I OSK 2533/24

I OSK 2533/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-01-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6073 Opłaty adiacenckie oraz opłaty za niezagospodarowanie nieruchomości w zakreślonym terminie
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Gd 399/24 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2024-09-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1145
art. 9
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 par. 3, art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku J. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 września 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 399/24 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 lutego 2024 r., nr SKO Gd/1478/23 w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 20 września 2024 r. oddalił skargę J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 5 lutego 2024 r., nr SKO Gd/1478/23 w przedmiocie opłaty adiacenckiej.
W wywiedzionej od tego wyroku skardze kasacyjnej, J. K. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania nieodwracalnych skutków. Skarżący kasacyjnie podał, że opłata adiacencka w ustalonej wysokości jest obiektywnie wysoka i nie dysponuje on wolnymi środkami, które umożliwiałyby niezwłoczną jej zapłatę. W tym celu będzie musiał wystąpić o pożyczkę do banku i ponieść dodatkowe koszty związane z jej obsługą i prowizją, w sytuacji gdy w wyniku wniesionej skargi decyzja organu może zostać uchylona.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", który na podstawie art. 193 tej ustawy ma zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z konstrukcji art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że na stronie skarżącej spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
Podkreślić jednakże należy, że stosownie do art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (obecnie Dz. U. z 2024 r., poz. 1145), dalej powoływanej jako "u.g.n.", w sprawach, o których mowa w przepisach działu III tej ustawy, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie.
W rozpoznawanej sprawie przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 5 lutego 2024 r., którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy S. z 30 grudnia 2022 r. ustalająca skarżącemu kasacyjnie opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku jej podziału w kwocie 17 634,10 zł. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowiły przepisy art. 98a, art. 146 ust. 1a, art. 147 art. 148 ust. 1-3 u.g.n., a więc przepisy które nie zostały wyłączone z działania art. 9 u.g.n. Jak wynika natomiast z akt sprawy organ administracyjny nie wydał postanowienia w trybie tego przepisu.
W sytuacji, kiedy organ nie wykonał obowiązku nałożonego art. 9 u.g.n., to niezależnie od argumentacji powołanej we wniosku, czy też jej braku lub lakonicznych stwierdzeniach we wniosku, uzasadnione jest wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd (por. postanowienia NSA w sprawach I OZ 770/08, I OZ 717/10, I OZ 973/11, I OZ 1041/13, I OSK 1193/15, I OSK 3024/15, I OZ 203/24; opubl. w CBOSA). Wolą ustawodawcy było rozciągnięcie ochrony tymczasowej z mocy prawa w wypadku wniesienia skargi na decyzje administracyjne, o których mowa w art. 9 u.g.n., nie ma zatem podstaw do badania spełnienia przesłanek, o których stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. W tym znaczeniu art. 9 u.g.n. należy traktować jako uregulowanie szczególne względem przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej na zasadzie art. 61 § 3 p.p.s.a. Za przyjęciem tego poglądu przemawia ponadto konstytucyjna zasada zaufania do organów państwa oraz podejmowanych przez nie rozstrzygnięć. Skoro bowiem w art. 9 u.g.n. zostało wyraźnie przesądzone wstrzymanie wykonania decyzji na wypadek wniesienia skargi do sądu administracyjnego, to niezrozumiałe byłoby pozbawienie sądu udzielenia tej ochrony na wyraźny wniosek strony, która nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji braku realizacji przepisów prawa przez organ administracji publicznej.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.