I OZ 7/26

Naczelny Sąd Administracyjny2026-01-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
nieruchomościzbycie nieruchomościuchwała rady gminywstrzymanie wykonaniasądownictwo administracyjnepostępowanie sądowoadministracyjnezażalenieochrona tymczasowa

NSA uchylił postanowienie WSA o odmowie wstrzymania wykonania uchwały Rady Gminy w sprawie zbycia nieruchomości, uznając, że sąd pierwszej instancji nie ocenił argumentów skarżących dotyczących potencjalnej szkody.

Skarżący domagali się wstrzymania wykonania uchwały Rady Gminy dotyczącej zbycia nieruchomości, wskazując na potencjalne problemy komunikacyjne i zagrożenia dla bezpieczeństwa mieszkańców. WSA odmówił wstrzymania, uznając brak uzasadnienia wniosku. NSA uchylił postanowienie WSA, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji nie ocenił przedstawionych przez skarżących argumentów dotyczących przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., co stanowi naruszenie tego przepisu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania uchwały Rady Gminy w sprawie zbycia nieruchomości, uznając, że skarżący nie przedstawili wystarczającej argumentacji na poparcie swojego wniosku. Skarżący wnieśli zażalenie, twierdząc, że ich skarga zawierała uzasadnienie wniosku, które sąd pierwszej instancji pominął. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie. NSA podkreślił, że choć wnioskodawca ma obowiązek uzasadnić wniosek o wstrzymanie wykonania, sąd musi odnieść się do przedstawionych okoliczności w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. W tej sprawie skarżący wskazali na potencjalne problemy komunikacyjne, utrudnienia w dostępie dla służb ratunkowych oraz zagrożenia dla mieszkańców w związku z realizacją uchwały. NSA uznał, że WSA nie dokonał oceny tych argumentów, co stanowiło naruszenie przepisów. W związku z tym, NSA uchylił postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nie dokonał prawidłowej oceny argumentacji skarżących zawartej w skardze, która stanowiła uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania uchwały.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że skarżący nie przedstawili argumentacji na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania uchwały, podczas gdy argumenty te znajdowały się w treści skargi i odnosiły się do przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji nie ocenił argumentów skarżących dotyczących potencjalnej szkody i trudnych do odwrócenia skutków wykonania uchwały. Argumentacja skarżących dotycząca problemów komunikacyjnych, dostępu dla służb ratunkowych i zagrożeń dla mieszkańców została zawarta w skardze i powinna zostać rozpatrzona.

Godne uwagi sformułowania

na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej obowiązkiem sądu jest odniesienie się do wskazanych przez wnioskodawcę okoliczności w kontekście przesłanek wstrzymania wykonania decyzji określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd jest przy tym uprawniony do uwzględnienia z urzędu okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu, jak również okoliczności stojących w opozycji do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązków sądu i skarżącego przy wniosku o wstrzymanie wykonania aktu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza gdy argumentacja zawarta jest w skardze."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania uchwały w przedmiocie zbycia nieruchomości, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowoadministracyjnego - ochrony tymczasowej, a orzeczenie precyzuje obowiązki sądu w ocenie wniosków skarżących.

Czy sąd musi rozpatrzyć argumenty o wstrzymanie wykonania, nawet jeśli nie są wyodrębnione we wniosku?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 7/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-01-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. G., L. G., M. K., M. Ś., N. O., K. O., M. W., P. W., A. T., M. T., B. S., P. S., A. R., M. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 840/25 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały w sprawie ze skargi A. G., L. G., M. K., M. Ś., K. Ł., D. Ł., N. O., K. O., M. W., P. W., A. T., M. T., B. S., P. S., A. R., M. R., J. B., M. M. na uchwałę Rady Gminy W. z dnia 21 maja 2024 r. nr 19.II.2024 w przedmiocie wyrażenia zgody na zbycie nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 3 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 840/25, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały. Sąd Wojewódzki wskazał, że skarżący poza samym sformułowaniem żądania zastosowania ochrony tymczasowej nie przedstawili żadnej argumentacji na poparcie tego wniosku, co uniemożliwiło jego ocenę.
W zażaleniu na powyższe postanowienie A. G., L. G., M. K., M. Ś., N. O., K. O., M. W., P. W., A. T., M. T., B. S., P. S., A. R., M. R. podnieśli, że w uzasadnieniu skargi stanowiącej również uzasadnienie wniosku, w sposób jasny i niebudzący wątpliwości wskazali i wykazali okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej uchwały, których Sąd I instancji nie wziął pod uwagę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024r., poz. 935 – dalej "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy - § 3 art. 61 p.p.s.a.
W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że skoro sąd orzeka o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Natomiast obowiązkiem sądu jest odniesienie się do wskazanych przez wnioskodawcę okoliczności w kontekście przesłanek wstrzymania wykonania decyzji określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd jest przy tym uprawniony do uwzględnienia z urzędu okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu, jak również okoliczności stojących w opozycji do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (zob. M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 4, Warszawa 2017, s. 397; por. także postanowienie NSA z 9.12.2021 r. II GZ 418/21).
W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji stwierdził, że skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnili wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały. Ocena ta nie zasługuje jednak na uwzględnienie. Należy zwrócić uwagę, że wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej został zawarty w skardze. Uzasadnienie tego wniosku nie zostało wprawdzie wyodrębnione, jednak w treści złożonej skargi przedstawiono argumentację nawiązującą do okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący z jednej strony wskazali na wady zaskarżonej uchwały, ale jednocześnie w sposób wyraźny odnieśli się do niebezpieczeństw, jakie wiążą się z jej wykonaniem. Podali, że ich nieruchomości sąsiadują z działką, której dotyczy zaskarżona uchwała. Działka ta stanowi fragment ul. K., która pozwala im na komunikację pieszą, rowerową do środków komunikacji publicznej, szkoły, terenów leśnych. Podnieśli, że w przypadku realizacji spornej uchwały uniemożliwiona zostanie jakakolwiek komunikacja ul. K., a co bardziej istotne, w przypadku ewentualnych zdarzeń losowych, alternatywna droga ewakuacji i dojazd od drugiej strony tej ulicy pojazdów służb ratunkowych, będą niemożliwe. Skarżący wskazywali ponadto, że przedmiotowa działka stanowi naturalny ciąg komunikacyjny dla dzikich zwierząt i jego zamknięcie może stanowić realne zagrożenie dla mieszkańców okolicznych nieruchomości. Nie przesądzając oczywiście na tym etapie postępowania o zasadności wniosku skarżących, trzeba stwierdzić, że Sąd I instancji oceny tych argumentów w ogóle nie dokonał, pomimo że winien był ocenić spełnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście wszystkich twierdzeń strony mających znaczenie z punktu widzenia zastosowania ochrony tymczasowej. Oznacza to, że zaskarżone postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały zostało wydane z naruszeniem art. 61 § 3 p.p.s.a.
Z uwagi na konieczność respektowania zasady dwuinstancyjności postępowania sądowoadministracyjnego, zaskarżone postanowienie należało więc uchylić i przekazać wniosek do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI