I OZ 881/07

Naczelny Sąd Administracyjny2007-11-28
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocyprawo do sądukoszty sądoweadwokat z urzędupostępowanie administracyjnezażalenieNSAWSA

NSA uchylił postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy z powodu nierozpatrzenia rozszerzonego żądania wniosku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił P.B. prawa pomocy w całości, uznając, że jego sytuacja finansowa nie zmieniła się od poprzedniego wniosku, który został oddalony. Skarżący argumentował, że odmowa narusza prawo do sądu i grozi mu ruina finansowa. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA, wskazując, że sąd pierwszej instancji nie rozpatrzył rozszerzonego żądania wniosku o prawo pomocy, które obejmowało zarówno zwolnienie od kosztów, jak i ustanowienie adwokata z urzędu.

Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił P. B. prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd pierwszej instancji uzasadnił swoją decyzję tym, że wniosek został złożony po upływie miesiąca od wydania postanowienia przez Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie, a sytuacja finansowa skarżącego nie uległa zmianie od czasu oddalenia poprzedniego wniosku. Skarżący złożył zażalenie, podnosząc, że odmowa przyznania prawa pomocy narusza jego prawo do sądu i może doprowadzić go do ruiny finansowej, powołując się na orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd drugiej instancji stwierdził, że chociaż sąd pierwszej instancji słusznie zauważył brak zmian w sytuacji osobistej skarżącego, to nie rozpatrzył rozszerzonego żądania nowego wniosku o prawo pomocy. Wniosek ten obejmował bowiem nie tylko zwolnienie od kosztów sądowych, ale także ustanowienie adwokata z urzędu, czego sąd pierwszej instancji nie wziął pod uwagę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ nie rozpatrzył rozszerzonego żądania wniosku, które obejmowało zarówno zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie adwokata z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji skupił się na braku zmian w sytuacji finansowej skarżącego i terminach, nie uwzględniając faktu, że nowy wniosek o prawo pomocy był szerszy niż poprzedni, obejmując dodatkowo wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (3)

Główne

PPSA art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania w przedmiocie zażalenia.

PPSA art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

PPSA

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ogólna podstawa prawna postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nierozpatrzenie przez WSA rozszerzonego żądania wniosku o prawo pomocy, które obejmowało ustanowienie adwokata z urzędu.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego, że odmowa przyznania prawa pomocy spowoduje ograniczenie prawa do sądu (choć nie został bezpośrednio odrzucony, NSA uchylił postanowienie z innych przyczyn).

Godne uwagi sformułowania

nie wchodząc w rujnującą pułapkę kredytową Sąd I instancji nie rozpatrzył możliwości finansowych skarżącego w kontekście rozszerzonego żądania wniosku.

Skład orzekający

Małgorzata Stahl

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Prawidłowe rozpatrzenie wniosku o prawo pomocy, zwłaszcza gdy żądanie jest rozszerzone, oraz związek prawa pomocy z prawem do sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nierozpatrzenia rozszerzonego wniosku o prawo pomocy przez sąd niższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy prawa pomocy i dostępu do wymiaru sprawiedliwości, co jest istotne dla prawników procesowych, ale nie zawiera nietypowych faktów czy przełomowych rozstrzygnięć.

Nierozpatrzone żądanie wniosku o prawo pomocy – NSA uchyla postanowienie WSA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 881/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2007-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-11-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Stahl /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II SA/Kr 1124/05 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2006-02-24
Skarżony organ
Prokurator
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 sierpnia 2007 r., sygn. akt II SA/Kr 1124/05 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Prokuratorowi Rejonowemu w M. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił przyznania P. B. prawa pomocy w zakresie całkowitym wskazując w uzasadnieniu postanowienia, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony po upływie miesiąca od wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia w tym przedmiocie. W takiej sytuacji nie ma podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, skoro Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2007 r. (sygn. akt I OZ 278/07) oddalił zażalenie na postanowienie Sądu o odmowie przyznania prawa pomocy w tym postępowaniu. Aby obecny wniosek skarżącego został uwzględniony, skarżący musiałby wykazać, że od kwietnia 2007 r. jego sytuacja zmieniła się w taki sposób, że aktualnie nie stać go na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, tymczasem sytuacja taka nie została przez skarżącego wykazana. Podnoszony przez skarżącego fakt dużej ilości prowadzonych postępowań nie może być argumentem przemawiającym za uwzględnieniem wniosku, skoro takiej przesłanki nie przewiduje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, że odmowa przyznania mu prawa pomocy spowoduje ograniczenie prawa do sądu. Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu uznaje bowiem, że sama uciążliwość związana z dużymi kosztami obowiązkowej pomocy prawnej, nawet w przypadku, kiedy daną osobę stać na pełnomocnika, lecz wiąże się to z uciążliwymi dla niej konsekwencjami finansowymi. Skarżący podniósł, że nie ma żadnych możliwości pokrycia kosztów sądowych "nie wchodząc w rujnującą pułapkę kredytową".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżone postanowienie należało uchylić, chociaż z innych niż wskazane w zażaleniu przyczyn. Jakkolwiek Sąd I instancji słusznie wskazał, że okoliczności dotyczące sytuacji osobistej skarżącego zawarte w ponownym wniosku zasadniczo nie odbiegają od okoliczności przytoczonych w poprzednim wniosku, to zauważyć należy, że treść żądania nowego wniosku o przyznanie prawa pomocy uległa rozszerzeniu. We wniosku złożonym w dniu 11 września 2006 r. skarżący wnosił jedynie o zwolnienie od kosztów sądowych, tymczasem kolejny jego wniosek - z dnia 27 czerwca 2007 r. obejmuje zarówno żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, jak i ustanowienia adwokata z urzędu. Sąd I instancji nie rozpatrzył możliwości finansowych skarżącego w kontekście rozszerzonego żądania wniosku.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI