I OZ 580/10

Naczelny Sąd Administracyjny2010-08-05
NSAAdministracyjneWysokansa
przywrócenie terminupostępowanie administracyjnesądy administracyjneskarżącywniosekterminy procesowewywłaszczenieodszkodowaniedecyzja administracyjna

NSA uchylił postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi i odrzucił wniosek, uznając brak wyjątkowych okoliczności po upływie roku od uchybienia terminu.

Skarżąca H. W. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję administracyjną, twierdząc, że została błędnie pouczona o trybie zaskarżenia. WSA odrzucił jej skargę jako wniesioną po terminie, a następnie odmówił przywrócenia terminu. NSA uchylił postanowienie WSA, odrzucając wniosek o przywrócenie terminu, ponieważ został złożony po upływie roku od uchybienia terminu, a skarżąca nie wykazała zaistnienia wyjątkowych okoliczności.

Sprawa dotyczyła wniosku H. W. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 13 sierpnia 2003 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pierwotnie odrzucił skargę skarżącej jako wniesioną po upływie 30-dniowego terminu. Następnie, postanowieniem z 26 listopada 2009 r., WSA odmówił przywrócenia terminu do wniesienia tej skargi. Skarżąca argumentowała, że uchybienie terminu nastąpiło z powodu błędnego pouczenia w decyzji o prawie do wniesienia skargi do NSA, podczas gdy obowiązywała już ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie H. W., uchylił postanowienie WSA i odrzucił wniosek o przywrócenie terminu. NSA wskazał, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie sześciu lat od uchybienia terminu, a zgodnie z art. 87 § 5 P.p.s.a., po upływie roku przywrócenie terminu jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych przypadkach. Sąd uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła zaistnienia takich wyjątkowych okoliczności, a błędne pouczenie nie mogło być przyczyną uchybienia terminu, skoro skarżąca nie podjęła żadnych kroków w celu zaskarżenia decyzji przez tak długi czas. W związku z tym, wniosek podlegał odrzuceniu jako niedopuszczalny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o przywrócenie terminu złożony po upływie roku od uchybienia terminu jest dopuszczalny tylko w wyjątkowych przypadkach, a jego złożenie w takiej sytuacji powoduje odrzucenie wniosku jako niedopuszczalnego, jeśli nie zachodzą owe wyjątkowe okoliczności.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że kwestia złożenia wniosku po upływie roku od uchybienia terminu jest przesłanką dopuszczalności rozpoznania wniosku, a nie jego merytoryczną zasadnością. Brak wykazania wyjątkowych okoliczności uzasadnia odrzucenie wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (12)

Główne

P.p.s.a. art. 86 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 87 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 87 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 87 § § 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 88

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 53 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 54 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.NSA art. 35 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2

K.p.a. art. 112

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie roku od uchybienia terminu, co czyni go niedopuszczalnym bez wykazania wyjątkowych okoliczności. Brak związku przyczynowego między rzekomym błędnym pouczeniem a uchybieniem terminu przez skarżącą.

Odrzucone argumenty

Błędne pouczenie o trybie zaskarżenia decyzji jako podstawa do przywrócenia terminu. Uznanie wniosku o przywrócenie terminu za merytorycznie zasadny bez oceny jego dopuszczalności.

Godne uwagi sformułowania

po upływie roku od uchybionego terminu jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych kwestia dopuszczalności przywrócenia terminu po upływie roku od jego uchybienia stanowi przesłankę dotyczącą postępowania, należy więc do warunków dopuszczalności rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu, a nie do przesłanek merytorycznych

Skład orzekający

Anna Łukaszewska - Macioch

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywracania terminów w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza po upływie roku od uchybienia terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia wniosku o przywrócenie terminu po bardzo długim okresie od uchybienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście sądów do terminów procesowych i konsekwencje zwlekania z dochodzeniem swoich praw, nawet w obliczu potencjalnych błędów proceduralnych organów.

Sześć lat zwłoki i błędne pouczenie – dlaczego sąd odrzucił wniosek o przywrócenie terminu?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 580/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-08-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-07-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Łukaszewska - Macioch /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
I SA/Wa 1072/05 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2005-08-03
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i odrzucono wniosek
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 87 ust 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łukaszewska – Macioch po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 1072/05 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalających odszkodowanie postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 1072/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H. W. wniesioną na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] wydaną w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalających odszkodowanie, jako wniesioną po upływie trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 w związku z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) powołanej dalej jako "P.p.s.a.".
Pismem z dnia 21 lipca 2009 r. H. W. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia przedmiotowej skargi. Jako przyczynę niedochowania terminu skarżąca wskazała, że w dniu 21 lipca 2009 r. zauważyła błędne pouczenie w zaskarżonej decyzji o prawie wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Natomiast w dniu wydawania tej decyzji obowiązywały już przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na uwiarygodnienie powyższego twierdzenia skarżąca podała, że do dnia dzisiejszego nie wskazała w żadnym swoim piśmie naruszenia art. 112 K.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny mając na względzie treść art. 86 i 87 P.p.s.a. uznał, iż brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku złożonego przez H. W..
Zdaniem Sądu, skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia skargi na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 13 sierpnia 2003 r., nastąpiło wskutek okoliczności wskazujących na brak winy w jego uchybieniu, bowiem została prawidłowo pouczona o możliwości zaskarżenia wskazanej decyzji do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) skargę wnosiło się bezpośrednio do tego Sądu w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie. Natomiast odnosząc się do zawartego we wniosku twierdzenia, że w dniu wydania zaskarżonej decyzji obowiązywała ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy stwierdzić, że jest ono błędne. Wskazana ustawa weszła w życie dopiero z dniem 1 stycznia 2004 r. na mocy art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Nie można zatem uznać, że podniesione przez skarżącą, w jej opinii niewłaściwe pouczenie, stanowi okoliczność, która spowodowała uchybienie terminu do wniesienia skargi. Skoro pouczenie było prawidłowe, a skarżąca zauważyła je dopiero 21 lipca 2009 r., tj. po dniu wniesienia skargi (17 stycznia 2005 r.), to fakt takiego pouczenia nie mógł mieć związku z uchybieniem przedmiotowego terminu przez skarżącą.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła H. W.. Skarżąca, zaskarżyła postanowienie w całości wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlegało uwzględnieniu, choć z innych przyczyn niż w nim podniesione.
Według art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. stanowi zaś, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Jak wynika z ustaleń Sądu pierwszej instancji, termin do złożenia skargi na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 13 sierpnia 2003 r. upłynął w dniu 8 października 2003 r. Wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia skarżąca złożyła zaś sześć lat później, tj. w dniu 21 lipca 2009 r.
W takiej sytuacji w sprawie znajduje zastosowanie art. 87 § 5 P.p.s.a., zgodnie z którym po upływie roku od uchybionego terminu jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. W niniejszej sprawy musiałby zachodzić zatem wyjątkowy przypadek, o którym mowa w art. 87 § 5 P.p.s.a.
Należy wskazać, że kwestia dopuszczalności przywrócenia terminu po upływie roku od jego uchybienia stanowi przesłankę dotyczącą postępowania, należy więc do warunków dopuszczalności rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu, a nie do przesłanek merytorycznych, czyli do warunków zasadności tego wniosku. Skoro tak, to złożenie wniosku o przywrócenie terminu po upływie roku od jego uchybienia powoduje, że wniosek taki podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny na podstawie art. 88 P.p.s.a., a nie oddaleniu (por. postanowienie NSA z dnia 28 listopada 2008 r. sygn. akt II OZ 1258/08 publ. Lex nr 533168).
Tymczasem Sąd pierwszej instancji rozstrzygał co do istoty sprawy w oparciu o materialną przesłankę braku winy strony w uchybieniu terminu, a nie pod kątem istnienia, bądź nieistnienia wyjątkowych okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu, zgodnie z art. 87 § 5 P.p.s.a.
Brak takich wyjątkowych okoliczności uzasadniał odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu, a nie jego oddalenie.
Oceniając zaś niniejszą sprawę z punktu widzenia przesłanki określonej w art. 87 § 5 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniając jednoznacznie ustalone okoliczności sprawy stwierdza, że brak jest wyjątkowych okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu na wniosek H. W.. Jest bowiem poza sporem, że upłynął roczny okres zakreślony w art. 87 § 5 P.p.s.a. Co więcej, przesłanki uzasadniającej zaistnienie "wyjątkowego wypadku" nie można wywodzić z błędnego – jak twierdzi skarżąca – pouczenia jej o trybie zaskarżenia decyzji, skoro strona po otrzymaniu decyzji nie podjęła żadnych kroków w kierunku jej podważenia, chociażby zastosowując się do powyższego pouczenia. Z tego względu wniosek o przywrócenie terminu należało odrzucić.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 2 oraz w zw. z art. 88 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI