I OZ 625/08

Naczelny Sąd Administracyjny2008-08-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowepełnomocnik z urzęduadwokatradca prawnypostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjnezażalenieNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o umorzeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy, uznając, że po przyznaniu prawa pomocy i ustanowieniu pełnomocnika, nie można ponownie przyznać pomocy w tym samym zakresie, nawet jeśli strona jest niezadowolona z dotychczasowej reprezentacji.

NSA rozpatrzył zażalenie J. K. na postanowienie WSA w Łodzi o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy. WSA umorzył postępowanie, uznając, że po przyznaniu prawa pomocy w zakresie całkowitym i ustanowieniu adwokata, nie można ponownie przyznać pomocy w tym samym zakresie, nawet jeśli strona jest niezadowolona z dotychczasowego pełnomocnika. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że zastrzeżenia co do sposobu reprezentacji należy zgłaszać organom korporacji zawodowych, a nie sądowi.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które umorzyło postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego). Sąd pierwszej instancji uznał, że niezadowolenie strony z działań ustanowionego z urzędu adwokata i cofnięcie mu pełnomocnictwa nie stanowi podstawy do ponownego przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie, gdyż pierwotne prawo zostało już 'skonsumowane'. NSA przychylił się do tego stanowiska, wskazując, że kognicja sądu ogranicza się do przyznania prawa pomocy, a wyznaczenie konkretnego pełnomocnika leży w gestii organów korporacji zawodowych. Wszelkie zastrzeżenia co do sposobu reprezentacji powinny być kierowane do tych organów. NSA oddalił zażalenie, uznając, że postanowienie WSA było zgodne z prawem, a umorzenie postępowania było uzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie nie jest możliwe, jeśli pierwotne prawo zostało już przyznane i 'skonsumowane'.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kognicja sądu ogranicza się do przyznania prawa pomocy, a wyznaczenie pełnomocnika leży w gestii organów korporacji zawodowych. Niezadowolenie ze sposobu reprezentacji należy zgłaszać tym organom, a nie sądowi, który nie może wydać kolejnego rozstrzygnięcia o przyznaniu prawa pomocy w postaci innego pełnomocnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

PPSA art. 243-246

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określają zasady przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i częściowym osobie fizycznej i osobie prawnej.

PPSA art. 161 § § 1 pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.

PPSA art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wydania postanowienia przez NSA w przedmiocie zażalenia.

PPSA art. 197

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wydania postanowienia przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

PPSA art. 253

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że konkretny pełnomocnik wyznaczany jest na wniosek sądu przez odpowiednie organy korporacji zawodowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezadowolenie z dotychczasowego pełnomocnika i cofnięcie mu pełnomocnictwa nie jest podstawą do ponownego przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie. Zastrzeżenia co do sposobu reprezentacji należy kierować do organów korporacji zawodowych, a nie do sądu. Umorzenie postępowania w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy było uzasadnione, gdyż stało się ono bezprzedmiotowe.

Odrzucone argumenty

Sąd powinien był oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy, a nie umorzyć postępowanie. Sąd powinien wystąpić do Okręgowej Rady Adwokackiej w celu zmiany pełnomocnika, ponieważ to sąd przyznaje prawo pomocy.

Godne uwagi sformułowania

przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane kognicja sądu sprowadza się do przyznania stronie prawa pomocy konkretny pełnomocnik wyznaczany jest na wniosek sądu przez Okręgową Radę Adwokacką...

Skład orzekający

Anna Lech

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kwestii ponownego przyznawania pełnomocnika z urzędu po jego cofnięciu lub zmianie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy prawo pomocy zostało już przyznane i częściowo wykorzystane, a strona domaga się zmiany pełnomocnika z powodu niezadowolenia z jego pracy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury przyznawania prawa pomocy, co jest istotne dla prawników procesowych, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 625/08 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2008-08-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-07-31
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Lech /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
III SA/Łd 522/07 - Wyrok WSA w Łodzi z 2009-03-12
I OZ 872/07 - Postanowienie NSA z 2007-11-23
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.243-246,art.161 §1 pkt 3,art.184 w zw. z art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 522/07 o umorzeniu postępowania w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wydania wtórnika prawa jazdy i skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2007 r., sygn. akt III SA/Łd 522/07, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi przyznał J. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 17 sierpnia 2007 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. wyznaczyła adwokata B. O. do zastępstwa z urzędu w sprawie ze skargi J. K. Następnie w dniu 12 października 2007 r. J. K. udzielił pisemnego pełnomocnictwa wskazanemu wyżej adwokatowi, które to pełnomocnictwo cofnął pismem z dnia 4 marca 2008 r. Na rozprawie w dniu 6 marca 2008 r. skarżący potwierdził cofnięcie pełnomocnictwa, wskazując, że wyznaczony pełnomocnik był bezczynny w jego sprawie oraz wniósł o wyznaczeniu mu pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego. Wniosek w tym przedmiocie skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w dniu 13 marca 2008 r.
Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 522/07, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi umorzył postępowanie w zakresie dotyczącym wniosku o przyznanie prawa pomocy. Od tego postanowienia skarżący złożył sprzeciw.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 5 czerwca 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 522/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Sąd wskazał, że podnoszona przez skarżącego okoliczność, że jest on niezadowolony z działań ustanowionego z urzędu pełnomocnika i wypowiedzenie udzielonego mu pełnomocnictwa, nie jest równoznaczna z możliwością ustanowienia kolejnego, innego pełnomocnika z urzędu. Sąd podkreślił, ze żądanie ustanowienia przez Sąd następnego pełnomocnika tylko z tej przyczyny, że poprzedni pełnomocnik nie spełniał oczekiwań strony, nie jest możliwe, skoro postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało zakończone, w związku z czym po przyznaniu prawa pomocy w zakresie całkowitym, nie jest możliwe ponowne przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że podnoszone przez skarżącego zarzuty nienależytego wypełniania obowiązków przez wyznaczonego adwokata mogą być rozpatrzone w trybie skargowym przez Okręgową Radę Adwokacką w Ł..
Na to postanowienie J. K. złożył zażalenie, podnosząc, że jest mu potrzebna profesjonalna pomoc prawna, oraz wskazując, że wnosił o zmianę wydanego postanowienia o przyznanym prawie pomocy poprzez zmianę z adwokata na radcę prawnego wskutek nowej - jego zdaniem - okoliczności, którą była odmowa sporządzenia zażalenia przez poprzedniego pełnomocnika. W ocenie skarżącego, to Sąd powinien wystąpić do Okręgowej Rady Adwokackiej, bo to on przyznaje prawo pomocy. J. K. podniósł ponadto, że skoro Sąd uznał, że nie zachodzą przesłanki do zmiany postanowienia o przyznanym prawie pomocy, to powinien oddalić wniosek, a nie umarzać postępowanie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
przepisy art. 243-246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) określają zasady przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i częściowym osobie fizycznej i osobie prawnej.
W tym miejscu podkreślić należy, że kognicja sądu sprowadza się do przyznania stronie prawa pomocy, po pozytywnym rozpatrzeniu jej wniosku złożonego na urzędowym formularzu PPF. Natomiast konkretny pełnomocnik wyznaczany jest na wniosek sądu przez Okręgową Radę Adwokacką, Radę Okręgową Izby Radców Prawnych, Krajową Radę Rzeczników Patentowych lub Krajową Radę Doradców Podatkowych, o czym stanowi art. 253 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Jeżeli pomimo ustanowienia pełnomocnika z urzędu stronie nie odpowiada sposób, w jaki jest reprezentowana, to powinna swoje zastrzeżenie zgłosić odpowiednio uprawnionym organom korporacji zawodowych, a nie sądowi, gdyż nie może on wydać ponownego rozstrzygnięcia o przyznaniu prawa pomocy w postaci innego pełnomocnika, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (por. postanowienie NSA z 22 kwietnia 2005r., II OZ 262/05, niepubl.).
Odnosząc się do zarzutu podniesionego w zażaleniu, że Sąd powinien oddalić wniosek skarżącego, a nie umarzać postępowanie, wskazać należy, że w myśl art. 161 § 1 pkt 3, sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe, z czym mamy do czynienia w niniejszej sprawie.
W związku z tym należy stwierdzić, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2008 r., nie narusza przepisów obowiązującego prawa.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.