I OZ 76/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenia G.M. i stowarzyszenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło dopuszczenia G.M. do udziału w sprawie reprywatyzacyjnej w charakterze uczestnika postępowania. G.M. argumentowała, że jako była najemczyni lokalu użytkowego, któremu przyznano odszkodowanie i zadośćuczynienie w odrębnym postępowaniu, posiada interes prawny w sprawie dotyczącej stwierdzenia wydania decyzji reprywatyzacyjnej z naruszeniem prawa. WSA odmówił dopuszczenia, wskazując, że o interesie prawnym decyduje norma prawa materialnego, a nie interes faktyczny, i że G.M. nie wykazała związku jej praw z przedmiotem postępowania. NSA zgodził się ze stanowiskiem WSA, podkreślając, że interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego, a nie interesu faktycznego. Stwierdził, że G.M. nie posiadała prawa rzeczowego do gruntu ani lokalu, a jej prawo obligacyjne jako najemcy nie stanowiło podstawy do uznania jej za stronę w postępowaniu dotyczącym ustanowienia prawa użytkowania wieczystego. Przyznane jej odszkodowanie i zadośćuczynienie w odrębnym postępowaniu nie wpływały na jej status w postępowaniu reprywatyzacyjnym. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenia jako niezasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kryteriów interesu prawnego do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w sprawach reprywatyzacyjnych i dotyczących praw rzeczowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji byłego najemcy w kontekście reprywatyzacji nieruchomości warszawskich; wymaga analizy konkretnych przepisów prawa materialnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy były najemca lokalu użytkowego, któremu przyznano odszkodowanie w odrębnym postępowaniu, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym stwierdzenia wydania decyzji reprywatyzacyjnej z naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, były najemca nie posiada interesu prawnego do udziału w postępowaniu reprywatyzacyjnym, jeśli jego sytuacja prawna nie jest bezpośrednio kształtowana przez normy prawa materialnego stanowiące podstawę zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
Interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego, a nie z interesu faktycznego. Przyznanie odszkodowania byłemu najemcy w odrębnym postępowaniu nie tworzy interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, gdyż nie dotyczy ono praw rzeczowych do gruntu.
Czy uzasadnienie postanowienia WSA o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie spełnia wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a.?
Odpowiedź sądu
Tak, uzasadnienie zawierało wszystkie elementy konstrukcyjne pozwalające na kontrolę instancyjną, mimo że nie było dogłębne.
Uzasadnienie
Wadliwość uzasadnienia może stanowić podstawę zarzutu z art. 141 § 4 p.p.s.a. tylko wtedy, gdy nie zawiera ono stanowiska odnośnie do stanu faktycznego lub uniemożliwia kontrolę instancyjną, co nie miało miejsca w tej sprawie.
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 33 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika, w tym wymóg wykazania interesu prawnego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 33 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o Komisji art. 29 § ust. 1 pkt. 4
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
ustawa o Komisji art. 30 § ust. 1 pkt. 4
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
ustawa o Komisji art. 33 § ust. 1
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
ustawa o Komisji art. 33 § ust. 2
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
ustawa o Komisji art. 34 § ust. 1
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
dekret art. 7
Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego, a nie interesu faktycznego. • Były najemca lokalu nie posiada interesu prawnego w postępowaniu reprywatyzacyjnym dotyczącym ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, gdyż nie posiada prawa rzeczowego do gruntu. • Przyznanie odszkodowania w odrębnym postępowaniu nie tworzy interesu prawnego w postępowaniu reprywatyzacyjnym.
Odrzucone argumenty
G.M. posiadała rzeczywisty interes prawny w postępowaniu, wynikający z jej statusu najemcy i przyznanego odszkodowania. • Uzasadnienie postanowienia WSA było wadliwe i nie rozpoznało istoty sprawy. • WSA naruszył przepisy postępowania i prawa materialnego, arbitralnie odmawiając dopuszczenia do udziału.
Godne uwagi sformułowania
O tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. • Istoty "interesu prawnego" należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego. • Interes faktyczny należy interpretować jako sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, które mogą stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ.
Skład orzekający
Monika Nowicka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów interesu prawnego do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w sprawach reprywatyzacyjnych i dotyczących praw rzeczowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji byłego najemcy w kontekście reprywatyzacji nieruchomości warszawskich; wymaga analizy konkretnych przepisów prawa materialnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy reprywatyzacji i złożonych kwestii interesu prawnego, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze. Pokazuje, jak sądy rozgraniczają interes prawny od faktycznego.
“Czy odszkodowanie za lokal daje prawo głosu w sprawie reprywatyzacji? NSA wyjaśnia granice interesu prawnego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.