II UZ 35/17

Sąd Najwyższy2017-09-05
SNubezpieczenia społeczneustalenie właściwego ustawodawstwaŚrednianajwyższy
ubezpieczenia społeczneustawodawstwoskarga kasacyjnaterminy procesowedoręczeniaSąd Najwyższyzażalenie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej jako złożonej po terminie.

Wnioskodawczyni E.H. złożyła skargę kasacyjną po terminie, co skutkowało jej odrzuceniem przez Sąd Apelacyjny. Sąd Apelacyjny uznał, że termin rozpoczął bieg od daty doręczenia uzasadnienia wyroku przez zastępczego odbiorcę (domownika), zgodnie z art. 138 § 1 k.p.c. Wnioskodawczyni zarzuciła błędne ustalenie daty odbioru i zastosowanie przepisów. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając, że wnioskodawczyni nie wykazała błędów w doręczeniu ani w ustaleniu terminu.

Sprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawczyni E.H. na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jej skargi kasacyjnej. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, ponieważ została złożona po terminie. Uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego z 17 listopada 2016 r. zostało doręczone w dniu 30 grudnia 2016 r. dorosłemu domownikowi wnioskodawczyni, co zgodnie z art. 138 § 1 k.p.c. skutkowało rozpoczęciem biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Termin ten, zgodnie z art. 112 k.c., upływał 28 lutego 2017 r. (ze względu na brak dnia 30 lutego). Skarga kasacyjna została nadana w marcu 2017 r., co potwierdzała również data jej sporządzenia (3 marca 2017 r.). Wnioskodawczyni w zażaleniu zarzuciła błędne ustalenie stanu faktycznego co do daty odbioru uzasadnienia oraz błędne zastosowanie art. 398^6 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że wnioskodawczyni nie wykazała, aby data odbioru przesyłki była błędna. Podkreślono, że zastępcze doręczenie pisma do rąk dorosłego domownika jest skuteczne, a samo twierdzenie wnioskodawczyni o innej dacie odbioru nie podważa prawidłowości postanowienia Sądu Apelacyjnego. W związku z tym, na podstawie art. 394^1 § 3 w zw. z art. 398^14 k.p.c., zażalenie zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie zastępcze do rąk dorosłego domownika jest skuteczne i od tego momentu rozpoczyna bieg termin na złożenie skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 138 § 1 k.p.c., który dopuszcza doręczenie zastępcze w przypadku nieobecności adresata. Podkreślono, że takie doręczenie jest skuteczne i rozpoczyna bieg terminów procesowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
E.H.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych […] Oddział w P.instytucjaprzeciwnik

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszcza doręczenie zastępcze pisma sądowego dorosłemu domownikowi adresata, jeśli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu.

k.p.c. art. 398 § 6 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia skargi kasacyjnej.

k.c. art. 112

Kodeks cywilny

Określa sposób obliczania terminów oznaczonych w miesiącach.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 5 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznania zażalenia.

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznania skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie zastępcze do rąk dorosłego domownika jest skuteczne. Termin na wniesienie skargi kasacyjnej rozpoczął bieg od daty doręczenia zastępczego. Wnioskodawczyni nie wykazała, aby doręczenie zastępcze było nieskuteczne lub że data odbioru była inna. Obliczenie terminu zgodnie z art. 112 k.c. prowadzi do wniosku o jego upływie przed datą nadania skargi.

Odrzucone argumenty

Błędne ustalenie stanu faktycznego co do daty odbioru uzasadnienia wyroku. Błędne zastosowanie art. 398^6 § 2 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Powódka w żaden sposób nie wykazała, aby data odebrania przesyłki zawierającej odpis wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 17 listopada 2016 r. wraz z uzasadnieniem była błędna samo stwierdzenie, że powódka pamięta inną datę odbioru przesyłki nie może podważyć słuszności zaskarżonego postanowienia Sądu Apelacyjnego.

Skład orzekający

Bohdan Bieniek

przewodniczący

Maciej Pacuda

członek

Krzysztof Rączka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń zastępczych w postępowaniu cywilnym oraz obliczania terminów procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalenia właściwego ustawodawstwa w zakresie ubezpieczeń społecznych, ale zasady procesowe są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych, takich jak doręczenia i terminy, które są kluczowe dla praktyki prawniczej, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowo ciekawy.

Uważaj na terminy! Jak doręczenie zastępcze może zaważyć na Twojej sprawie?

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II UZ 35/17
POSTANOWIENIE
Dnia 5 września 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Bohdan Bieniek (przewodniczący)
‎
SSN Maciej Pacuda
‎
SSN Krzysztof Rączka (sprawozdawca)
w sprawie z wniosku E.H.
‎
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych […] Oddział w P.
‎
o ustalenie właściwego ustawodawstwa,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 5 września 2017 r.,
‎
zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 20 marca 2017 r., sygn. akt III AUa (…),
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 17 listopada 2016 r., sygn. akt III AUa (…) Sąd Apelacyjny w (…) oddalił apelację powódki E.H. od wyroku Sądu Okręgowego w P. z 8 września 2015 r., sygn. akt VIII U (…), którym to Sąd Okręgowy oddalił odwołanie powódki od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
[…]
Oddział w P., dotyczącą stosowania w stosunku do powódki polskiego ustawodawstwa w zakresie ubezpieczeń społecznych.
Odpis wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem doręczono powódce w dniu 30 grudnia 2016 r. Powódka złożyła w marcu 2017 r. skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego, sporządzoną w dniu 3 marca 2017 r.
Postanowieniem z 20 marca 2017 r., sygn. akt III WSC U (…) Sąd Apelacyjny w (…)  działając na podstawie art. 398
6
§ 2 w związku z art. 398
5
§ 1 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną powódki jako złożoną po terminie. Sąd ten wskazał, że uzasadnienie wyroku z dnia 17 listopada 2016 r. zostało doręczone E.H. w dniu 30 grudnia 2016 r., a zatem termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął w przypadku powódki w dniu 28 lutego 2017 r.
Sąd Apelacyjny zwrócił przy tym uwagę na treść art. 112 k.c., który stanowi, że termin oznaczony miesiącach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było w ostatnim dniu tego miesiąca. W rozpoznawanej sprawie termin upływał zatem w dniu 28 lutego 2017 r. albowiem nie ma dnia 30 lutego.
Z pieczęci pocztowej wynika, że skarga kasacyjna została nadana w marcu 2017 (nie widać daty dziennej nadania), co dodatkowo potwierdza data sporządzenia skargi - 3 marca 2017 r.
Na postanowienie Sądu Apelacyjnego pełnomocnik powódki złożył zażalenie, zarzucając błędne ustalenie stanu faktycznego, że wnioskodawczyni odebrała uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)  z dnia 17 listopada 2016 r., wydanego w sprawie o sygn. akt III Aua (…) w dniu 30 grudnia 2016 r., co skutkowało uznaniem, iż termin do złożenia skargi upłynął z dniem 28 lutego 2017 r., a skarga złożona w dniu 3 marca 2017 r. była spóźniona i błędne zastosowanie art. 398
6
§ 2 k.p.c.
W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie powódki jest niezasadne.
Powódka w żaden sposób nie wykazała, aby data odebrania przesyłki zawierającej odpis wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 17 listopada 2016 r. wraz z uzasadnieniem była błędna, z pewnością nie można uznać za wykazanie takiej okoliczności podniesionego w zażaleniu stwierdzenia, że powódka „pamięta, iż przesyłekę zawierającą uzasadnienie wyroku odebrała w dniu 5 stycznia 2017 r., w czwartek”.
W aktach sprawy, na karcie 98, znajduje się potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej odpis wyroku wraz z uzasadnieniem przez dorosłego domownika W.H.  w dniu 30 grudnia 2016 r. Należy przy tym zauważyć, że zgodnie z art. 138 § 1 k.p.c. jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo sądowe dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu, dozorcy domu lub sołtysowi, jeżeli osoby te nie są przeciwnikami adresata w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Takie zastępcze doręczenie pisma do rąk dorosłego domownika jest jak najbardziej skutecznym rodzajem doręczenia, od którego rozpoczyna bieg termin na złożenie skargi kasacyjnej. Słusznie zatem Sąd Apelacyjny wskazał, że termin na złożenie skargi kasacyjnej upływał w przypadku powódki w dniu 28 lutego 2017 r.
Powódka natomiast w żaden sposób nie wykazała, aby do doręczenia zastępczego w rzeczywistości nie doszło, zaś samo stwierdzenie, że powódka pamięta inną datę odbioru przesyłki nie może podważyć słuszności zaskarżonego postanowienia Sądu Apelacyjnego.
Z tych względów postanowiono jak w sentencji na podstawie art. 394
1
§ 3 w związku z art. 398
14
k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI