I OZ 575/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, wskazując, że od postanowienia o odrzuceniu skargi przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie.
Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o odrzuceniu jej skargi. Sąd I instancji odrzucił to zażalenie jako niedopuszczalne, wskazując, że od postanowienia o odrzuceniu skargi przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał w mocy postanowienie o odrzuceniu zażalenia, podkreślając, że błędne pouczenie strony nie czyni niedopuszczalnego środka zaskarżenia skutecznym.
Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez B. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które odrzuciło jej skargę na postępowanie Starosty w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Sąd I instancji odrzucił zażalenie skarżącej jako niedopuszczalne, powołując się na art. 178 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uznał, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a., od postanowienia sądu I instancji odrzucającego skargę przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. NSA podkreślił, że skarga kasacyjna wymaga sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika. W tej sprawie skarżąca wniosła zażalenie, błędnie pouczona przez sąd I instancji, a środek ten nie spełniał wymogów skargi kasacyjnej. Sąd zaznaczył, że wadliwe pouczenie nie czyni niedopuszczalnego środka zaskarżenia skutecznym, choć może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia prawidłowego środka odwoławczego. Skarżącej nie zamknięto drogi do sądu, a jedynie wyjaśniono jej zaistniałą omyłkę i sposób wniesienia skargi kasacyjnej. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Od postanowienia sądu I instancji odrzucającego skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jako postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do art. 173 § 1 p.p.s.a., który jednoznacznie stanowi o prawie do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia kończącego postępowanie w sprawie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 173 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 178
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Od postanowienia o odrzuceniu skargi przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Wniesienie zażalenia zamiast skargi kasacyjnej, nawet w wyniku błędnego pouczenia, skutkuje odrzuceniem zażalenia jako niedopuszczalnego.
Godne uwagi sformułowania
od postanowienia Sądu I instancji odrzucającego skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jako postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, przysługuje do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna, a nie zażalenie. w sytuacji odwrotnej (t.j. gdy wniesiono zażalenie zamiast skargi kasacyjnej) zażalenie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Dla zagadnienia charakteru i możliwości odrzucenia wniesionego zażalenia nie ma znaczenia fakt wadliwego pouczenia Skarżącej o przysługującym jej środku zaskarżenia.
Skład orzekający
Piotr Niczyporuk
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków zaskarżenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności rozróżnienie między zażaleniem a skargą kasacyjną oraz skutki błędnego pouczenia strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odrzucenia skargi na postępowanie administracyjne i błędnego pouczenia o środku zaskarżenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje pułapki proceduralne w postępowaniu sądowoadministracyjnym i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie środków zaskarżenia, nawet w obliczu błędów sądu.
“Błąd sądu nie zawsze ratuje stronę: zażalenie zamiast skargi kasacyjnej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OZ 575/23 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2023-12-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-11-20 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Piotr Niczyporuk /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane II SA/Kr 270/23 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2023-04-28 Skarżony organ Starosta Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art.184 w zw z art 197 § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Niczyporuk po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 21 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 270/23 w sprawie ze skargi B. J. na postępowanie Starosty [...] z dnia 17 stycznia 2023 r. nr SGG.683.8.1.2019.ADR w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: oddalić zażalenie. Uzasadnienie Postanowieniem z 28 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 270/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (dalej: Sąd I instancji), na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "p.p.s.a.") odrzucił skargę B. J. (dalej: Skarżąca) na postępowanie Starosty [...] z 17 stycznia 2023 r. nr SGG.683.8.1.2019.ADR w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Na powyższe postanowienie Skarżąca (zgodnie z pouczeniem Sądu I instancji) wniosła zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z 21 lipca 2023 r. - Sąd I instancji, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. odrzucił wniesione zażalenie jako niedopuszczalne. Pismem z 18 sierpnia 2023 r., Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 173 § 1 p.p.s.a. od postanowienia Sądu I instancji odrzucającego skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jako postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, przysługuje do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Jednym z warunków skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej jest sporządzenie jej przez profesjonalnego pełnomocnika, z zastrzeżeniem § 2 i 3 art. 175 p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie niespornym jest, że na skutek błędnego pouczenia przez Sąd I instancji - Skarżąca wniosła zażalenie, a nie skargę kasacyjną. Niesporne jest również, że zażalenie to zostało sporządzone przez stronę samodzielnie, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika. Tym samym nie mogło być ono uznane jako skarga kasacyjna, albowiem wniesione zażalenie nie spełnia wymogów niezbędnych do skutecznego zakwestionowania postanowienia o odrzuceniu skargi. W piśmiennictwie i orzecznictwie przyjmuje się (zob. B. Gruszczyński w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz", Wydawnictwo Zakamycze, 2005 r., str. 438 i 495 oraz powołane tam orzecznictwo), że wniesienie skargi kasacyjnej od orzeczenia, na które służy zażalenie, nie powinno spowodować jej odrzucenia na podstawie art. 178 p.p.s.a., lecz powinno zostać potraktowane jako wniesienie w istocie zażalenia, błędnie nazwanego skargą kasacyjną. Z kolei w sytuacji odwrotnej (t.j. gdy wniesiono zażalenie zamiast skargi kasacyjnej) zażalenie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Dla zagadnienia charakteru i możliwości odrzucenia wniesionego zażalenia nie ma znaczenia fakt wadliwego pouczenia Skarżącej o przysługującym jej środku zaskarżenia. Nieprawidłowe pouczenie w tym zakresie nie powoduje bowiem, że wniesiony środek jest skuteczny, a jedynie może stanowić to podstawę do przywrócenia stronie terminu do wniesienia wymaganego przez prawo środka odwoławczego, w sytuacji, gdy termin do jego złożenia już upłynął, a strona uchybiła temu terminowi stosując się do wadliwego pouczenia sądu (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9 maja 2006 r., sygn. akt I OZ 1052/09, z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II OZ 392/12, dostępne w Internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach - https://cbois.nsa.gov.pl). Ponadto zauważyć należy, że błędne pouczenie Skarżącej o przysługującym jej zażaleniu od postanowienia z 28 kwietnia 2023 r. odrzucającego skargę, od którego w rzeczywistości przysługiwała skarga kasacyjna, nie stanowi działania, które można by zakwalifikować jako naruszające prawo Skarżącej do sądu lub dyskryminujące Skarżącą. Jak wyjaśniono w uzasadnieniu postanowienia z 21 lipca 2023 r. błędne pouczenie miało charakter omyłki. Wskazano również, że wobec jej zaistnienia Skarżąca nadal mogła wnieść skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Skarżącej nie zamknięto zatem drogi do sądu, lecz klarownie wyjaśniono jej zaistniałą omyłkę oraz możliwość i sposób wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z 28 kwietnia 2023 r. Z przedstawionych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie, jako pozbawione uzasadnionych podstaw.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI