I OZ 881/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy, podkreślając, że prawo to nie obejmuje postępowań przed organami administracji publicznej.
Skarżący J. J. domagał się przyznania prawa pomocy, jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił, wskazując, że instytucja ta dotyczy jedynie postępowań sądowych, a nie administracyjnych. Po uchyleniu przez NSA wcześniejszego postanowienia WSA, sąd ponownie odmówił przyznania pomocy, argumentując, że skarżący potrzebuje jej w postępowaniu przed organami administracji, co wykracza poza zakres ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. NSA oddalił zażalenie, potwierdzając, że prawo pomocy nie obejmuje postępowań administracyjnych.
Sprawa dotyczyła zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący pierwotnie domagał się pomocy prawnej w celu uzyskania rozstrzygnięcia dotyczącego ujawnienia położenia działek ewidencyjnych względem nowej osnowy geodezyjnej, a także uprawomocnienia się wyroku uchylającego decyzje administracyjne w przedmiocie odrzucenia zarzutów do operatu ewidencji gruntów. Po tym, jak WSA odmówił przyznania prawa pomocy, powołując się na art. 247 p.p.s.a. (choć NSA uznał to za błędne), a następnie ponownie odmówił, wskazując na brak możliwości przyznania pomocy w postępowaniu administracyjnym (art. 243 p.p.s.a.), J. J. wniósł zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując zażalenie, podkreślił, że zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane jedynie w postępowaniu przed sądem administracyjnym i nie rozciąga się na postępowanie przed organami administracji publicznej. Ponieważ skarżący domagał się pomocy prawnej właśnie w postępowaniu administracyjnym, które miało być prowadzone po uprawomocnieniu się wyroku WSA, Sąd I instancji zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy. W konsekwencji NSA oddalił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, prawo pomocy może być przyznane tylko w postępowaniu przed sądem administracyjnym i nie rozciąga się na postępowanie przed organami administracji publicznej.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy jest instytucją procesową ograniczoną do postępowań sądowych. Skoro skarżący domagał się pomocy prawnej w postępowaniu przed organami administracji, wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony na podstawie przepisów p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
p.p.s.a. art. 243 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy może być przyznane stronie wyłącznie w postępowaniu przed sądem administracyjnym.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 247
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd I instancji nie mógł odmówić przyznania prawa pomocy powołując się na przesłankę z art. 247 p.p.s.a., bowiem przepis ten ma zastosowanie wyłącznie w sytuacjach, w których skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo pomocy na gruncie p.p.s.a. nie obejmuje postępowań przed organami administracji publicznej.
Godne uwagi sformułowania
prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania prawo pomocy może zostać przyznane tylko w postępowaniu przed sądem administracyjnym instytucja ta nie rozciąga się natomiast na postępowanie przed organami administracji publicznej
Skład orzekający
Joanna Banasiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zakresu stosowania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy strona domaga się pomocy prawnej w postępowaniu administracyjnym, a nie sądowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, ale jej stan faktyczny jest specyficzny i nie dotyczy szerokiego kręgu odbiorców.
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OZ 881/15 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2015-08-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2015-06-23 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Joanna Banasiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6120 Ewidencja gruntów i budynków Hasła tematyczne Prawo pomocy Sygn. powiązane I OZ 199/14 - Postanowienie NSA z 2014-03-25 III SA/Lu 15/14 - Wyrok WSA w Lublinie z 2014-07-10 I OZ 380/15 - Postanowienie NSA z 2015-04-30 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 270 art. 243, 184 w zw. z art. 197 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 maja 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 15/14 odmawiające przyznania J. J. prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Lublinie z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów zgłoszonych do danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków postanawia: oddalić zażalenie. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 10 lipca 2014 r., sygn. akt III SA/Lu 15/14, uchylił decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Lublinie z dnia [...] października 2013 r., oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Świdnickiego z dnia [...] sierpnia 2013 r. w przedmiocie odrzucenia zarzutów zgłoszonych do danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków. Pismem z dnia 15 września 2014 r. pełnomocnik skarżącego zwrócił się z wnioskiem o przyznanie skarżącemu prawa pomocy. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie postanowieniem z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt III SA/Lu 15/14, przyznał J. J. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata oraz odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. J. J. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia wyjaśniając, że w niniejszej sprawie nie wnosił o przyznanie prawa pomocy w celu złożenia skargi kasacyjnej, lecz o udzielenie pomocy prawnej w celu uzyskania rozstrzygnięcia dotyczącego ujawnienia położenia działek ewidencyjnych względem nowej osnowy geodezyjnej. Dalej skarżący wskazał, że zależy mu na uprawomocnieniu się wyroku z dnia 10 lipca 2014 r. Końcowo zaznaczył, że jest w stanie ponieść koszty sądowe w wysokości 100 zł, jednakże nie są mu znane koszty postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 26 listopada 2014 r., na podstawie art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Sąd uznał, że co prawda w tym przepisie jest mowa o oczywistej bezzasadności skargi, to jednak ratio legis tego przepisu pozwala uznać, że ma on również zastosowanie do sytuacji, gdy brak jest uzasadnionego celu oraz możliwości dalszego prowadzenia postępowania przez stronę. Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2015 r., uchylił powyższe postanowienie wskazując, że Sąd I instancji nie mógł odmówić przyznania prawa pomocy powołując się na przesłankę z art. 247 p.p.s.a., bowiem przepis ten ma zastosowanie wyłącznie w sytuacjach, w których skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a., a sytuacja taka nie miała w sprawie miejsca. Skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w postępowaniu administracyjnym. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewidują przyznanie prawa pomocy tylko w postępowaniu przed sądem, prawo to nie rozciąga się na postępowanie przed organami administracji publicznej. W ocenie Sądu należało rozważyć, czy istnieje możliwość uwzględnienia wniosku skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 13 maja 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 15/14, odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Sąd wskazał, że wyrok jest prawomocny od dnia 18 września 2014 r. Skarżącemu chodzi w rzeczywistości o przyznanie pozasądowej pomocy prawnej, która przydatna byłaby w postępowaniu przed organem administracji, a przyznania prawa pomocy w takim celu ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje (art. 243 § 1 i 2 p.p.s.a.). Na powyższe postanowienie skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł zażalenie podnosząc, że skarżący nie potrzebuje pozasądowej pomocy prawnej, która potrzebna byłaby w prowadzeniu postępowania przed organami administracji w celu odzyskania zabieranego mu gruntu, gdyż takiego postępowania prowadzić nie chce. Skarżący wskazał, że chce przywrócenia "spokojności granic" swojej działki. Sprawa dotyczy zaskarżenia operatu modernizacji gruntów i budynków. Skarżący domaga się ujawnienia nowo ustanawianych granic swojej działki (nr 274) i uzgodnienia powierzchni ewidencyjnej działki z nowo stanowioną mapą ewidencyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z brzmienia tego przepisu wynika, że prawo pomocy może zostać przyznane tylko w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Instytucja ta nie rozciąga się natomiast na postępowanie przed organami administracji publicznej. W niniejszej natomiast sprawie, zarówno z jej akt, jak i ze złożonego zażalenia wynika, że skarżący domaga się udzielenia pomocy prawnej w postępowaniu przed tymi właśnie organami, jakie będzie prowadzone po wydaniu prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Lublinie z dnia 10 lipca 2014 r., którym uwzględniono skargę J. J. Zasadnie więc Sąd I instancji uznał, że na podstawie art. 243 p.p.s.a. należało odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI