I OZ 708/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-11-19
NSAAdministracyjneŚredniansa
pomoc społecznadom pomocy społecznejodpłatnośćzwolnienie z opłatochrona tymczasowawstrzymanie wykonaniadecyzja odmownapostępowanie sądowoadministracyjne

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji odmawiającej zwolnienia z odpłatności za pobyt w DPS, uznając, że decyzja odmowna nie jest wykonalna.

Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji odmawiającej zwolnienia z odpłatności za pobyt członka rodziny w domu pomocy społecznej. WSA odmówił wstrzymania, wskazując, że decyzja odmowna nie jest wykonalna i nie nakłada nowych obowiązków. Skarżąca złożyła zażalenie, argumentując, że brak wstrzymania narazi ją na znaczną szkodę finansową. NSA oddalił zażalenie, podzielając stanowisko WSA, że decyzja odmowna nie podlega wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Przedmiotem sprawy było zażalenie A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie. Decyzja ta utrzymywała w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą zwolnienia skarżącej z obowiązku ponoszenia odpłatności za pobyt jej członka rodziny w domu pomocy społecznej. Sąd I instancji uzasadnił odmowę wstrzymania wykonania tym, że decyzja odmowna nie nakłada nowych obowiązków ani nie przyznaje uprawnień, a zatem nie posiada cech wykonalności w rozumieniu art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Skarżąca zarzuciła naruszenie tego przepisu, twierdząc, że brak wstrzymania wykonania narazi ją na znaczną szkodę finansową z powodu naliczonych zobowiązań i odsetek. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu I instancji. NSA podkreślił, że ochrona tymczasowa może być przyznana jedynie aktom nadającym się do wykonania, a decyzje odmowne takiej cechy nie posiadają. W związku z tym, argumenty skarżącej dotyczące jej trudnej sytuacji finansowej i potencjalnej szkody nie mogły być uwzględnione, ponieważ nie zaistniała przesłanka wykonalności decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja odmowna nie posiada cech wykonalności w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. i nie może być przedmiotem wstrzymania wykonania.

Uzasadnienie

Sąd I instancji oraz NSA uznały, że decyzje odmowne nie nakładają nowych obowiązków ani nie przyznają uprawnień, przez co nie nadają się do wykonania i nie stwarzają zagrożeń, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W związku z tym, argumenty dotyczące potencjalnej szkody finansowej skarżącej nie mogły być podstawą do wstrzymania wykonania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki wstrzymania wykonania aktu lub czynności to niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to aktów nadających się do wykonania.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja odmowna nie jest wykonalna w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Wnioskodawca nie wykazał konkretnych okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania.

Odrzucone argumenty

Brak wstrzymania wykonania decyzji odmownej narazi skarżącą na znaczną szkodę finansową z powodu zobowiązań i odsetek.

Godne uwagi sformułowania

decyzja ta nie nakłada na Skarżącą nowych obowiązków i nie przyznaje uprawnień, nie powoduje więc bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. zaskarżonej decyzji brak cech wykonalności w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. gdyż nie nadaje się ona do wykonania, dlatego nie stwarza zagrożeń dających podstawę do wstrzymania jej wykonania

Skład orzekający

Piotr Niczyporuk

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście decyzji odmownych oraz wymogów formalnych wniosku o wstrzymanie wykonania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji decyzji odmawiającej zwolnienia z odpłatności za pobyt w DPS, ale zasady dotyczące wykonalności decyzji i ciężaru dowodu wnioskodawcy są uniwersalne dla postępowań sądowoadministracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym – możliwości wstrzymania wykonania decyzji. Choć sama sytuacja faktyczna nie jest niezwykła, interpretacja przepisów dotyczących wykonalności decyzji odmownych jest istotna dla praktyków.

Czy decyzja odmawiająca zwolnienia z opłat za DPS może być wstrzymana? NSA wyjaśnia.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 708/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-11-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-10-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Niczyporuk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
II SA/Sz 688/24 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2025-02-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 197 § 1 i 2 w zw. z art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Niczyporuk po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 12 września 2024 r., sygn. akt II SA/Sz 688/24 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 22 lipca 2024 r. nr SKO.4110.640.2024 w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku ponoszenia odpłatności za pobyt członka rodziny w domu pomocy społecznej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 12 września 2024 r., sygn. akt II SA/Sz 688/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (dale: Sąd I instancji), po rozpoznaniu wniosku A. K. (dalej: Skarżąca), na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie (dalej: Kolegium) z 22 lipca 2024 r. nr SKO.4110.640.2024 w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku ponoszenia odpłatności za pobyt członka rodziny w domu pomocy społecznej.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że Skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zawarła jedynie ogólnikowe twierdzenia, które nie mogą stanowić skutecznej podstawy do wstrzymania kwestionowanego aktu. Skarżąca nie wykazała bowiem w sposób dostateczny, że przesłanki dla zastosowania ochrony tymczasowej zostały spełnione. Nie poparła konkretnymi okolicznościami własnego twierdzenia, że brak wstrzymania wykonania decyzji - z uwagi na całkowitą wysokość zobowiązania i wysokie narastające odsetki za opóźnienie - narazi Skarżącą na znaczną szkodę. Nie przedstawiła dodatkowych informacji ani nie złożyła dokumentów pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne, w tym dokumentów dotyczących jej aktualnej sytuacji finansowej i rodzinnej.
Ponadto Sąd I instancji zauważył, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji dotyczy decyzji odmawiającej zwolnienia Skarżącej z obowiązku ponoszenia odpłatności za pobyt członka rodziny w domu pomocy społecznej, a więc decyzji odmownej. Decyzja ta nie nakłada na Skarżącą nowych obowiązków i nie przyznaje uprawnień, nie powoduje więc bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu I instancji, zaskarżonej decyzji brak cech wykonalności w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. gdyż nie nadaje się ona do wykonania, dlatego nie stwarza zagrożeń dających podstawę do wstrzymania jej wykonania w rozumieniu powyżej powołanego przepisu.
Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem Skarżąca złożyła zażalenie, wnosząc o jego uchylenie i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegającą na bezpodstawnym przyjęciu przez Sąd I instancji, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków - pomimo, iż jak wskazywała, uprawdopodobniła w sposób jednoznaczny, wyczerpujący, precyzyjny, zindywidualizowany i konkretny zarówno w samej skardze do sądu administracyjnego, jak i w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, że konieczność dokonania spłaty już naliczonego zobowiązania oraz ewentualnych odsetek naliczanych przez organ, w tym postępowania egzekucyjnego skutkować będą brakiem możliwości lub znaczącym ograniczeniem możliwości zaspokajania uzasadnionych potrzeb Skarżącej, jej rodziny, uczącej się córki, a także uniemożliwi świadczenie pomocy przez Skarżącą na rzecz jej schorowanej matki będącej w podeszłym wieku i wymagającej stałego wsparcia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanki, jakimi powinien kierować się sąd przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania w sposób wyczerpujący zostały określone w art. 61 § 3 p.p.s.a., w myśl którego są nimi: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony.
Wniosek Skarżącej dotyczy wstrzymania wykonania decyzji Kolegium z 22 lipca 2024 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z 7 marca 2024 r. w sprawie odmowy zwolnienia z obowiązku odpłatności za pobyt członka rodziny w domu opieki społecznej.
W tej sytuacji zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu I instancji, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania, a takiej cechy nie mają decyzje odmowne. Nie można również zgodzić się ze Skarżącą, że skutkiem wykonania zaskarżonej decyzji – jest narażenie Skarżącej oraz jej rodziny na znaczną szkodę. W związku z powyższym nie mają również znaczenia argumenty Skarżącej dotyczące jej trudnej sytuacji finansowej.
Dodać przy tym należy, że ze względu na opisany powyżej brak wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd I instancji nie był zobligowany odnosić się do argumentacji wniosku Skarżącej, która miała uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W tej sytuacji, wobec braku zaistnienia przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, należało uznać, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI