcia, aby zapobiec negatywnym sporom kompetencyjnym.

Godne uwagi sformułowania

"klapą bezpieczeństwa" • zapobieganie sytuacjom patowym • negatywnym sporom kompetencyjnym • strona pozostawałaby zupełnie pozbawiona ochrony prawnej, co jest w demokratycznym państwie prawnym niedopuszczalne

Skład orzekający

Romualda Spyt

przewodniczący

Zbigniew Hajn

członek

Jolanta Strusińska-Żukowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku sądu powszechnego do rozpoznania sprawy w sytuacji sporów kompetencyjnych i odmowy rozstrzygnięcia przez inne organy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ administracji lub sąd administracyjny uznały się za niewłaściwe, a sąd powszechny jest zobowiązany do rozpoznania sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - jak zapewnić ochronę prawną, gdy różne organy odmawiają rozstrzygnięcia sprawy. Pokazuje mechanizmy zapobiegające "odbijaniu piłeczki" między sądami i urzędami.

Gdy urzędy i sądy nie chcą rozstrzygnąć sprawy – Sąd Najwyższy wskazuje drogę!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst