I OZ 85/26

Naczelny Sąd Administracyjny2026-03-17
NSAnieruchomościŚredniansa
odszkodowanienieruchomośćdroga publicznakoszty postępowaniawynagrodzenie adwokataWSANSAzażaleniewywłaszczenie

NSA oddalił zażalenie Wojewody na postanowienie o kosztach, uznając, że wysokość wynagrodzenia pełnomocnika skarżącej została prawidłowo obliczona.

Wojewoda Kujawsko-Pomorski złożył zażalenie na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku WSA w Bydgoszczy, kwestionując sposób obliczenia wynagrodzenia pełnomocnika skarżącej. Wojewoda argumentował, że sprawa dotyczyła kwestionowania wysokości odszkodowania, a nie należności pieniężnej, co powinno skutkować zastosowaniem niższej stawki. NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że sprawa dotyczyła należności pieniężnej, a koszty zastępstwa procesowego zostały prawidłowo obliczone zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Sprawa dotyczyła zażalenia Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na postanowienie o kosztach postępowania sądowego, zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. WSA uchylił decyzję Wojewody i Starosty w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 13 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów dotyczących kosztów, argumentując, że sprawa dotyczyła kwestionowania wysokości odszkodowania, a nie należności pieniężnej, co powinno skutkować zastosowaniem niższej stawki wynagrodzenia pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając, że przedmiot zaskarżenia odnosi się do wysokości odszkodowania, czyli jest związany z należnością pieniężną. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisy dotyczące kosztów postępowania i prawidłowo obliczył wysokość wynagrodzenia pełnomocnika na podstawie przepisów właściwych w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. NSA nie znalazł również podstaw do odstąpienia od zasądzenia kosztów na podstawie uchwały składu siedmiu sędziów NSA, wskazując, że uchwała ta nie zmienia faktu, iż przedmiotem postępowania jest należność pieniężna.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Koszty zastępstwa procesowego zostały prawidłowo obliczone według stawki dla należności pieniężnych, ponieważ przedmiot zaskarżenia odnosi się do wysokości odszkodowania, które jest należnością pieniężną.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sprawa dotyczy należności pieniężnej, ponieważ przedmiotem zaskarżenia jest wysokość odszkodowania. W związku z tym, prawidłowe jest zastosowanie przepisów dotyczących kosztów zastępstwa procesowego w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 206

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.g.n. art. 134 § 3 i 4

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § ust. 1 pkt 1a

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 2 § pkt 7

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § ust. 1 pkt 1 c

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wyceny nieruchomości art. 49 § § 49 ust. 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa dotyczy należności pieniężnej, co uzasadnia zastosowanie stawki wynagrodzenia pełnomocnika właściwej dla takich spraw. Nie ma podstaw do odstąpienia od zasądzenia kosztów postępowania na rzecz skarżącej, mimo wydania uchwały NSA zmieniającej zasady wykładni przepisów.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 206 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie, w sytuacji gdy uchwała NSA stworzyła nowe zasady wykładni i stosowania przepisów. Naruszenie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących opłat za czynności adwokackie, w sytuacji gdy sprawa nie dotyczyła należności pieniężnej.

Godne uwagi sformułowania

Przedmiotem zaskarżenia w tej sprawie była decyzja Wojewody Kujawsko - Pomorskiego z dnia 20 maja 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Toruńskiego z dnia 27 stycznia 2025 r. o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną na rzecz dotychczasowych właścicieli nieruchomości [...] - w kwocie 263.905,00 zł. W tej sprawie przedmiot zaskarżenia odnosi się zatem do wysokości odszkodowania za nieruchomość skarżącej, czyli jest związany z należnością pieniężną. Uchwała stworzyła nowe zasady wykładni i stosowania art. 134 ust. 3 i 4 u.g.n. w zw. z § 49 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wyceny nieruchomości - czyli w dalszym ciągu organ będzie procedował w zakresie ustalania odszkodowania, tylko w oparciu o nieco zmienione zasady.

Skład orzekający

Karol Kiczka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości kosztów zastępstwa procesowego w sprawach dotyczących odszkodowania za nieruchomości, a także stosowanie przepisów dotyczących kosztów w kontekście zmian w orzecznictwie."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów proceduralnych dotyczących kosztów postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na interpretację przepisów dotyczących kosztów postępowania i ich obliczania w sprawach odszkodowawczych.

Koszty w sprawach o odszkodowanie za wywłaszczenie: jak NSA rozstrzygnął spór o stawkę adwokata?

Dane finansowe

WPS: 263 905 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 85/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-03-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-03-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Karol Kiczka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Bd 498/25 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2025-12-09
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 184 w zw. z art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wojewody Kujawsko - Pomorskiego na postanowienie o kosztach zawarte w punkcie 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 grudnia 2025 r. sygn. akt II SA/Bd 498/25 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Wojewody Kujawsko - Pomorskiego z dnia 20 maja 2025 r. nr WIn.III.7581.14.2025.JM w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 9 grudnia 2025 r. sygn. akt II SA/Bd 498/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, po rozpoznaniu skargi [...] na decyzję Wojewody Kujawsko - Pomorskiego z dnia 20 maja 2025 r. w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną 1. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Toruńskiego z dnia 27 stycznia 2025 r. nr GGN.683.12.2015.AM, 2. zasądził od Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na rzecz [...] kwotę 13 500 (trzynaście tysięcy pięćset) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zażalenie na postanowienie zawarte w pkt 2 ww. wyroku wniósł Wojewoda Kujawsko-Pomorski.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
1. naruszenie art. 206 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie, skutkujące brakiem odstąpienia od zasądzenia od organu na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w szczególności zwrotu kosztów adwokackich, w sytuacji, gdy w sprawie miał miejsce szczególnie uzasadniony przypadek związany zapadłą w dniu 27 maja 2025 r. - a więc już po wydaniu decyzji Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 20 maja 2025 r. - uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt I OPS 1/24, która to uchwała stworzyła nowe zasady wykładni i stosowania art. 134 ust. 3 i 4 ustawy z dnia "21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r., poz. 1145 ze zm:) w zw. z § 49 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości (Dz. U. z 2023 r., poz. 1832) i stanowiła podstawę uchylenia przez WSA w Bydgoszczy zaskarżonej decyzji Wojewody, a w konsekwencji obciążenia tego organu obowiązkiem zwrotu stronie skarżącej kosztów postępowania.
Z ostrożności procesowej, na wypadek niepodzielenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wskazanej argumentacji, zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił:
2. naruszenie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1a oraz § 2 pkt 7 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 ze zm.) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na zasądzeniu od Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na rzecz [...] zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów wynagrodzenia adwokata, obliczonych na podstawie przepisów właściwych w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, w sytuacji gdy z uwagi na przedmiot postępowania administracyjnego Skarżąca nie mogła dochodzić i nie dochodziła stricte należności pieniężnej, o której mowa w w/w rozporządzeniu, lecz kwestionowała wysokość odszkodowania ustalonego decyzją administracyjną, wobec czego zasądzanie kosztów adwokackich winno nastąpić z uwzględnieniem stawki minimalnej w wysokości 480 zł, jak dla "innej sprawy".
Wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia o kosztach poprzez odstąpienie od zasądzenia od Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, ewentualnie o zasądzenie zwrotu kosztów w niższej wysokości na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, a także o zasądzenie od [...] na rzecz Wojewody Kujawsko-Pomorskiego zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego według norm prawem przewidzianych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.), w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a., do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Stosownie do art. 206 p.p.s.a. Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu.
Przedmiotem zaskarżenia w tej sprawie była decyzja Wojewody Kujawsko - Pomorskiego z dnia 20 maja 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Toruńskiego z dnia 27 stycznia 2025 r. o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną na rzecz dotychczasowych właścicieli nieruchomości opisanej w pkt 1 tej decyzji, tj. m.in. [...] - w kwocie 263.905,00 zł.
W tej sprawie przedmiot zaskarżenia odnosi się zatem do wysokości odszkodowania za nieruchomość skarżącej, czyli jest związany z należnością pieniężną. Wpis stosunkowy od skargi uiszczono w kwocie 2640 zł prawidłowo obliczonego na zasadach wpisu stosunkowego.
Jako niezasadny uznać należy zarzut naruszenie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1a oraz § 2 pkt 7 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie - poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Orzekając w przedmiocie kosztów postępowania Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., prawidłowo zasądził koszty postepowania na rzecz skarżącej reprezentowanej przez pełnomocnika, prawidłowo obliczając także ich wysokość z tytułu zastępstwa procesowego na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1) lit a oraz § 2 pkt 7 cytowanego rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie skoro przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. Sąd pierwszej instancji uwzględnił w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania, że wartość przedmiotu zaskarżenia wyraża się w kwocie pieniężnej zatem pobrany wpis był wpisem stosunkowym i tak też winna być obliczona wysokość kosztów zastępstwa procesowego.
Nie zasługuje na uwagę także zarzut naruszenia art. 206 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie, w kontekście zapadłej w dniu 27 maja 2025 r. uchwały - a więc już po wydaniu zaskarżonej decyzji Wojewody Kujawsko-Pomorskiego - uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OPS 1/24, która to uchwała stworzyła nowe zasady wykładni i stosowania art. 134 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r., poz. 1145 ze zm:) w zw. z § 49 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości. Sąd nie miał podstaw do odstąpienia od zasądzenia kosztów postępowania z tego tylko powodu, że zapadła uchwała NSA. Uchwała stworzyła nowe zasady wykładni i stosowania art. 134 ust. 3 i 4 u.g.n. w zw. z § 49 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wyceny nieruchomości - czyli w dalszym ciągu organ będzie procedował w zakresie ustalania odszkodowania, tylko w oparciu o nieco zmienione zasady. W dalszym ciągu przedmiotem postępowania jest i będzie należność pieniężna, po ponownym rozpoznaniu sprawy organ również będzie się przecież poruszał w zakresie operatu szacunkowego i kwot pieniężnych. Wszak to nieprawidłowości organu doprowadziły do skargi skarżącej, która musiała posiłkować się wsparciem profesjonalnego pełnomocnika, błędy zaś w przeprowadzonym postępowaniu przy nieprawidłowej - jak wykazał Sąd I instancji - ocenie operatu szacunkowego doprowadziły do uchylenia zaskarżonych decyzji i konieczności ponownego rzetelnego przeprowadzenia przez organ postępowania. Nie było zatem podstaw do odstąpienia od zasądzenia kosztów postępowania dla skarżącej, w tym kosztów zastępstwa procesowego czyli wynagrodzenia adwokata, obliczonych na podstawie przepisów właściwych w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna.
Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak postanowieniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI