I OZ 680/25

I OZ 680/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-11-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-10-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6323 Zezwolenie i cofnięcie zezwolenia na prowadzenie domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ
Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 sierpnia 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 981/25 w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 marca 2025 r. nr DPS-I.4132.1.2025.PM w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie placówki zapewniającej całodobową opiekę postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 4 sierpnia 2025 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 10 marca 2025 r. nr DPS-I.4132.1.2025.PM w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie placówki zapewniającej całodobową opiekę. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd I instancji wskazał, że skarżąca przedstawiła zarzuty odnoszące się do zaskarżonej decyzji oraz wskazała nieprawidłowości, które jej zdaniem miały miejsce w prowadzonym przez organy postępowaniu. Skarżąca nie przedstawiła jednak argumentów uzasadniających uwzględnienie złożonego wniosku, ograniczając się w istocie do ogólnikowych twierdzeń o wystąpieniu znacznej szkody lub powstaniu trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Sądu I instancji, argumentu takiego nie stanowi przy tym powoływana okoliczność dotycząca pozostawienia pensjonariuszy bez opieki w przypadku likwidacji ośrodka. WSA zauważył, że przesłanką uzasadniającą uwzględnienie wniosku nie mogą być okoliczności przyszłe i niepewne. Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie może się opierać na hipotezach. Musi istnieć realne i wymierne zagrożenie wyrządzenia szkody, co w przedmiotowej sprawie nie zostało wykazane.
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącej podkreślił, że w dalszym ciągu pozostają aktualne argumenty podniesione w skardze. Niemniej, w ocenie pełnomocnika skarżącej, należy wziąć z urzędu pod uwagę również zaufanie jakim cieszy się skarżąca w środowisku lokalnym, renomę jej ośrodka, a co wynika wprost z faktu, że rodziny przekazują pod opiekę pensjonariuszy do ośrodka, który prowadzi skarżąca. Zaufanie, dobre imię, a także inne niematerialne wzmianki o prowadzeniu domu opieki, w stosunkowo małym środowisku jakim jest miasto T. jest nieodzownym elementem prowadzenia każdej, nawet tak specyficznej działalności gospodarczej, jakim jest dom opieki. Pełnomocnik skarżącej nie zgodził się ponadto z argumentacją Sądu I instancji, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji opiera się jedynie na hipotezach. Przepisy prawa obligują skarżącą do skontaktowania się z właściwym Wojewodą celem wskazania potencjalnych innych ośrodków, które mogłyby przyjąć pensjonariuszy. Już samo przekazanie pensjonariuszy do innego ośrodka, bez zgody i wiedzy ich rodzin naruszyłoby zaufanie do prowadzonego przez skarżącą ośrodka, a w konsekwencji do jego całkowitej likwidacji. W sytuacji przeniesienia pensjonariuszy do innego ośrodka w zasadzie można by mówić o całkowitym wykonaniu decyzji administracyjnej, która jest przedmiotem niniejszego postępowania, a co w sposób oczywisty potwierdziłoby argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Z przepisu tego wynika, że warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jej wykonania. Sąd orzeka bowiem w kwestii wstrzymania wykonania na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla strony skarżącej niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanego aktu spoczywa na wnioskodawcy.
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo przyjął, że wniosek skarżącej nie zawiera argumentów, które przemawiałyby za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Fakt, że zaskarżona decyzja dotyczy cofnięcia zezwolenia na prowadzenie w ramach działalności gospodarczej, placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, nie stanowi samoistnej przesłanki wstrzymania jej wykonania. Skarżąca we wniosku oraz w zażaleniu powołuje się na utratę zaufania i dobrego imienia wśród społeczności lokalnej oraz konieczność przeniesienia pensjonariuszy do innego ośrodka, co równa się likwidacji prowadzonej placówki. Wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. są spełnione w sytuacji gdy wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzi do zaprzestania działalności gospodarczej i w efekcie pozbawienia strony źródła utrzymania, powyższy pogląd należy jednak odnieść do realiów niniejszej sprawy, które nie są typowe. W niniejszej sprawie chodzi także o konieczność zapewnienia bezpieczeństwa pensjonariuszom placówki przed potencjalnym zagrożeniem dla ich życia i zdrowia. W tym względzie Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł pominąć, że jednym z powodów wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie placówki były stwierdzone nieprawidłowości w jej działaniu, tj. podmiot prowadzący Placówkę przestał spełniać standardy, o których mowa w art. 68 ustawy o pomocy społecznej. Rozpoznając wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej, sąd administracyjny powinien kierować się potrzebą ochrony dóbr o szczególnym znaczeniu, jakim jest zdrowie i życie osób korzystających z placówki, przyznając im pierwszeństwo przed względami osobistymi i ekonomicznymi podnoszonymi przez stronę skarżącą. Sąd rozpoznając wniosek powinien brać pod uwagę następstwa jego wykonania nie tylko w kontekście sytuacji strony skarżącej, lecz również uwzględnić szeroko rozumiany interes publiczny. Częstokroć bowiem interes skarżącego w czasowym odroczeniu skutków wykonania zaskarżonego aktu koliduje z innymi wartościami zasługującymi na ochronę. W niniejszej zaś sprawie rozstrzygnięcie organu o cofnięciu zezwolenia służyło także nadrzędnemu dobru chronionemu jakim jest zdrowie ludzkie, bowiem jednym z powodów jego podjęcia były występujące nieprawidłowości w prowadzeniu Placówki – mogące stanowić potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa podopiecznych, którymi nierzadko są osoby wymagające całodobowej opieki, niezdolne do samodzielnej egzystencji. Są to wartości, które przewyższają interes skarżącej. Jednocześnie należy podkreślić, że na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego brak jest podstaw do kontroli legalności samej decyzji i badania zasadności argumentów dotyczących ciężaru gatunkowego występujących uchybień w tym odnoszących się do jadłospisu, infrastruktury budynku, w którym prowadzony jest ośrodek, czy też niebezpieczeństwa jakie za sobą niesie istnienie wysokich zaległości z tytułu podatków, składek FUZ oraz FUS.
W oparciu o powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.