I GZ 137/25

I GZ 137/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-04-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Wegner /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
V SA/Wa 3207/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-08-12
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 20 § 1, art. 19, art. 141 § 1;
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia C. [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 3207/24 w zakresie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. w W. na akt C. [...] z dnia 29 stycznia 2024 r., nr CPPC-D04.63.15.97.5.2023 przedmiocie zawarcia umowy o dofinansowanie projektu postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 5 lutego 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 3207/24 oddalił wniosek C. [...] o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów WSA: B. B.-W., K. M. – U. i P. K. w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. w W. na akt C. [...] z dnia 29 stycznia 2024 r. w przedmiocie zawarcia umowy o dofinansowanie projektu.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że wskazani we wniosku organu sędziowie w dniu 4 lutego 2025 r., złożyli oświadczenia, iż po ich stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) - dalej: "p.p.s.a." wyłączające ich z mocy samej ustawy od orzekania w niniejszej sprawie. Ponadto oświadczyli, że nie istnieje okoliczność tego rodzaju, o której mowa w art. 19 p.p.s.a., która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w tej sprawie.
Oddalając wniosek o wyłączenie sędziów Sąd pierwszej instancji wskazał, że wskazywane przez organ okoliczności nie stanowią żadnej z określonych w art. 19 p.p.s.a. przesłanek wyłączenia wskazanych we wniosku sędziów od orzekania w sprawie. Przesłanki wyłączenia sędziego nie może bowiem stanowić okoliczność, że brał on udział w rozpoznawaniu innych, podobnych spraw wyrażając przy tym określone poglądy prawne.
Organ wniósł zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji, zaskarżając je w całości oraz zarzucając naruszenie przepisów postępowania: art. 19 "p.p.s.a." poprzez jego niezastosowanie i nie wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów, w sytuacji gdy w sprawie zaistniały okoliczności tego rodzaju, że wywołują uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów objętych wnioskiem o wyłączenie od orzekania, a mianowicie sędziowie ci orzekali już uprzednio w przedmiocie zgodności z prawem aktu organu z dnia 29 stycznia 2024 r. Organ zarzucił naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na braku odniesienia się do zarzutów wskazanych we wniosku o wyłączenie sędziego i zaniechaniu wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia.
Organ wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia, poprzez stwierdzenie, że sędziowie objęci wnioskiem zostają wyłączeni od orzekania w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 3207/24, względnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
W odpowiedzi na zażalenie strona skarżąca wniosła o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. We wniosku tym, stosownie do art. 20 § 1 p.p.s.a. należy uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Przesłanką wyłączenia sędziego mogą być wszelkie obiektywne okoliczności dające podstawę do podniesienia uzasadnionych zastrzeżeń co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu danej sprawy. Ani we wniosku, jak i zażaleniu nie podano okoliczności które mogłyby świadczyć o zasadności żądania wyłączenia sędziów. Taką okolicznością nie jest fakt, że sędzia orzekał wcześniej w innej, podobnej sprawie, wyrażając określony pogląd prawny.
Wyłączenie sędziego może nastąpić w sytuacji zaistnienia szczególnych okoliczności, które mogą poddać pod wątpliwość bezstronność sędziego w rozumieniu art. 19 p.p.s.a. Wyłączenie na podstawie przepisu art. 19 p.p.s.a. powinno odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą realne podstawy. Nie wystarcza do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia, co do braku bezstronności sędziego, czy subiektywne przekonanie strony, co do negatywnego nastawienia sędziego do strony (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 40/15). Wyłączenie sędziego, o którym mowa w art. 19 p.p.s.a., ma zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. Nie może tym samym służyć umożliwieniu stronie wybierania składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia. W szczególności nie stanowi uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie czy też stronniczo. Podobnie subiektywny pogląd strony co do trafności orzeczenia podjętego z udziałem danego sędziego nie stanowi przesłanki wyłączenia sędziego od rozpoznania danej sprawy (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 2014 r, sygn. akt II OZ 1008/14). Żądanie wyłączenia nie może służyć próbie zmiany składu orzekającego w sytuacji wydania przez wskazanych we wniosku o wyłączenie sędziów, niekorzystnego dla organu rozstrzygnięcia. Powoływane przez organ przyczyny wyłączenia nie stanowią powodów wyłączenia sędziego w rozumieniu przepisu art. 19 p.p.s.a. i dlatego zasadnie wniosek organu został przez Sąd pierwszej instancji oddalony.
Zaskarżone postanowienie nie narusza też przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. Wbrew twierdzeniu organu uzasadnienie tego orzeczenia tłumaczy powody jego wydania, motywy są jasne. Sformułowania zamieszczone w tekście uzasadnienia są logiczne i nie nasuwają zastrzeżeń. Nie można zgodzić się z organem, że postanowienie nie poddaje się kontroli instancyjnej. Przeciwnie, Sąd pierwszej instancji w sposób szczegółowy odniósł się do argumentów organu.
Odnosząc się z kolei do zawartego w odpowiedzi na zażalenie wniosku organu o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, że nie może on być uwzględniony, bowiem art. 203 i 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu pierwszej instancji.
Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. i art. 198 p.p.s.a. oddalił zażalenie.