I OZ 579/25

I OZ 579/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-09-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Maciej Dybowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
II SA/Go 481/24 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2025-01-16
I OZ 348/25 - Postanowienie NSA z 2025-06-25
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 86 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 26 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 15 lipca 2025 r. sygn. akt II SA/Go 481/24 w sprawie ze skargi T.M. na zarządzenie Prezydenta Miasta Gorzowa Wielkopolskiego z dnia 16 kwietnia 2024 r. nr 130/2024 w przedmiocie zbycia w drodze bezprzetargowej nieruchomości i udzielenia bonifikaty od ceny sprzedaży postanawia oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, po rozpoznaniu sprawy ze skargi T.M. na zarządzenie Prezydenta Miasta Gorzowa Wielkopolskiego z dnia 16 kwietnia 2024 r. nr 130/2024 w przedmiocie zbycia w drodze bezprzetargowej nieruchomości i udzielenie bonifikaty od ceny sprzedaży, wyrokiem z 16 stycznia 2025 r. II SA/Go 481/24: I. stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia w całości; II. orzekł o zwrocie kosztów postępowania sądowego (k. 151, 153-160v akt sądowych).
Pismem z 6 marca 2025 r. pełnomocnik organu Prezydenta Miasta Gorzowa Wielkopolskiego adw. D.H. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku, jednocześnie składając skargę kasacyjną (k. 177-185 akt sądowych).
Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2025 r. sygn. akt I OZ 348/25 Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu zażalenia T.M. (dalej skarżący) na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 20 marca 2025 r., sygn. akt II SA/Go 481/24 (dalej postanowienie z 20 marca 2025 r.) w sprawie ze skargi T.M. na zarządzenie Prezydenta Miasta Gorzowa Wielkopolskiego z dnia 16 kwietnia 2024 r. nr 130/2024 w przedmiocie zbycia w drodze bezprzetargowej nieruchomości i udzielenia bonifikaty od ceny sprzedaży, na podstawie art. 185 § 1 i art. 197 § 1 i 2 ppsa uchylił zaskarżone postanowienie z 20 marca 2025 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim, albowiem skoro skarżący nie złożył wniosku, to wniosek ten nie mógł zostać rozpoznany (k. 187-190, 208-212, 237-238, 242-244 akt sądowych).
Postanowieniem z 15 lipca 2025 r. II SA/Go 481/24 (dalej postanowienie z Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, po rozpoznaniu wniosku Prezydenta Miasta Gorzowa Wielkopolskiego (dalej Prezydent) z 6 marca 2025 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 16 stycznia 2025 r. II SA/Go 481/24, przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej.
W uzasadnieniu postanowienia z 15 lipca 2025 r. Sąd I instancji wskazał, że przedstawione okoliczności, będące przyczyną uchybienia terminu, przemawiają za przyjęciem, że Prezydent uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nastąpiło bez jego winy (k. 254-258 akt sądowych).
Zażalenie na postanowienie z 15 lipca 2025 r. złożył T.M., reprezentowany przez adw. A.K.W., wnosząc o: zmianę zaskarżonego postanowienia przez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej; względnie jego uchylenie i wydanie postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej; zasądzenie na rzecz skarżącego [zwrotu] kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w tym postępowaniu według norm przepisanych. Postanowieniu z 15 lipca 2025 r. zarzucił błędną ocenę dowodów, wyrażającą się w: przyjęciu, że zachodziły podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia skargi, gdy do przywrócenia terminu nie było podstaw; nieuwzględnieniu, że Prezydent Miasta Gorzowa Wielkopolskiego ma więcej pełnomocników, zatem nie było przeszkód, by skarga była złożona w terminie, bo była możliwość wyręczenia się inną osobą w celu podpisania i złożenia skargi; pominięci[u] terminu do wniesienia skargi oraz tego, że dotychczas pełnomocnik składał pisma elektronicznie, przez co nie było przeszkód do wniesienia skargi. Zarzucił naruszenie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej ppsa) przez przywrócenie terminu do wniesienia skargi, gdy do przywrócenia terminu nie było podstaw (k. 280-284 akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2024 r. poz. 935, zm. 1685; z 2025 r. poz. 769, dalej ppsa). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i 2 ppsa). Powołane przepisy wskazują, że warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w art. 86 i 87 ppsa: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dokonanie uchybionej czynności (art. 87 § 4). Brak spełnienia jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu.
W świetle art. 86 § 1 i art. 87 § 1 i 2 ppsa, przywrócenie terminu uzależnione jest od uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu oraz wykonania czynności, której termin został uchybiony. Wymóg uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu, w rozumieniu art. 87 § 2 ppsa, nie jest tożsamy z wymogiem udowodnienia wszystkich okoliczności faktycznych, przemawiających za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym wobec dowodu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Instytucja uprawdopodobnienia jest dalece mniej rygorystyczna niż udowodnienie danej okoliczności i w ujęciu praktycznym oznacza, że podmiot zobowiązany powinien jedynie w sposób wiarygodny uzasadnić okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w terminie, bez konieczności wykazywania ich w sposób ostateczny (M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda w: red. R. Hauser i M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2023, s. 624-625, nb 4 do art. 86).
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, w pierwszej kolejności, w ślad za Sądem I instancji, należy stwierdzić, że wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony we wskazanym w art. 87 § 1 ppsa 7-dniowym terminie od czasu ustania przyczyny uchybienia - 6 marca 2025 r. Równocześnie ze złożonym wnioskiem pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną, czyniąc zadość uregulowaniu zawartemu w art. 87 § 4 ppsa (s. 177-185 akt sądowych).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, na tle przedstawionych okoliczności faktycznych i przedłożonej Sądowi I instancji dokumentacji medycznej, należało przyjąć, że pełnomocnik skarżącego kasacyjnie uprawdopodobnił okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Przedłożony przez skarżącego kasacyjnie odpis zaświadczenia lekarskiego wystawionego 27 lutego 2025 r., a więc w dniu następującym po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, ale na okres 26-27 lutego 2025 r. (k. 178). Przedstawiając zaświadczenie lekarskie i rozwijając we wniosku o przywrócenie terminu informacje dotyczące przebiegu choroby, pełnomocnik skarżącego kasacyjnie uprawdopodobnił, że stan jego zdrowia mógł mieć wpływ na niedokonanie czynności w terminie. Istotnym był przy tym stan zdrowia pełnomocnika skarżącego kasacyjnie w ostatnim dniu do dokonania czynności procesowej, jako że strona nie miała prawnego obowiązku dokonywania takiej czynności wcześniej ani przewidzenia nagłego zachorowania. Wespół z tymi okolicznościami należało oceniać informacje przedstawione w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu. Wyłącznie z samego zwlekania przez pełnomocnika z dokonaniem czynności procesowej do ostatniego dnia terminu nie można wywodzić zawinienia w uchybieniu terminu i wywodzić z tej okoliczności negatywnych dla strony konsekwencji procesowych (orzecznictwo Sądów administracyjnych, aprobowane przez M. Jagielską, A. Wiktorowską, P. Wajdę op. cit., s. 626, 629, nb 5 p.1, 16 do art. 86).
W konsekwencji, stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zażalenie skarżącego stanowi jedynie polemikę strony niezadowolonej z podjętego rozstrzygnięcia.
Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, oddalił zażalenie.