I OZ 600/11

Naczelny Sąd Administracyjny2011-08-30
NSAnieruchomościŚredniansa
nieruchomościodszkodowaniedroga publicznawpis sądowykoszty sądoweprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidecyzja kasacyjnasąd administracyjny

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, uznając, że sprawa nie dotyczy należności pieniężnej w rozumieniu przepisów o wpisie stosunkowym.

Skarżący M. M. złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA w Bydgoszczy, które wzywało go do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 764 zł w sprawie skargi na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego dotyczącą odszkodowania za nieruchomość. Skarżący argumentował, że nie skarży kwoty odszkodowania, a jedynie jego podstawę, i że powinny mieć zastosowanie przepisy o wpisie stałym, a nie stosunkowym. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne, uchylając zaskarżone zarządzenie.

Sprawa dotyczyła zażalenia M. M. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, które wzywało go do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 764 zł. Wpis ten miał być związany ze skargą na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...], w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Skarżący podniósł, że nie kwestionuje samej kwoty odszkodowania, lecz sposób jej wyceny, a zatem nie jest to sprawa dotycząca należności pieniężnej w rozumieniu przepisów o wpisie stosunkowym. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, uznał zażalenie za zasadne. Sąd podkreślił, że wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną bądź stwierdzające jej istnienie. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi była decyzja kasacyjna organu odwoławczego, która nie nakładała na skarżącego żadnego bezpośredniego zobowiązania pieniężnego. W związku z tym, sąd uznał, że wpis powinien być określony zgodnie z przepisami dotyczącymi wpisu stałego, a nie stosunkowego. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone zarządzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wpis powinien być określony zgodnie z przepisami dotyczącymi wpisu stałego, a nie stosunkowego.

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi była decyzja kasacyjna, która nie nakładała na skarżącego bezpośredniego zobowiązania pieniężnego. Wpis stosunkowy pobiera się tylko w sprawach, gdzie przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 214 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 220 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 230 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 230 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 231

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 1 § pkt 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § ust 3 pkt 5

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § ust 1 pkt 1

u.g.n.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedmiotem skargi jest decyzja kasacyjna, a nie należność pieniężna. Zaskarżona decyzja nie nakłada na skarżącego bezpośredniego zobowiązania pieniężnego. Wpis powinien być określony zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia (wpis stały).

Godne uwagi sformułowania

Trafne jest określenie spraw podlegających wpisowi stosunkowemu jako spraw, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną bądź stwierdzające jej istnienie. Tym samym nie wszystkie sprawy, które mogą w jakimś stopniu dotyczyć należności pieniężnych, będą podlegały wpisowi stosunkowemu. Warunkiem zastosowania art. 231 zd. 1 p.p.s.a. jest istnienie bezpośredniego związku między aktem lub czynnością będącą przedmiotem skargi, a należnością pieniężną.

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wpisu sądowego w sprawach administracyjnych, w szczególności rozróżnienie między wpisem stałym a stosunkowym w zależności od przedmiotu zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przedmiotem skargi jest decyzja kasacyjna organu odwoławczego w sprawie odszkodowania za nieruchomość.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na precyzyjną interpretację przepisów o kosztach sądowych w postępowaniu administracyjnym.

Kiedy wpis sądowy nie jest 'stosunkowy'? NSA wyjaśnia kluczowe rozróżnienie.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 600/11 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2011-08-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-08-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
II SA/Bd 619/11 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2011-12-02
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone zarządzenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 214 § 1, 220 § 1, 230 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2003 nr 221 poz 2193
§ 1 pkt 2 i § 2 ust 3 pkt 5
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak, po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. M. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 15 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 619/11 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie.
Uzasadnienie
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 15 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 619/11 wezwano M. M. do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 764 zł w sprawie z jego skargi decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z [...] kwietnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną.
W zarządzeniu powołano art. 220 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej jako p.p.s.a.) w zw. z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.; dalej jako rozporządzenie). Wskazano także, że w razie nieuiszczenia podanej kwoty w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia skarga zostanie odrzucona.
Skarżący złożył zażalenie na powyższe zarządzenie wskazując na potrzebę zastosowania § 2 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia. Podkreślił, że nie skarży kwoty odszkodowania, a wyłącznie jego podstawę. Sporna nie jest całkowita wartość gruntu, tylko sposób wyceny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 214 § 1, art. 220 § 1 i art. 230 § 1 p.p.s.a., do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem, o którym mowa w wymienionych przepisach jest między innymi skarga (art. 230 § 2 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego, którą orzeczono o uchyleniu w całości decyzji Starosty B. z [...] lutego 2011 r. o ustaleniu odszkodowania na rzecz M. M. w wysokości 25 458 zł i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.
Zgodnie z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi przy wartościach ponad 10 000 zł do 50 000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł.
Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych sprawach pobiera się wpis stały (art. 231 p.p.s.a.). Przedmiotem zaskarżenia przed sądami administracyjnymi są akty i czynności albo bezczynność organów, wymienione w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a., które mają być poddane kontroli z punktu widzenia zgodności z prawem. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd prezentowany w orzecznictwie, że trafne jest określenie spraw podlegających wpisowi stosunkowemu jako spraw, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną bądź stwierdzające jej istnienie. Tym samym nie wszystkie sprawy, które mogą w jakimś stopniu dotyczyć należności pieniężnych, będą podlegały wpisowi stosunkowemu (por. postanowienia NSA z 7 grudnia 2010 r., II OZ 1244/10, z 30 września 2010 r., II OZ 927/10, czy z 22 stycznia 2009 r., II OZ 38/09). Tym samym, warunkiem zastosowania art. 231 zd. 1 p.p.s.a. jest istnienie bezpośredniego związku między aktem lub czynnością będącą przedmiotem skargi, a należnością pieniężną. Związek powyższy występuje w sytuacjach, gdy z zaskarżonego aktu bądź czynności można wyprowadzić wprost obowiązek uiszczenia określonej kwoty pieniężnej (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010 r., s. 540).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja kasacyjna organu odwoławczego, a zatem przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna. Zaskarżona decyzja nie nakłada bowiem na skarżącego żadnego zobowiązania pieniężnego. To zaś oznacza, że przedmiotem zaskarżenia w tej sprawie nie jest należność w rozumieniu § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., (por. postanowienia NSA z 7 grudnia 2010 r., II OZ 1244/10, czy z 30 września 2010 r., II OZ 927/10) i dlatego wpis powinien być określony stosownie do § 2 ust. 3 pkt 5 cyt. rozporządzenia (decyzje organu I i II instancji powołują przepisy ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm., por. także postanowienia NSA z 9 września 2010 r., I OZ 677/10, czy z 19 stycznia 2009 r., I OZ 1/09).
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI